Αντιβιοτικά: Ένας στους τρεις ασθενείς λέει ψέματα για να εξασφαλίσει μία συνταγή

Σχεδόν ένας στους τρεις ενήλικες υπερβάλλουν ή επινοούν συμπτώματα για να εξασφαλίσουν την ιατρική συνταγή για τα αντιβιοτικά που θέλουν οπωσδήποτε να πάρουν, σύμφωνα με μία νέα μελέτη.

Η συνταγή μπορεί να προορίζεται για τους ίδιους ή για τα παιδιά τους. Ο κύριος λόγος, όμως, που την επιθυμούν διακαώς είναι ο ίδιος: πιστεύουν ακράδαντα ότι δίχως «αντιβίωση» δεν θα γίνουν καλά. Κι ας έχουν στην πραγματικότητα ιώσεις που εξ ορισμού δεν ανταποκρίνονται στα αντιβιοτικά.

Ωστόσο αρνούνται πεισματικά να πιστέψουν ότι οι ιοί κάνουν συνήθως κύκλο λίγων ημερών και ύστερα υποχωρούν μόνοι τους. Έτσι, είναι πεπεισμένοι πως όποτε παίρνουν αντιβιοτικά, η ίωσή τους αντιμετωπίζεται καλύτερα!

«Δεν είναι εύκολο να ακούει ένας ασθενής ότι το μόνο που χρειάζεται είναι ανάπαυση και υπομονή», δήλωσε ο επικεφαλής ερευνητής Dr. Alistair Thorpe, επίκουρος καθηγητής Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Γιούτα. «Όταν λοιπόν πιστεύει πως υπάρχει κάτι που μπορεί να τον κάνει να αναρρώσει ταχύτερα, είναι πολύ δύσκολο να αντισταθεί στον πειρασμό».

Ο πειρασμός αυτός, όμως, μπορεί να αποδειχθεί τελικά πολύ επικίνδυνος. Και αυτό διότι τα μικρόβια του οργανισμού αποκτούν αντοχή στα αντιβιοτικά, όταν αυτά χρησιμοποιούνται αλόγιστα.

Το να παίρνει κάποιος αντιβιοτικό επειδή βήχει, έχει συνάχι και πυρετό, είναι αλόγιστη χρήση. Αυτά τα συμπτώματα κατά κανόνα οφείλονται στους ιούς που προκαλούν κοινό κρυολόγημα, γρίπη ή COVID-19. Επομένως είτε πάρει κάποιος «αντιβίωση» είτε όχι, θα γίνει καλά όταν οι ιοί κάνουν τον κύκλο τους.

Με τον καιρό, όμως, τα μικρόβια θα αποκτήσουν αντοχή στα αντιβιοτικά. Όταν λοιπόν θα πάθει στ’ αλήθεια βακτηριακή λοίμωξη και θα χρειαστεί τα φάρμακα, αυτά μπορεί να μην αποδώσουν.

Η μελέτη

Τα νέα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση JAMA Network Open. Όπως γράφουν οι ερευνητές, τα αντιβιοτικά είναι πολύ αποτελεσματικά εναντίον των λοιμώξεων που προκαλούν βακτήρια. Παρά τις συνεχείς προσπάθειες των ειδικών, όμως, πάρα πολύς κόσμος εξακολουθεί να τα παίρνει για τους ιούς.

Στην παρούσα μελέτη οι επιστήμονες θέλησαν να εξακριβώσουν εάν οι ασθενείς διαστρέβλωναν τα συμπτώματά τους για να πετύχουν την ιατρική συνταγή που επιθυμούν. Η διαστρέβλωση των συμπτωμάτων μπορεί να γίνει μέσω:

• Υπερβολής
• Παράλειψης
• Ψευδούς αναφοράς

Στη μελέτη τους εντάχθηκαν 959 εθελοντές. Η μέση ηλικία τους ήταν τα 51 έτη και οι μισοί ήταν γυναίκες. Οι επιστήμονες τους ρώτησαν αν είχαν ποτέ «μαγειρέψει» τα συμπτώματά τους για να τους δώσει ο γιατρός μία συνταγή για αντιβιοτικά.

Σε όσους απάντησαν καταφατικά έθεσαν πρόσθετα ερωτήματα για να καταλάβουν γιατί το έκαναν. Σε όλους τους εθελοντές, εξ άλλου, έθεσαν ερωτήματα για τις πεποιθήσεις τους για τα αντιμικροβιακά φάρμακα, όπως λέγεται επιστημονικά η αντιβιοτική αγωγή.

Τα ευρήματα

Όπως έδειξαν οι απαντήσεις τους, το σχεδόν 30%  είχαν διαστρεβλώσει τα συμπτώματά τους στους γιατρούς για να πάρουν την ιατρική συνταγή.

Στο 40% των περιπτώσεων είχαν υπερβάλλει. Είπαν λ.χ. ότι έβηχαν επί 2 εβδομάδες, όταν στην πραγματικότητα είχαν βήχα μερικές μέρες.

Το 7% είχαν επινοήσει συμπτώματα που δεν είχαν, όπως ο πυρετός. Ωστόσο το σχεδόν 53% είχαν κάνει και τα δύο.

Στο 77% των περιπτώσεων, η παραποίηση των συμπτωμάτων ήταν επιτυχημένη και ο γιατρός χορήγησε την πολυπόθητη συνταγή. Τα δε συμπτώματα που συχνότερα παραποιούσαν οι συμμετέχοντες ήταν αυτά των ιώσεων: πυρετός, βήχας και πονόλαιμος.

Γιατί, όμως, έλεγαν ανακρίβειες τόσο πολλοί άνθρωποι για να πάρουν αντιβιοτικά; Ο πιο συχνός λόγος ήταν ότι αισθάνονταν πολύ άρρωστοι και ανησυχούσαν μήπως εξελιχθεί η ασθένειά τους σε σοβαρή λοίμωξη.

Ακολουθούσε η πεποίθησή τους ότι τα αντιβιοτικά ήταν τα μόνα που θα μπορούσαν να τους βοηθήσουν. Αρκετοί ανέφεραν ότι είχαν πολλές υποχρεώσεις που ήθελαν να γίνουν γρήγορα καλά για να επιστρέψουν σε αυτές.

Υπήρχαν επίσης και εκείνοι που δήλωσαν ότι γνωρίζουν καλύτερα το σώμα τους και το ιατρικό τους ιστορικό από τους γιατρούς και αποφασίζουν μόνοι τους τι χρειάζονται.

Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι, παραδόξως, οι νεαροί ενήλικες και μεσήλικες είχαν τις περισσότερες πιθανότητες να λένε ανακρίβειες για τα συμπτώματά τους.

Φωτογραφία: iStock