Η νόσος Αλτσχάιμερ πριν τα 65 έτη είναι πιο επιθετική – Οι επιστήμονες βρήκαν την αιτία

  • Ρούλα Τσουλέα
Αλτσχάιμερ
Τι έδειξε η σύγκριση των τομογραφιών εγκεφάλου από αρκετές εκατοντάδες ηλικιωμένους και μεσήλικες πάσχοντες.

Η νόσος Αλτσχάιμερ είναι πιο επιθετική στους ασθενείς που την εκδηλώνουν πρώιμα, επειδή μία βασική παθολογική πρωτεΐνη συσσωρεύεται ταχύτερα και ευρύτερα στον εγκέφαλό τους, σύμφωνα με μία νέα μελέτη.

Η εν λόγω πρωτεΐνη είναι η ταυ (τ ή tau), η οποία φυσιολογικά υποστηρίζει τα νευρικά κύτταρα. Ωστόσο μπορεί και να δημιουργήσει παθολογικά συμπλέγματα στο εσωτερικό τους τα οποία παίζουν καθοριστικό ρόλο στην παθογένεια της νόσου.

Η ταχεία συσσώρευσή της στους ασθενείς που νοσούν πριν από τα 65 τους χρόνια, εξηγεί γιατί συχνά οι νεώτεροι πάσχοντες παρουσιάζουν ταχύτερη έκπτωση των νοητικών λειτουργιών τους, λένε οι ερευνητές. Εξηγεί επίσης γιατί μπορεί να έχουν ασυνήθιστα συμπτώματα στα αρχικά στάδια της νόσου.

Ειδικότερα, η νόσος Αλτσχάιμερ αρχίζει σχεδόν πάντοτε στην τρίτη ηλικία με διαταραχή της μνήμης. Η πρώιμη μορφή της, όμως, μπορεί να αρχίσει με διαφορετικά συμπτώματα. Όπως έδειξε η νέα μελέτη, αρκετοί νεώτεροι ασθενείς αρχίζουν πρώτα να παρουσιάζουν δυσκολίες:

  • Στην ανάγνωση
  • Στην εκτίμηση των αποστάσεων
  • Στην ερμηνεία των οπτικών μηνυμάτων
  • Στην διαχείριση των καθημερινών εκτελεστικών λειτουργιών, όπως ο προγραμματισμός και η επίλυση προβλημάτων

«Οι πάσχοντες από πρώιμη νόσο Αλτσχάιμερ είναι πιθανότερο να παρουσιάσουν συμπτώματα που δεν σχετίζονται με την μνήμη – στην αρχή, τουλάχιστον», δήλωσε ο ερευνητής Dr. Renaud La Joie, καθηγητής Νευρολογίας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Σαν Φρανσίσκο (UCSF).

Η νέα μελέτη

Τα νέα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση Science Translational Medicine. Οι ερευνητές πραγματοποίησαν τη μελέτη τους σε:

  • 390 πάσχοντες από πρώιμης έναρξης νόσο Αλτσχάιμερ (μέση ηλικία: 59 ετών)
  • 211 πάσχοντες από όψιμης έναρξης νόσο (μέση ηλικία: 78 ετών)

Οι ερευνητές τους υπέβαλλαν σε τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (PET scan) για να καταγράψουν την παθολογία του εγκεφάλου τους. Τους υπέβαλλαν επίσης σε εξετάσεις αξιολόγησης των νοητικών δεξιοτήτων τους.

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τα ευρήματα των τομογραφιών για να καταγράψουν την εξέλιξη της νόσου στον εγκέφαλο των εθελοντών τους σε χρονικό διάστημα 2 έως 3 ετών.

Όπως διαπίστωσαν, από τους ασθενείς με πρώιμη νόσο Αλτσχάιμερ σχεδόν ο ένας στους πέντε είχαν πολλά συμπτώματα που δεν σχετίζονταν με τη μνήμη. Ωστόσο από εκείνους της όψιμης έναρξης, το 99% είχαν κυρίως προβλήματα μνήμης.

Επιπλέον, στους ασθενείς που διαγιγνώσκονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ πριν από τα 65 τους χρόνια, η πρωτεΐνη ταυ συσσωρευόταν με διπλάσια ταχύτητα απ’ ό,τι στους γηραιότερους.

Τα ευρήματα αυτά υποδηλώνουν ότι τα φάρμακα που θα στοχεύουν στην πρωτεΐνη ταυ, θα έχουν κρίσιμη σημασία για τους νεότερους πάσχοντες από τη νόσο, εκτιμούν οι ερευνητές.

Η πρώιμης έναρξης νόσος Αλτσχάιμερ σχετίζεται με συγκεκριμένες γενετικές μεταλλάξεις σε ορισμένες περιπτώσεις. Ωστόσο αυτές ανευρίσκονται στο μόλις 5% των ηλικιακά νεώτερων πασχόντων, σημειώνουν οι ερευνητές στο άρθρο τους.

Φωτογραφία: iStock