Άσκηση: Η ένταση – όχι η διάρκεια – μειώνει τον κίνδυνο 8 παθήσεων, δείχνει νέα μελέτη

H αρθρίτιδα, οι καρδιακές παθήσεις και η άνοια είναι μεταξύ των παθήσεων που μπορούν να μειωθούν οι πιθανότητες εμφάνισής τους αν κάνετε έστω και λίγα λεπτά έντονη άσκηση την ημέρα, όπως έδειξε η νέα μελέτη.

Οι ερευνητές διεξήγαγαν μια λεπτομερή μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο European Heart Journal, σε περίπου 96.000 άτομα, συγκρίνοντας τα συνολικά επίπεδα δραστηριότητάς τους με την ποσότητα της έντονης δραστηριότητας και τον επακόλουθο κίνδυνο εμφάνισης οκτώ κύριων ασθενειών.

Η ομάδα των ερευνητών διαπίστωσε ότι ακόμη και σύντομες «εκρήξεις» πιο έντονης δραστηριότητας – όπως το τρέξιμο για το λεωφορείο – μείωσαν τον κίνδυνο ασθένειας και θανάτου συνολικά, αλλά ήταν ιδιαίτερα προστατευτικό έναντι φλεγμονωδών παθήσεων.

Η έρευνα διεξήχθη από μια διεθνή ομάδα, στην οποία συμμετείχε ο καθηγητής Minxue Shen από τη Σχολή Δημόσιας Υγείας Xiangya στο Κεντρικό Νότιο Πανεπιστήμιο, στο Hunan της Κίνας. Ο ίδιος δήλωσε: «Γνωρίζουμε ότι η σωματική δραστηριότητα μειώνει τον κίνδυνο χρόνιων παθήσεων και πρόωρου θανάτου και υπάρχουν ολοένα και περισσότερες ενδείξεις ότι η έντονη δραστηριότητα προσφέρει μεγαλύτερα οφέλη για την υγεία ανά λεπτό από τη μέτρια δραστηριότητα. Ωστόσο, παραμένουν ερωτήματα σχετικά με τη σημασία της έντονης δραστηριότητας έναντι της συνολικής σωματικής δραστηριότητας».

«Για παράδειγμα, αν δύο άτομα κάνουν την ίδια συνολική ποσότητα δραστηριότητας, το άτομο που ασκείται πιο έντονα αποκομίζει μεγαλύτερα οφέλη για την υγεία; Και αν κάποιος έχει περιορισμένο χρόνο, θα πρέπει να επικεντρωθεί στην πιο ‘σκληρή’ άσκηση και όχι στον χρόνο της προπόνησης;».

Δείτε επίσης: Η άσκηση μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης μορφών καρκίνου έως και 30%

46% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου

Η έρευνα περιελάμβανε 96.408 άτομα που συμμετείχαν στη μελέτη UK Biobank. Κάθε συμμετέχων φορούσε ένα επιταχυνσιόμετρο στον καρπό του για μια εβδομάδα για να μετράει με ακρίβεια την κίνησή του, συμπεριλαμβανομένων σύντομων περιόδων έντονης κίνησης που οι άνθρωποι συχνά ξεχνούν. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν αυτές τις μετρήσεις για να ποσοτικοποιήσουν τη συνολική δραστηριότητα κάθε ατόμου κατά τη διάρκεια της εβδομάδας και το ποσοστό δραστηριότητας που ήταν αρκετά έντονη ώστε να τους κάνει να «τους κοπεί η ανάσα».

Συνέκριναν αυτά τα δεδομένα με την πιθανότητα θανάτου ή εμφάνισης οκτώ σοβαρών παθήσεων κατά τα επόμενα επτά χρόνια (σοβαρή καρδιαγγειακή νόσος, ακανόνιστος καρδιακός παλμός, διαβήτης τύπου 2, ανοσολογικά φλεγμονώδεις νόσοι, ηπατική νόσος, χρόνιες αναπνευστικές παθήσεις, χρόνια νεφρική νόσος και άνοια).

