Πως επηρεάζουν τα απολυμαντικά και τα αντισηπτικά το δέρμα

απολυμαντικά
Ποιοι είναι οι κίνδυνοι και τα μέτρα προστασίας του δέρματος από τα απολυμαντικά χεριών και επιφανειών με αλκοόλ, χλώριο και οξυζενέ.

Δυναμική είσοδο στη ζωή μας έχουν κάνει τις τελευταίες εβδομάδες τα απολυμαντικά προϊόντα, καθώς ο κορονοϊός Covid-19 καταπολεμάται (και) με την απολύμανση χεριών και επιφανειών. Τι συνέπειες μπορεί όμως να έχουν στο δέρμα μας τα προϊόντα που χρησιμοποιούμε;

Όπως εξηγεί ο Δρ. Μάρκος Μιχελάκης, δερματολόγος-αφροδισιολόγος στον ΕΔΟΕΑΠ, τα απολυμαντικά αποτελούν χρήσιμο συμπλήρωμα στο πλύσιμο με χλιαρό νερό και σαπούνι για την αντιμετώπιση  παθογόνων μικροοργανισμών, όπως ο νέος κορωνοϊός.

Διαβάστε ακόμα Απολυμαντικά χεριών: Η σωστή χρήση τους έναντι του κορωνοϊού - Τι πρέπει να ξέρουμε

Κορωνοϊός Γιατί μας αρρωσταίνουν οι ιοί και τί σχέση έχει το σαπούνι

«Ο ιός αυτός, όπως και πολλοί άλλοι παθογόνοι ιοί, δομικά διαθέτει ένα εξωτερικό περίβλημα που λέγεται έλυτρο», εξηγεί. «Το έλυτρο αποτελείται από λιπίδια και γι' αυτό διαλύεται εύκολα από το σαπούνι και το χλιαρό νερό. Έτσι ο κορωνοϊός καταστρέφεται. Ωστόσο το σαπούνι και το νερό δεν είναι πάντοτε εύκαιρα. Επιπλέον,  το σαπούνισμα δεν σκοτώνει απαραιτήτως όλους τους άλλους παθογόνους μικροοργανισμούς. Γι' αυτό τον λόγο, αναλόγως με την περίσταση μπορεί να χρειάζεται απολύμανση».

Τα απολυμαντικά που χρησιμοποιούμε στα χέρια και στις επιφάνειες συνήθως περιέχουν:

  • Οινόπνευμα (αιθανόλη ή αλκοόλ) σε διάφορες πυκνότητες
  • Διάφορες άλλες αλκοόλες
  • Χλώριο σε ποικίλες μορφές και συγκεντρώσεις
  • Διάφορα άλλα χημικά συστατικά.

Ο κορωνοϊός Covid-19

Τον κορωνοϊό Covid-19 εκτιμάται ότι καταπολεμούν αποτελεσματικότερα ορισμένα από αυτά. Μελέτες που είχαν γίνει με τους παλαιότερους λοιμογόνους κορωνοϊούς SARS και MERS, είχαν δείξει ότι αποτελεσματικά εναντίον τους ήταν τα απολυμαντικά που περιέχουν:

  • Αλκοόλ σε περιεκτικότητα 62-71%
  • Χλώριο (υποχλωριώδες  νάτριο) σε συγκέντρωση 0,1%,
  • Υπεροξείδιο του υδρογόνου σε περιεκτικότητα 0,5%.

«Τα αντισηπτικά χεριών με περιεκτικότητα σε οινόπνευμα ιδανικά πάνω από 70% θεωρούνται αποτελεσματικά και εναντίον του νέου ιού», λέει ο κ. Μιχελάκης.

Τα προϊόντα με χλώριο ενδείκνυνται μόνο για τις επιφάνειες γιατί είναι πολύ ερεθιστικά για το δέρμα. Tο υπεροξείδιο του υδρογόνου χρησιμοποιείται κυρίως ως απολυμαντικό πληγών (οξυζενέ) και επιφανειών.

Τι επιπτώσεις μπορεί να έχουν όλ' αυτά τα απολυμαντικά στο δέρμα; Εξαρτάται από το είδος τους.

