Γεμάτες φυτοφάρμακα οι φράουλες στην Ευρώπη – Ποιοι είναι οι κίνδυνοι για την υγεία

Οι συμβατικές φράουλες που κυκλοφορούν στην ευρωπαϊκή αγορά είναι γεμάτες με φυτοφάρμακα, ορισμένα από τα οποία είναι νευροτοξικά ή έχουν άλλες σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, σύμφωνα με μία νέα, ευρωπαϊκή έρευνα.

Όπως έδειξε, το 78% από τις φράουλες που αναλύθηκαν είχαν υπολείμματα τουλάχιστον ενός φυτοφαρμάκου. Το 61% όμως είχαν υπολείμματα δύο ή περισσότερων.

Ο μέγιστος αριθμός υπολειμμάτων σε ένα δείγμα καταγράφηκε στις φράουλες από το Βέλγιο (ήταν 9). Ακολουθούν εκείνες από Ουγγαρία και Σλοβενία (από 8) και Ιρλανδία (υπολείμματα 7 φυτοφαρμάκων). Τα λιγότερα φυτοφάρμακα είχαν οι φράουλες από την Ισπανία.

Συνολικά, μόλις το 22% των φραουλών συμβατικής καλλιέργειας που εξετάστηκαν δεν περιείχαν μετρήσιμα υπολείμματα φυτοφαρμάκων. «Καθαρές» ήταν επίσης οι φράουλες βιολογικής καλλιέργειας.

Τη νέα έρευνα διεξήγαγε το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Δράσης κατά των Φυτοφαρμάκων (PAN Europe). Όπως ανακοίνωσε, ανέλυσε 41 δείγματα από τοπικά παραγόμενες φράουλες 11 ευρωπαϊκών κρατών. Τα κράτη αυτά ήταν:

• Σλοβενία
• Γερμανία
• Ιταλία
• Ισπανία
• Ιρλανδία
• Κροατία
• Ουγγαρία
• Βέλγιο
• Αυστρία
• Γαλλία

Η έκταση της μόλυνσης που ανιχνεύθηκε ήταν «πολύ ανησυχητική», επισημαίνει το PAN Europe. Κατά μέσον όρο εντοπίστηκαν 3,5 διαφορετικά φυτοφάρμακα στα φρούτα.

Αυτά που εντοπίστηκαν συχνότερα είναι μερικά από τα πιο τοξικά που επιτρέπεται να χρησιμοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς είναι ενδοκρινικοί διαταράκτες, «παντοτινά» χημικά (PFAS) και νευροτοξικά.

Τα PFAS αποκαλούνται και «παντοτινά» χημικά επειδή παραμένουν για δεκαετίες στο περιβάλλον και στον ανθρώπινο οργανισμό. Οι ενδοκρινικοί διαταράκτες είναι χημικά που διαταράσσουν το ενδοκρινικό (δηλαδή το ορμονικό) σύστημα. Τα δε νευροτοξικά φυτοφάρμακα περιέχουν ουσίες με τοξικές νευρολογικές επιδράσεις.

Οι πιθανοί κίνδυνοι

Η έκθεση σε αυξημένα επίπεδα όλων αυτών των ουσιών έχει δυνητικές συνέπειες στην υγεία.

Τα «παντοτινά» χημικά είναι μία ομάδα 10.000 ουσιών. Αυτές οι χημικές ουσίες χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες σε πολλές βιομηχανίες, από την ένδυση έως τα μαγειρικά σκεύη και τα ηλεκτρονικά.

Συσσωρεύονται στο περιβάλλον (χώμα, νερό, αέρας) απ’ όπου περνούν στην τροφική αλυσίδα. Ορισμένα από αυτά έχουν σχετισθεί με επιπλοκές όπως η υπογονιμότητα, το εξασθενημένο ανοσοποιητικό, ακόμα και ο καρκίνος. Ωστόσο σχεδόν όλοι οι άνθρωποι είναι μολυσμένοι με αυτά. Παντοτινά χημικά PFAS βρέθηκε στο 58% των δειγμάτων από φράουλες που αναλύθηκαν.

Αντίστοιχα, σημαντικό ποσοστό περιείχαν υπολείμματα από δύο ενδοκρινικούς διαταράκτες που θα έπρεπε να έχουν καταργηθεί, τονίζει το PAN Europe. Πρόκειται για την φλουδιοξονίλη (fludioxonil) και την κυπροδινίλη (cyprodinil). Η πρώτη εντοπίστηκε στο 39% των δειγμάτων και η δεύτερη στο 33%.

Το 17% από τις φράουλες εξ άλλου περιείχαν νευροτοξικά φυτοφάρμακα, γεγονός εξαιρετικά ανησυχητικό ιδίως για τα μικρά παιδιά που βρίσκονται στο στάδιο της ανάπτυξης.

Τα νέα ευρήματα ενισχύουν τη σύσταση των ειδικών να πλένουμε πολύ καλά τα φρούτα και τα λαχανικά με άφθονο τρεχούμενο νερό (και όχι σε λεκάνες ή μπολ) πριν τα καταναλώσουμε.

Φωτογραφία: iStock