Γιατί μας κόβεται η όρεξη όταν έχει πολλή ζέστη – Τα γεύματα που προτείνουν οι ειδικοί

Πόσες φορές, τις ημέρες του καύσωνα, έχετε διαπιστώσει ότι δεν έχετε καμία διάθεση να φάτε; Η απώλεια της όρεξης κατά τη διάρκεια της έντονης ζέστης είναι ένα πολύ συνηθισμένο φαινόμενο και, σύμφωνα με τους επιστήμονες, δεν οφείλεται σε ιδιοτροπία του οργανισμού.

Όπως εξηγούν ειδικοί του The Conversation, όταν οι θερμοκρασίες είναι υψηλές, το σώμα στρέφει όλες του τις δυνάμεις στη διατήρηση της φυσιολογικής εσωτερικής θερμοκρασίας, η οποία βρίσκεται περίπου στους 37°C. Η διαδικασία της πέψης περνά προσωρινά σε δεύτερη μοίρα, καθώς η προτεραιότητα είναι να αποτραπεί η υπερθέρμανση του οργανισμού.

Γιατί μειώνεται η όρεξη

Το «κέντρο ελέγχου» της θερμοκρασίας βρίσκεται στον υποθάλαμο, μια περιοχή του εγκεφάλου που ρυθμίζει τόσο τη θερμοκρασία του σώματος όσο και το αίσθημα της πείνας και της δίψας.

Όταν κάνει πολύ ζέστη, ο οργανισμός ενεργοποιεί διάφορους μηχανισμούς για να αποβάλει θερμότητα. Αυξάνει την εφίδρωση, διαστέλλει τα αιμοφόρα αγγεία του δέρματος και κατευθύνει περισσότερο αίμα προς την επιφάνεια του σώματος, ώστε να αποβάλλεται ευκολότερα η θερμότητα.

Αυτό, όμως, σημαίνει ότι λιγότερο αίμα κατευθύνεται στο πεπτικό σύστημα. Η πέψη απαιτεί σημαντική κατανάλωση ενέργειας και παράγει επιπλέον θερμότητα, κάτι που ο οργανισμός προσπαθεί να αποφύγει όταν ήδη βρίσκεται υπό θερμική καταπόνηση.

Έτσι, μειώνεται η δραστηριότητα του γαστρεντερικού συστήματος και, μαζί της, η επιθυμία για φαγητό.

Η δίψα «νικά» την πείνα

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η πείνα και η δίψα ελέγχονται από τον ίδιο εγκεφαλικό μηχανισμό και πολλές φορές συγχέονται.

Καθώς με την εφίδρωση χάνονται νερό και ηλεκτρολύτες, ο εγκέφαλος δίνει προτεραιότητα στην αναπλήρωση των υγρών. Για τον λόγο αυτό, όταν έχει πολλή ζέστη είναι πιο πιθανό να νιώθουμε έντονη δίψα παρά πείνα.

Παράλληλα, ορισμένες μελέτες δείχνουν ότι η έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες μπορεί να επηρεάζει και τις ορμόνες που ρυθμίζουν την όρεξη, αυξάνοντας εκείνες που σχετίζονται με τον κορεσμό. Ωστόσο, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τα μέχρι σήμερα δεδομένα δεν είναι απολύτως ομοιόμορφα και πιθανότατα δεν πρόκειται για τον μοναδικό μηχανισμό που ευθύνεται για τη μειωμένη όρεξη.

Γιατί νιώθουμε φουσκωμένοι

Η θερμική καταπόνηση επιβραδύνει και την κένωση του στομάχου. Αυτό σημαίνει ότι η τροφή παραμένει περισσότερη ώρα στο πεπτικό σύστημα, με αποτέλεσμα να αισθανόμαστε χορτάτοι ή ακόμη και φουσκωμένοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Η αίσθηση αυτή μπορεί να ενισχυθεί αν καταναλώσουμε μεγάλη ποσότητα νερού μονομιάς, κάτι που συχνά συμβαίνει όταν διψάμε έντονα.

Τι να προτιμάτε τις ημέρες του καύσωνα

Οι ειδικοί συστήνουν μικρά και συχνά γεύματα αντί για μεγάλα και βαριά γεύματα, τα οποία επιβαρύνουν περισσότερο την πέψη.

Ιδιαίτερα ωφέλιμες θεωρούνται τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε νερό, όπως:

• φρούτα (καρπούζι, πεπόνι, ροδάκινα),
• σαλάτες και ωμά λαχανικά,
• γιαούρτι και άλλα ελαφριά γαλακτοκομικά.

Παράλληλα, είναι σημαντικό να μην παραλείπεται η πρόσληψη πρωτεΐνης, ακόμη κι αν η όρεξη είναι μειωμένη. Οι ειδικοί προτείνουν να κατανέμεται σε μικρότερες ποσότητες μέσα στην ημέρα, μέσω τροφών όπως:

• τα όσπρια,
• οι ξηροί καρποί,
• τα γαλακτοκομικά,
• οι ελιές,
• το αβοκάντο
• και τα δημητριακά ολικής άλεσης, που αποτελούν βασικά στοιχεία της μεσογειακής διατροφής.

Πώς θα επανέλθει η όρεξη

Η καλύτερη «θεραπεία» είναι να βοηθήσετε πρώτα το σώμα σας να δροσιστεί. Η επαρκής ενυδάτωση, η αποφυγή έντονης σωματικής δραστηριότητας τις ώρες αιχμής, τα ελαφριά ρούχα και η παραμονή σε δροσερό περιβάλλον συμβάλλουν στη μείωση της θερμικής καταπόνησης.

Όταν ο οργανισμός επανέλθει σε πιο φυσιολογική θερμοκρασία, η πέψη λειτουργεί πιο αποτελεσματικά και η όρεξη συνήθως επιστρέφει σταδιακά.

Πηγή: The Conversation

Φωτογραφία: istock