Τα αλκοολούχα απολυμαντικά χεριών

«Με τα αλκοολούχα απολυμαντικά χεριών μία πιθανή επίπτωση μπορεί να είναι η ξηροδερμία. Συνήθως παρατηρείται είτε με κακής ποιότητας αντισηπτικά είτε σε άτομα με ευαισθησία στο δέρμα», λέει ο κ. Μιχελάκης. «Τα καλής ποιότητας αλκοολούχα απολυμαντικά συνήθως δεν προκαλούν ξηροδερμία, διότι περιέχουν μαλακτικούς παράγοντες. Αν, όμως, ένα άτομο έχει προδιάθεση και ευαισθησία στο δέρμα όχι μόνο μπορεί να εκδηλώσει ξηροδερμία με αυτά, αλλά ακόμα και δερματίτιδα με ήπιες ή έντονες εκδηλώσεις».

Τα προβλήματα αυτά μπορεί να εμφανιστούν κυρίως με την επαναλαμβανόμενη, συχνή χρήση. Η δερματίτιδα εξ επαφής εκδηλώνεται με συμπτώματα που κυμαίνονται από ήπια έως πολύ σοβαρά. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται:

  • Ξηρότητα
  • Ερεθισμός
  • Κνησμός
  • Απολέπιση
  • «Σκασίματα» στο δέρμα
  • Αιμορραγία και πόνος.

Μία άλλη πιθανή επίπτωση είναι η αλλεργική δερματίτιδα εξ επαφής. Αντιπροσωπεύει την αλλεργία σε συστατικά των αντισηπτικών, αλλά δεν είναι τόσο συχνή. Στις πιο σοβαρές μορφές της, οι οποίες είναι ακόμα σπανιότερες, η αλλεργική δερματίτιδα εξ επαφής συνοδεύεται από συμπτώματα αναφυλαξίας (π.χ. δυσκολία στην αναπνοή, πρήξιμο στο πρόσωπο, στα χείλη, τη γλώσσα κ.λπ.).

Διαβάστε ακόμα Κορωνοϊός Πότε χρειάζονται πλύσιμο και πότε απολύμανση τα χέρια

Κορωνοϊός: Τα μυστικά για καλό πλύσιμο των χεριών

Παράγοντες κινδύνου για δερματίτιδα

Εκτός από την ευαισθησία και την προδιάθεση, άλλοι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο δερματίτιδας με την συνεχή χρήση αντισηπτικών χεριών είναι:

  • Τα αρώματα και τα συντηρητικά που ενδέχεται να περιέχουν
  • Το συνεχές πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό ΜΕΤΑ τη χρήση του αντισηπτικού (αυτό δεν πρέπει να γίνεται)
  • Η χρήση γαντιών ενόσω τα χέρια είναι ακόμα υγρά από το αντισηπτικό ή από το πλύσιμο
  • Το πλύσιμο των χεριών με καυτό νερό
  • Το συνεχές στέγνωμα με κακής ποιότητας χάρτινες πετσέτες

Η δερματίτιδα είναι επίσης πιθανότερη σε όσους δεν χρησιμοποιούν τακτικά ενυδατικές κρέμες χεριών.

Χλώριο και οξυζενέ

Τα απολυμαντικά επιφανειών με χλώριο είναι ισχυρά και αποτελεσματικά. Ωστόσο, είναι ερεθιστικά για το δέρμα, τους βλεννογόνους και τους αεραγωγούς.

Όταν έρχονται σε επαφή με το δέρμα, μπορεί να  προκαλέσουν τοξικές ή αλλεργικές αντιδράσεις που μπορεί να οδηγήσουν στην ανάπτυξη δερματικού εγκαύματος. Υπάρχει επίσης ενδεχόμενο να απορροφήσει μικρή ποσότητα χλωρίου το δέρμα.

Όσον αφορά το υπεροξείδιο του υδρογόνου, τα απολυμαντικά επιφανειών που το περιέχουν δεν πρέπει να έρχονται σε επαφή με το δέρμα. Μπορεί να προκαλέσουν αντιδράσεις όπως έγκαυμα, δερματικό ερεθισμό, φλύκταινες, κνησμό, δερματίτιδα.

