Συχνά ξυπνάς κουρασμένος/η, ακόμα και μετά από έναν καλό ύπνο. Ψάχνεις συνεχώς για μια ζακέτα, ακόμα και όταν δεν κάνει τόσο κρύο. Και τα νύχια σου φαίνονται λίγο περίεργα τελευταία. Φταίει ο σίδηρος; Μήπως έχεις έλλειψη;

Η έλλειψη σιδήρου έχει κάποια συμπτώματα που μπορούν αν σας προειδοποιήσουν ότι ίσως έχετε έλλειψη και χρειάζεται να προσαρμόσετε τη διατροφή σας και ίσως να πάρετε κάποια συμπληρώματα.

Ο οικογενειακός γιατρός  David Brill, DO, εξηγεί γιατί το σώμα σας χρειάζεται σίδηρο, ποια συμπτώματα μπορεί να υποδηλώνουν ανεπάρκεια και πότε πρέπει να μιλήσετε με έναν γιατρό.

Τι είναι ο σίδηρος και γιατί είναι σημαντικός;

Ο σίδηρος είναι ένα μέταλλο που χρησιμοποιεί το σώμα σας για να παράγει αιμοσφαιρίνη, μια σημαντική πρωτεΐνη στα ερυθρά αιμοσφαίρια.

«Η αιμοσφαιρίνη βοηθά το αίμα σας να μεταφέρει οξυγόνο σε όλο το σώμα σας», εξηγεί ο Δρ. Brill. «Αλλά αν δεν λαμβάνετε αρκετό σίδηρο, τα επίπεδα αιμοσφαιρίνης σας μειώνονται, γεγονός που μπορεί να περιορίσει τη ροή οξυγόνου».

Η έλλειψη σιδήρου είναι η πιο συχνή αιτία αναιμίας, η οποία συμβαίνει όταν έχετε χαμηλά επίπεδα υγιών ερυθρών αιμοσφαιρίων (γνωστή και ως σιδηροπενική αναιμία). Μπορείτε να έχετε έλλειψη σιδήρου χωρίς αναιμία, αλλά η έλλειψη σιδήρου είναι συχνά το πρώτο βήμα προς την ανάπτυξη αυτής της αιματολογικής διαταραχής.

Γιατί συμβαίνει, λοιπόν; Πολλοί παράγοντες μπορούν να προκαλέσουν χαμηλότερα επίπεδα σιδήρου στον οργανισμό σας και ορισμένοι άνθρωποι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο από άλλους.

«Οι αιτίες της έλλειψης σιδήρου μπορεί να κυμαίνονται από τη διατροφή έως κάποια ασθένεια», λέει ο Δρ. Brill. «Άλλοι παράγοντες που πρέπει να ληφθούν υπόψη είναι η ηλικία, το φύλο και το ιατρικό ιστορικό».

Δείτε επίσης: Συμπληρώματα σιδήρου: Ποια φάρμακα εμποδίζουν την απορρόφηση και πως να τα παίρνετε σωστά

Σημάδια έλλειψης σιδήρου

1. Χλωμό ή κίτρινο δέρμα

Η αιμοσφαιρίνη στα ερυθρά αιμοσφαίρια είναι κόκκινη. Και αν δεν έχετε αρκετή αιμοσφαιρίνη λόγω χαμηλού σιδήρου, αυτό μπορεί να αρχίσει να επηρεάζει το χρώμα του προσώπου σας.

«Η έλλειψη σιδήρου μπορεί να σας κάνει να φαίνεστε χλωμοί, ειδικά στο πρόσωπο, τα χείλη και το εσωτερικό των βλεφάρων», λέει ο Δρ. Brill. «Μπορεί επίσης να παρατηρήσετε ένα κιτρινωπό χρώμα στην επιδερμίδα σας που δεν υπήρχε πριν».

2. Συνεχής κόπωση και αδυναμία

Η κόπωση που σχετίζεται με την έλλειψη σιδήρου δεν είναι απλή κούραση…

«Εάν αισθάνεστε συνεχώς εξαντλημένοι χωρίς σαφή αιτία, ακόμα και μετά από αρκετή ξεκούραση, αυτό θα μπορούσε να είναι σημάδι χαμηλών επιπέδων σιδήρου», δηλώνει ο Δρ. Brill.

Μπορεί επίσης να αισθανθείτε μια γενική αδυναμία στο σώμα σας, σαν να μην έχετε την ενέργεια να κάνετε πράγματα που συνήθως μπορείτε.