Η ομάδα διαπίστωσε ότι τα άτομα που αφιέρωναν μεγαλύτερο ποσοστό της συνολικής σωματικής τους δραστηριότητας σε έντονη δραστηριότητα είχαν σημαντικά χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης όλων των ασθενειών. Για παράδειγμα, σε σύγκριση με άτομα που δεν έκαναν καθόλου έντονη δραστηριότητα, όσοι είχαν το υψηλότερο ποσοστό είχαν 63% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας, 60% χαμηλότερο κίνδυνο διαβήτη τύπου 2 και 46% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου. Αυτά τα οφέλη της έντονης δραστηριότητας παρέμειναν ακόμη και όταν ο χρόνος ήταν λιγότερος.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι ένα υψηλότερο ποσοστό έντονης δραστηριότητας ήταν πιο σημαντικό σε ορισμένες ασθένειες από ό,τι σε άλλες. Για παράδειγμα, σε φλεγμονώδεις ασθένειες όπως η αρθρίτιδα και η ψωρίαση, η ένταση ήταν σχεδόν το μόνο που είχε σημασία για τη μείωση του κινδύνου. Για άλλες, όπως ο διαβήτης και η χρόνια ηπατική νόσος, τόσο η ποσότητα της δραστηριότητας όσο και η ένταση είχαν σημασία.

Δείτε επίσης: Άσθμα και άσκηση: Πώς να παραμείνετε δραστήριοι με ασφάλεια

Το «λαχάνιασμα» κάνει καλό

Ο καθηγητής Shen δήλωσε: «Η έντονη σωματική δραστηριότητα φαίνεται να προκαλεί συγκεκριμένες αντιδράσεις στο σώμα που η δραστηριότητα χαμηλότερης έντασης δεν μπορεί να αναπαράγει πλήρως. Κατά τη διάρκεια της έντονης σωματικής δραστηριότητας – αυτής που σας κάνει να λαχανιάζετε – το σώμα σας αντιδρά με ισχυρούς τρόπους. Η καρδιά σας χτυπά πιο αποτελεσματικά, τα αιμοφόρα αγγεία σας γίνονται πιο εύκαμπτα και το σώμα σας βελτιώνει την ικανότητά του να χρησιμοποιεί οξυγόνο».

«Η έντονη δραστηριότητα φαίνεται επίσης να μειώνει τη φλεγμονή. Αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί παρατηρήσαμε ισχυρές συσχετίσεις με φλεγμονώδεις παθήσεις όπως η ψωρίαση και η αρθρίτιδα. Μπορεί επίσης να διεγείρει χημικές ουσίες στον εγκέφαλο που βοηθούν στη διατήρηση της υγείας των εγκεφαλικών κυττάρων, γεγονός που θα μπορούσε να εξηγήσει τον χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας», προσθέτει.

«Τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι η έντονη σωματική άσκηση μπορεί να προσφέρει σημαντικά οφέλη για την υγεία. Αυτό δεν απαιτεί να πηγαίνετε στο γυμναστήριο. Η προσθήκη σύντομων ‘εκρήξεων’ δραστηριότητας που σας κάνουν να λαχανιάζετε ελαφρώς στην καθημερινή ζωή, όπως το γρήγορο ανέβασμα στις σκάλες, το γρήγορο περπάτημα ή το πιο ενεργό παιχνίδι με τα παιδιά, μπορεί να κάνει πραγματική διαφορά. Ακόμα και 15 έως 20 λεπτά την εβδομάδα αυτού του είδους προσπάθειας -μόλις λίγα λεπτά την ημέρα- συνδέθηκε με σημαντικά οφέλη για την υγεία», εξηγεί.

«Οι τρέχουσες οδηγίες επικεντρώνονται γενικά στον χρόνο που αφιερώνεται κανείς σε μια δραστηριότητα ανά εβδομάδα. Τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι η σύνθεση αυτής της δραστηριότητας έχει σημασία, και έχει διαφορετική σημασία ανάλογα με τις ασθένειες που προσπαθείτε να αποτρέψετε. Αυτό θα μπορούσε να ανοίξει την πόρτα σε πιο εξατομικευμένες συστάσεις σωματικής δραστηριότητας με βάση τους συγκεκριμένους κινδύνους για την υγεία ενός ατόμου».

«Η έντονη δραστηριότητα μπορεί να μην είναι ασφαλής για όλους, ειδικά για ηλικιωμένους ή άτομα με ορισμένες ιατρικές παθήσεις. Για αυτούς, οποιαδήποτε αύξηση της κίνησης εξακολουθεί να είναι ωφέλιμη και η δραστηριότητα θα πρέπει να προσαρμόζεται στο άτομο», καταλήγει ο καθηγητής.

Δείτε επίσης: Η έντονη άσκηση για 10 λεπτά μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση του καρκίνου του παχέος εντέρου [μελέτη]

Φωτογραφία iStock