Το οξυζενέ είναι διαφορετική περίπτωση. «Το οξυζενέ για ιατρική χρήση είναι ειδικό διάλυμα, το οποίο χρησιμοποιείται για την απολύμανση των πληγών. Ωστόσο ούτε με αυτό πρέπει να γίνεται συχνή χρήση ή κατάχρηση», τονίζει ο κ. Μιχελάκης.

Τι μπορείτε να κάνετε

  • Μην χρησιμοποιείτε τα απολυμαντικά και τα αντισηπτικά ως εναλλακτική λύση στο σαπούνισμα. Το πρώτο και κυριότερο μέσον καθαρισμού και απολύμανσης των χεριών και των επιφανειών είναι το πλύσιμο με σαπούνι και νερό.
  • Να διαβάζετε προσεκτικά τις οδηγίες χρήσης των απολυμαντικών και των αντισηπτικών και να τις ακολουθείτε πιστά.
  • Να φυλάτε τα προϊόντα αυτά σε θερμοκρασία δωματίου, μακριά από την υγρασία και τη ζέστη.
  • Να διατηρείτε σφικτά κλειστά τα μπουκάλια όταν δεν τα χρησιμοποιείτε.
  • Μην αφήνετε τα προϊόντα αυτά εκτεθειμένα στα μικρά παιδιά. Μπορεί κατά λάθος να τα καταπιούν και να κινδυνέψει η υγεία τους.
  • Μην εκθέτετε μεγάλες επιφάνειες του σώματός σας στα αλκοολούχα αντισηπτικά. Ούτε να χρησιμοποιείτε φωτιστικό οινόπνευμα ως αντισηπτικό χεριών, επειδή δεν βρήκατε αντισηπτικό ή λοσιόν οινοπνεύματος (και αυτή περιέχει μαλακτικούς παράγοντες). Με το φωτιστικό οινόπνευμα υπάρχει κίνδυνος σοβαρού δερματικού ερεθισμού και εγκαύματος.
  • Να θυμάστε ότι τα αλκοολούχα αντισηπτικά είναι εύφλεκτα. Επομένως μην τα χρησιμοποιείτε δίπλα σε φωτιά. Οι καπνιστές δεν πρέπει να ανάβουν τσιγάρο πριν στεγνώσουν εντελώς στο δέρμα τους τα αντισηπτικά.
  • Να φοράτε ελαστικά γάντια και να έχετε ανοιχτά όλα τα παράθυρα όταν χρησιμοποιείτε χλωρίνη. Ιδανικά πρέπει να φοράτε και μάσκα και ειδικά προστατευτικά ματιών. Επειδή όμως οι περισσότεροι δεν το κάνουν αυτό, φροντίστε έστω να την μεταχειρίζεστε πολύ προσεκτικά, για να μην πεταχτούν σταγόνες προς το πρόσωπό σας.
  • Μην αναμιγνύετε την χλωρίνη με άλλα καθαριστικά, ούτε με οινόπνευμα. Να την αναμιγνύετε μόνο με κρύο νερό, ακολουθώντας τις οδηγίες χρήσης. Να θυμάστε ότι το ζεστό νερό διαλύει το δραστικό συστατικό της χλωρίνης και την καθιστά αναποτελεσματική.
  • Μην κάνετε κατάχρηση στο οξυζενέ και μην το χρησιμοποιείτε ως αντισηπτικό χεριών.
  • Μετά το πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό να τα αλείφετε με μια καλή ενυδατική κρέμα, όσο πιο συχνά μπορείτε.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

image description

ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΕΙΑ ΥΓΕΙΑΣ

Η ζάλη, ή αλλιώς ζαλάδα, είναι ένα σύμπτωμα που μπορεί να οριστεί ως το αίσθημα αστάθειας ή απώλειας της...

Κάντε αναζήτηση στην εγκυκλοπαίδεια υγείας του iatropedia.gr

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Όλες οι ειδήσεις

ΕΦΗΜΕΡΕΥΟΝΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ

image description

Δείτε ποιά νοσοκομεία εφημερεύουν