Η αύξηση του σωματικού βάρους μετά τα 18 κρύβει έναν σοβαρό κίνδυνο για την υγεία

  • Ρούλα Τσουλέα
βάρος
Ανησυχητικά ευρήματα από μελέτη σε περισσότερους από 600.000 ανθρώπους, ηλικίας 17-60 ετών.

Οι διακυμάνσεις που έχει το σωματικό βάρος μετά την ενηλικίωση μπορεί να επηρεάζουν σημαντικά τον κίνδυνο αναπτύξεως ορισμένων μορφών καρκίνου που σχετίζονται με την παχυσαρκία, αναφέρουν επιστήμονες από τη Σουηδία.

Εξετάζοντας τους ιατρικούς φακέλους περισσοτέρων από 600.000 ανθρώπων διαπίστωσαν πως όσο μεγαλύτερη ήταν η αύξηση του σωματικού τους βάρους μετά τα 18 τους χρόνια, τόσο περισσότερο κινδύνευαν.

Σε μερικές περιπτώσεις, μάλιστα, ο κίνδυνος καρκίνου αυξανόταν επί έως και 4 φορές, σε σύγκριση με τον κίνδυνο όσων είχαν διατηρήσει σχετικά σταθερό το βάρος τους!

Όπως αναφέρει το Εθνικό Ίδρυμα Καρκίνου (NCI) των ΗΠΑ, υπάρχουν ισχυρά δεδομένα ότι τουλάχιστον 13 μορφές καρκίνου σχετίζονται ισχυρά με την παχυσαρκία. Πρόκειται για τον καρκίνο:

  1. Του οισοφάγου
  2. Του στομάχου
  3. Τους παχέος εντέρου
  4. Του ήπατος
  5. Της χοληδόχου κύστεως
  6. Του παγκρέατος
  7. Του καρκίνου του μαστού (μετά την εμμηνόπαυση)
  8. Του ενδομητρίου
  9. Των ωοθηκών
  10. Των νεφρών
  11. Των μηνίγγων
  12. Του θυρεοειδούς αδένα
  13. Το πολλαπλούν μυέλωμα

Ωστόσο οι περισσότερες μελέτες για το σωματικό βάρος και τον καρκίνο έχουν εστιάσει σε μία συγκεκριμένη στιγμή της ζωής, συνήθως στη μέση προς τρίτη ηλικία. Στην παρούσα μελέτη, όμως, οι επιστήμονες θέλησαν να εξακριβώσουν την διαχρονική αύξηση του κινδύνου.

Η μελέτη

Η νέα μελέτη παρουσιάσθηκε στο ετήσιο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Παχυσαρκίας (ECO 2026). Συμμετείχαν 251.041 άνδρες και 378.981 γυναίκες. Μεταξύ 17 και 60 ετών, όλοι τους υποβλήθηκαν τέσσερις φορές σε καταγραφή του σωματικού βάρους τους. Οι επιστήμονες παρακολούθησαν τους εθελοντές τους από τη δεκαετία του 1990 έως και το 2023, καταγράφοντας και τα κρούσματα καρκίνου.

Το γενικό συμπέρασμα ήταν πως όσο περισσότερο είχε αυξηθεί το σωματικό βάρος μετά την ενηλικίωση, τόσο μεγαλύτερος ήταν ο κίνδυνος καρκίνου. Αυτό ίσχυε σε άνδρες και γυναίκες. Ενδεικτικά, σε σύγκριση με τους εθελοντές που αύξησαν λίγο τα κιλά τους μετά τα 18 τους χρόνια,  οι άνδρες με την μεγαλύτερη αύξηση είχαν 7%  περισσότερες πιθανότητες να εκδηλώσουν οποιαδήποτε μορφή καρκίνου.

Αντίστοιχα οι γυναίκες είχαν κατά 17% περισσότερες πιθανότητες καρκίνου. Ειδικά όμως όσον αφορά τους «καρκίνους της παχυσαρκίας», η αύξηση του κινδύνου ήταν:

  • 46% για τους άνδρες
  • 43% για τις γυναίκες

Ειδικότερα, στους άνδρες με την μεγαλύτερη αύξηση στο σωματικό βάρος, ήταν αυξημένος κατά 2,67 φορές ο κίνδυνος καρκίνου του ήπατος. Ήταν επίσης αυξημένος κατά 2,27 φορές ο κίνδυνος καρκίνου του οισοφάγου.

Αντίστοιχα στις γυναίκες, ήταν αυξημένος κατά 3,78 φορές ο κίνδυνος να εκδηλώσουν καρκίνο του ενδομητρίου.

Μικρότερες αλλά σημαντικές αυξήσεις υπήρχαν και με άλλες κακοήθεις νόσους:

  • Στους άνδρες ήταν αυξημένος κατά 61% ο κίνδυνος καρκίνου του στομάχου και κατά 16% του πρωκτού
  • Στις γυναίκες ήταν αυξημένος κατά 42% ο κίνδυνος καρκίνου του μαστού και κατά 32% ο κίνδυνος μηνιγγιώματος.

Και στα δύο φύλα, εξ άλλου, ήταν αυξημένες οι πιθανότητες αναπτύξεως καρκίνου του παχέος εντέρου και του νεφρού.

Ο ρόλος της ηλικίας

Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι είχε σημασία η ηλικία στην οποία αυξήθηκε το σωματικό βάρος. Οι αυξήσεις νωρίς στην ενηλικίωση συσχετίσθηκαν εντονότερα με τον καρκίνο του νεφρού στους άνδρες.

Οι αυξήσεις του βάρους στη μέση ηλικία συσχετίσθηκαν εντονότερα με:

  • Τον καρκίνο του ήπατος στους άνδρες
  • Τον καρκίνο του παχέος εντέρου και στα δύο φύλα

Αντίστοιχα, η αύξηση του σωματικού βάρους ακόμα αργότερα συσχετίσθηκαν εντονότερα με:

  • Τον καρκίνο του στομάχου στους άνδρες
  • Το μηνιγγίωμα στις γυναίκες

Οι πιο κρίσιμες ηλικίες για την συσχέτιση ανάμεσα στο σωματικό βάρος και τον καρκίνο ήταν:

  • Από τα 30 έτη και πάνω για τις γυναίκες. Αυξανόταν ιδιαιτέρως ο κίνδυνος καρκίνου του ενδομητρίου, του μαστού, του παχέος εντέρου, καθώς και οι πιθανότητες να αναπτυχθεί μηνιγγίωμα
  • Πριν από τα 45 έτη για τους άνδρες. Αυξανόταν περισσότερο ο  κίνδυνος για καρκίνο του οισοφάγου και του ήπατος

Η νέα μελέτη δεν έχει δημοσιευθεί ακόμα σε κάποια ιατρική επιθεώρηση. Προσχέδιό της όμως δημοσιεύθηκε στην πύλη επιστημονικών δημοσιεύσεων medRxiv.

Φωτογραφία: iStock