Άσκηση: Πώς «εκπαιδεύει» το ανοσοποιητικό να αντιμετωπίζει τις λοιμώξεις

Η τακτική σωματική άσκηση δεν ενισχύει μόνο την καρδιά, τους μυς και τον μεταβολισμό, αλλά φαίνεται ότι αναδιαμορφώνει και το ανοσοποιητικό σύστημα σε κυτταρικό επίπεδο.

Νέα επιστημονική μελέτη από Κινέζους ερευνητές αποκαλύπτει ότι όσοι γυμνάζονται συστηματικά εμφανίζουν πιο ενεργά ανοσοκύτταρα, καλύτερη μεταβολική λειτουργία και αυξημένη ετοιμότητα απέναντι σε πιθανούς παθογόνους μικροοργανισμούς.

Η ερευνητική ομάδα αξιοποίησε δεδομένα από τον κινεζικό άτλαντα ανοσολογικών και πολυομικών δεδομένων (Chinese Immune Multi-omics Atlas – CIMA), στον οποίο συμμετείχαν 400 ενήλικες. Οι επιστήμονες συνέκριναν άτομα που ασκούνταν συστηματικά με άτομα που ακολουθούσαν καθιστική ζωή.

Στην πρώτη ομάδα, οι συμμετέχοντες πραγματοποιούσαν τουλάχιστον τρεις προπονήσεις την εβδομάδα, συμπληρώνοντας περισσότερα από 150 λεπτά μέτριας έντασης ή 75 λεπτά έντονης άσκησης. Αντίθετα, στη δεύτερη ομάδα οι συμμετέχοντες δεν γυμνάζονταν καθόλου.

Οι αναλύσεις αίματος έδειξαν ότι τα άτομα που γυμνάζονταν συστηματικά παρουσίαζαν καλύτερο μεταβολισμό γλυκόζης και λιπών, ενισχυμένη μυϊκή μεταβολική δραστηριότητα και υψηλότερα επίπεδα αντιοξειδωτικών μορίων, τα οποία προστατεύουν τα κύτταρα από το οξειδωτικό στρες.

Άσκηση: Πως ενισχύεται η δράση των ανοσοκυττάρων

Το σημαντικότερο εύρημα αφορά τις αλλαγές στη λειτουργία των κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος. Οι ερευνητές διαπίστωσαν αυξημένη δραστηριότητα σε δύο σημαντικές κατηγορίες ανοσοκυττάρων: τα κυτταροτοξικά Τ-λεμφοκύτταρα και τα φυσικά φονικά κύτταρα (Natural Killer – NK). Πρόκειται για κύτταρα που διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην αναγνώριση και εξουδετέρωση μολυσμένων ή παθολογικά μεταλλαγμένων κυττάρων.

Παράλληλα, τα λεγόμενα αφελή ανοσοκύτταρα (naive cells), τα οποία δεν έχουν ακόμη εξειδικευτεί στην αντιμετώπιση συγκεκριμένων απειλών, παρουσίαζαν αυξημένη προσβασιμότητα της χρωματίνης σε γονίδια που σχετίζονται με την ανοσολογική απόκριση.

Με απλά λόγια, η άσκηση φαίνεται να προετοιμάζει αυτά τα κύτταρα, καθιστώντας ευκολότερη την ενεργοποίηση γονιδίων που είναι απαραίτητα για την αντιμετώπιση λοιμώξεων.

Αλλαγές παρατηρήθηκαν επίσης στα μονοκύτταρα και στα Β-λεμφοκύτταρα, κύτταρα που συμμετέχουν στην αναγνώριση απειλών και στον συντονισμό της ανοσολογικής άμυνας.

Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances, ενισχύουν την επιστημονική άποψη ότι η σωματική δραστηριότητα συμβάλλει στη συνολική μεταβολική και ανοσολογική υγεία.

Η καλύτερη ρύθμιση του σακχάρου, ο μεταβολισμός των λιπών και η ενίσχυση των αντιοξειδωτικών μηχανισμών αποτελούν σημαντικούς παράγοντες για τη μείωση του κινδύνου χρόνιων παθήσεων, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 και τα καρδιαγγειακά νοσήματα.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, πρόκειται για σημαντικά ευρήματα καθώς προσφέρουν μια νέα μοριακή εξήγηση για τα πολλαπλά οφέλη της άσκησης στην υγεία και ενδέχεται να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση της πρόληψης χρόνιων νοσημάτων.

Φωτογραφία iStock