Βελονισμός κατά του άγχους: Μπορεί η κινεζική ιατρική να φέρει αποτέλεσμα;

Κωνσταντίνος Κουσκούκης, Καθηγητής Δερματολογίας – Νομικός,  Πρόεδρος Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής,
www.thermalmedicineacademy.gr
 konkouskoukis@gmail.com

Η αγχώδης διαταραχή είναι η πιο διαδεδομένη ψυχιατρική πάθηση στην Ευρωπαϊκή Ενωση, καθώς περισσότεροι από 60 εκατομμύρια άνθρωποι κάθε ηλικίας πάσχουν από αυτή. Οταν δεν αντιμετωπίζεται, το άγχος συνεπάγεται σημαντικό προσωπικό και κοινωνικό αντίκτυπο, λόγω συχνών επισκέψεων στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών, μειωμένη παραγωγικότητα στην εργασία, ανεργία και εξασθενημένες κοινωνικές σχέσεις.

Το άγχος χαρακτηρίζεται από επίμονα συναισθήματα ανησυχίας, απόγνωσης, έντασης και αγωνίας με την ανάπτυξη σωματικών συμπτωμάτων (ταχυκαρδία, νευρικότητα και αδυναμία χαλάρωσης), και παρεμβαίνει στην καθημερινότητα δημιουργώντας έναν ανθυγιεινό τρόπο ζωής, αποτελώντας παράγοντας κινδύνου για την ανάπτυξη άλλων συννοσηροτήτων.

Η θεραπεία της αγχώδους διαταραχής στηρίζεται στη φαρμακοθεραπεία και την ψυχοθεραπεία, ωστόσο, καθώς η μακροχρόνια φαρμακοθεραπεία παρουσιάζει παρενέργειες, υπάρχει ανάγκη για πιο αποτελεσματικές και ασφαλέστερες θεραπευτικές παρεμβάσεις. Η πιο ευρέως χρησιμοποιούμενη θεραπευτική συμπληρωματική παρέμβαση είναι ο βελονισμός, καθώς οι ασθενείς επωφελούνται από την έλλειψη παρενεργειών και το σχετικά χαμηλό κόστος της θεραπείας.

Βελονισμός: Πώς λειτουργεί

Ο βελονισμός είναι μια αρχαία παραδοσιακή κινεζική ιατρική τεχνική, η οποία στοχεύει στην ανακατεύθυνση και την εναρμόνιση της ροής ενέργειας κατά μήκος 14 κύριων ενεργειακών καναλιών, που ονομάζονται μεσημβρινοί. Η τεχνική αποτελείται από διέγερση επιλεγμένων σημείων του δέρματος με λεπτές βελόνες. Κάθε εσωτερικό όργανο συνδέεται με έναν συγκεκριμένο μεσημβρινό και η διέγερση ενός συγκεκριμένου σημείου βελονισμού πιστεύεται ότι αλληλεπιδρά με το αντίστοιχο εσωτερικό όργανο, ανακατευθύνοντας και εναρμονίζοντας τη ροή ενέργειας.

Κατά την άποψη της παραδοσιακής κινεζικής ιατρικής, το άγχος είναι κυρίως αποτέλεσμα μειωμένης ζωτικής ενέργειας του μεσημβρινού της καρδιάς και των νεφρών (έλλειψη επικοινωνίας μεταξύ τους) και υπερδραστηριότητας της Yang ενέργειας του μεσημβρινού του ήπατος. Ο βελονισμός, με τη διέγερση συγκεκριμένων σημείων, θα μπορούσε, επομένως, να βελτιώσει και να ανακουφίσει τα συμπτώματα της αγχώδους διαταραχής.

Ορισμένες τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές διερεύνησαν τον βελονισμό ως αποκλειστική ή συμπληρωματική θεραπεία στο άγχος και στις αγχώδεις διαταραχές. Ωστόσο, οι περισσότερες μελέτες ήταν μικρές και τα συνολικά αποτελέσματα παρέμειναν μεικτά ή ασαφή.

Τι λένε οι μελέτες

Αρκετές συστηματικές ανασκοπήσεις και μετα-αναλύσεις έχουν διεξαχθεί για να αποκαλυφθούν η αποτελεσματικότητα και η ασφάλεια του βελονισμού στη θεραπεία του άγχους, χρησιμοποιώντας παρόμοια δεδομένα (ομαδοποιημένα μεγέθη επιδράσεων, όπως τυποποιημένες μέσες διαφορές ή αναλογίες κινδύνου), που προέρχονται από τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές και μπορούν να επανεξεταστούν συστηματικά για τον κίνδυνο μεροληψίας. Ωστόσο, η ποιότητα αυτών των συστηματικών ανασκοπήσεων και μετα-αναλύσεων δεν έχει αξιολογηθεί, ένα βήμα που είναι απαραίτητο προκειμένου ο βελονισμός να εισαχθεί στις κατευθυντήριες οδηγίες θεραπείας της αγχώδους διαταραχής.

Ο αριθμός των κλινικών μελετών και μετα-αναλύσεων που μελετούν την επίδραση του βελονισμού στην αγχώδη διαταραχή αυξάνεται ετησίως. Αν και οι περισσότερες από τις μελέτες παρουσιάζουν ότι ο βελονισμός φαίνεται να είναι μια αποτελεσματική προσέγγιση για την ανακούφιση του άγχους, τα συμπεράσματα είναι αμφισβητήσιμα, λόγω και της χαμηλής μεθοδολογικής ποιότητάς του. Επομένως, είναι απαραίτητες περισσότερες τυχαιοποιημένες δοκιμές υψηλής ποιότητας ή μετα-αναλύσεις για να καθοριστεί η αποτελεσματικότητα του βελονισμού ως αποκλειστικής ή συμπληρωματικής θεραπείας.

Φωτογραφία: iStock