Ασβέστιο: 6 πιθανοί κίνδυνοι που πρέπει να γνωρίζετε πριν πάρετε συμπληρώματα

Το ασβέστιο είναι απαραίτητο για τη διατήρηση της υγείας των οστών και των δοντιών, αλλά και για τη φυσιολογική λειτουργία των μυών και των νεύρων. Οι ανάγκες του οργανισμού μπορούν συνήθως να καλυφθούν μέσω της διατροφής. Όταν αυτό δεν συμβαίνει, μπορεί να εξεταστεί η λήψη συμπληρώματος, ωστόσο η χρήση του δεν είναι πάντα αθώα και χρειάζεται προσοχή.

• Διαβάστε επίσης – Ασβέστιο: Σολομός, αυγά και άλλες 2 τροφές που ενισχύουν την απορρόφησή του

Από τη δυσκοιλιότητα έως τις αλληλεπιδράσεις με φάρμακα

Τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι τα συμπληρώματα ασβεστίου μπορεί να συνοδεύονται από ανεπιθύμητες ενέργειες και, σε ορισμένες περιπτώσεις, από πιο σοβαρούς κινδύνους. Έξι από αυτούς χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή.

1. Μπορεί να προκαλέσουν γαστρεντερικές ενοχλήσεις.

Δυσκοιλιότητα, φούσκωμα και αέρια είναι από τις συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες. Το ανθρακικό ασβέστιο φαίνεται να προκαλεί περισσότερα τέτοια προβλήματα από το κιτρικό. Η απορρόφηση είναι επίσης καλύτερη όταν η ποσότητα που λαμβάνεται κάθε φορά δεν ξεπερνά περίπου τα 500 mg.

2. Μπορούν να επηρεάσουν την απορρόφηση άλλων ουσιών.

Το ασβέστιο μπορεί να επηρεάσει την απορρόφηση ορισμένων θρεπτικών συστατικών, αλλά το σημαντικότερο είναι ότι αλληλεπιδρά με συγκεκριμένα φάρμακα. Μεταξύ αυτών είναι η λεβοθυροξίνη, ορισμένα αντιβιοτικά και η dolutegravir, που χρησιμοποιείται στη θεραπεία του HIV. Για τον λόγο αυτό μπορεί να χρειάζεται χρονική απόσταση ανάμεσα στο φάρμακο και στο συμπλήρωμα.

3. Η υπερβολική πρόσληψη μπορεί να ανεβάσει πολύ το ασβέστιο στο αίμα.

Η κατάσταση ονομάζεται υπερασβεστιαιμία. Στους υγιείς ανθρώπους είναι σπάνια και συνήθως οφείλεται σε παθήσεις, όπως ο υπερπαραθυρεοειδισμός, και όχι στα συμπληρώματα. Ωστόσο, η πολύ μεγάλη συνολική πρόσληψη ασβεστίου μπορεί να συμβάλει σε προβλήματα. Για τους ενήλικες το ανώτατο ανεκτό όριο από όλες τις πηγές κυμαίνεται, ανάλογα με την ηλικία, μεταξύ 2.000 και 2.500 mg ημερησίως.

Τι γνωρίζουμε για νεφρούς και καρδιά

4. Μπορεί να αυξηθεί ο κίνδυνος για πέτρες στους νεφρούς

Όταν ο οργανισμός λαμβάνει περισσότερο ασβέστιο από όσο χρειάζεται, ιδιαίτερα μέσω συμπληρωμάτων, μπορεί να αυξηθεί το ασβέστιο που αποβάλλεται με τα ούρα. Αυτό ονομάζεται υπερασβεστιουρία και μπορεί να ευνοήσει τον σχηματισμό λίθων στους νεφρούς. Τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ (NIH) αναφέρουν ότι η υψηλή πρόσληψη ασβεστίου από συμπληρώματα έχει συνδεθεί σε ορισμένες μελέτες με αυξημένο κίνδυνο νεφρολιθίασης, αν και τα αποτελέσματα των μελετών δεν είναι απόλυτα.

5. Η επίδραση στην καρδιά παραμένει υπό συζήτηση

Μετα-ανάλυση κλινικών δοκιμών είχε συνδέσει τα συμπληρώματα ασβεστίου με περίπου 15% υψηλότερο καρδιαγγειακό κίνδυνο σε υγιείς μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες. Ωστόσο, νεότερη μετα-ανάλυση δεν διαπίστωσε αύξηση των εμφραγμάτων, των εγκεφαλικών ή της καρδιαγγειακής θνησιμότητας. Επομένως, δεν έχει αποδειχθεί ότι τα συμπληρώματα προκαλούν καρδιοπάθεια.

6. Δεν αποτελούν αυτόματα «ασφάλεια» απέναντι στα κατάγματα

Η λήψη ασβεστίου χωρίς να υπάρχει συγκεκριμένη ανάγκη, δεν σημαίνει ότι θα αποτρέψει οπωσδήποτε τα κατάγματα. Η USPSTF έχει επισημάνει ότι σε υγιείς μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες που ζουν στην κοινότητα, χαμηλές δόσεις ασβεστίου μαζί με βιταμίνη D, δεν έδειξαν καθαρό όφελος στην πρωτογενή πρόληψη των καταγμάτων.

Ποιος χρειάζεται τελικά συμπλήρωμα

Το ζητούμενο λοιπόν είναι να μην λαμβάνεται συμπλήρωμα χωρίς να υπάρχει λόγος. Όταν οι ανάγκες μπορούν να καλυφθούν με τρόφιμα πλούσια σε ασβέστιο, αυτή είναι συνήθως η προτιμότερη λύση.

Όταν αυτό δεν είναι εφικτό ή υπάρχει οστεοπόρωση, αυξημένος κίνδυνος ανεπάρκειας ή άλλη ιατρική ένδειξη, η ποσότητα πρέπει να καθορίζεται με βάση τη διατροφή, την ηλικία, τα φάρμακα και το ατομικό ιστορικό. Όχι απλώς με την αντίληψη ότι «λίγο περισσότερο ασβέστιο κάνει καλό».

Ασβέστιο – Ποιες είναι οι καλύτερες φυσικές πηγές

Καλές διατροφικές πηγές ασβεστίου είναι:

• Γάλα, γιαούρτι και τυριά
• Σαρδέλες που καταναλώνονται μαζί με τα μαλακά κόκαλα
• Σολομός σε κονσέρβα με τα κόκαλα
• Μπρόκολο
• Kale και bok choy
• Τόφου που έχει παρασκευαστεί με άλατα ασβεστίου
• Φυτικά ροφήματα εμπλουτισμένα με ασβέστιο
• Άλλα εμπλουτισμένα τρόφιμα, όπως ορισμένα δημητριακά και χυμοί

Σημασία έχει και το πόσο καλά απορροφάται το ασβέστιο. Για παράδειγμα, το σπανάκι περιέχει ασβέστιο, αλλά η απορρόφησή του είναι χαμηλότερη λόγω των οξαλικών που περιέχει.

Φωτογραφία: istock