3. Δύσπνοια

Το οξυγόνο είναι απαραίτητο για την αναπνοή και ο σίδηρος είναι απαραίτητος για τη μεταφορά του οξυγόνου σε όλο το σώμα σας. Έτσι, τα χαμηλά επίπεδα σιδήρου μπορούν να επηρεάσουν την ικανότητά σας να αναπνέετε κανονικά.

«Τα χαμηλά επίπεδα σιδήρου μπορούν να μειώσουν την παροχή οξυγόνου στους ιστούς σας, οδηγώντας σε δύσπνοια», εξηγεί ο Δρ. Brill. «Μπορεί να είναι ιδιαίτερα εμφανές κατά τη διάρκεια σωματικής δραστηριότητας ή ακόμα και κατά την εκτέλεση καθημερινών εργασιών».

Οποιοσδήποτε μπορεί να έχει χαμηλό σίδηρο. Ωστόσο, οι αθλητές (και ιδιαίτερα οι αθλήτριες) διατρέχουν ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο. Έτσι, αν παρατηρείτε ότι έχετε πολύ περισσότερο λαχάνιασμα από το συνηθισμένο κατά τη διάρκεια της προπόνησης, αυτό θα μπορούσε να είναι σημάδι ότι τα επίπεδα σιδήρου σας είναι χαμηλά – ειδικά αν έχετε και άλλα συμπτώματα.

4. Ρίγη

Η σιδηροπενική αναιμία προκαλεί κακή κυκλοφορία του αίματος, η οποία μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο που αισθάνεστε τη θερμοκρασία. Όταν δεν λαμβάνετε αρκετό οξυγόνο στα άκρα σας, μπορεί να σας κάνει να νιώθετε πολύ κρύο.

«Συγκεκριμένα, τα άτομα με αναιμία συχνά εμφανίζουν ρίγη ή μια συνεχή αίσθηση κρύου», σημειώνει ο Δρ. Brill, ειδικά στα χέρια και τα πόδια σας.

Δείτε επίσης: Σπανάκι ή κρέας: Ποιο είναι καλύτερο για άτομα που έχουν χαμηλό σίδηρο

5. Λαχτάρα για πάγο

Νιώθετε ότι θέλετε να μασουλήσετε κομμάτια πάγου; Μερικές φορές, η έλλειψη σιδήρου μπορεί να προκαλέσει αυτή την παράξενη επιθυμία.

«Οι ερευνητές δεν είναι ακόμη σίγουροι γιατί ακριβώς συμβαίνει αυτό».

Το μάσημα πάγου (παγοφαγία) μπορεί να βλάψει τα δόντια σας και να προκαλέσει πόνο στο σαγόνι. Επομένως, εάν μασάτε πάγο χρόνια ή έχετε αναπτύξει ξαφνική επιθυμία για αυτό, ένας γιατρός μπορεί να θέλει να κάνει εξετάσεις αίματος για να ελέγξει τα επίπεδα σιδήρου σας.

6. Αλλαγές στα νύχια

Η έλλειψη σιδήρου μπορεί να προκαλέσει αλλαγές στα νύχια των χεριών και των ποδιών σας, κάνοντάς τα να φαίνονται μαλακά ή εύθραυστα.

Μπορεί επίσης να προκαλέσει «νύχια σε σχήμα κουταλιού» (κοιλονυχία), δηλαδή όταν τα νύχια σας γίνονται επίπεδα και εσοχή, όπως τα κουτάλια, αντί να μεγαλώνουν ίσια.

7. Τριχόπτωση

Αν και δεν είναι τόσο συνηθισμένο όσο άλλα συμπτώματα, η έλλειψη σιδήρου μπορεί επίσης να συμβάλει στην τριχόπτωση (τελογενής τριχόπτωση), ιδιαίτερα στις γυναίκες.

Τα μαλλιά σας χρειάζονται οξυγόνο για να αναπτυχθούν και το σώμα σας χρειάζεται σίδηρο για να τροφοδοτήσει τη διαδικασία μεταφοράς οξυγόνου στο τριχωτό της κεφαλής σας. Όταν τα επίπεδα σιδήρου μειώνονται, το σώμα σας στρέφει την προσοχή του μακριά από λειτουργίες που θεωρεί μη απαραίτητες, όπως η ανάπτυξη των μαλλιών.

Φωτογραφία iStock