Αρτηριακή πίεση: Νέες οδηγίες για να την κρατάτε σε φυσιολογικά επίπεδα – Τι να προσέχετε

Η υψηλή αρτηριακή πίεση – ή αλλιώς υπέρταση – αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για καρδιακές παθήσεις, εγκεφαλικό επεισόδιο, καρδιακή προσβολή, καρδιακή ανεπάρκεια, νεφρική νόσο, ακόμη και άνοια.

Στην Ελλάδα, εκατομμύρια ενήλικες ζουν με υπέρταση. Για πρώτη φορά από το 2017, η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία (AHA) εξέδωσε πρόσφατα νέες επικαιροποιημένες κατευθυντήριες γραμμές, για να βοηθήσει τα άτομα με υψηλή αρτηριακή πίεση να μειώσουν τους αριθμούς τους.

Ωστόσο, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι περισσότεροι πάσχοντες από υπέρταση δεν κάνουν ό,τι χρειάζεται για να θέσουν την αρτηριακή πίεσή τους υπό έλεγχο, με συνέπεια να αυξάνουν τις πιθανότητες που έχουν να εκδηλώσουν σοβαρές επιπλοκές.

Οι μετρήσεις της αρτηριακής πίεσης παραμένουν οι ίδιες στις νέες οδηγίες

Τα επίπεδα για την κανονική, την αυξημένη και την υψηλή αρτηριακή πίεση —που μετρώνται με τη χρήση συσκευής μέτρησης αρτηριακής πίεσης— παραμένουν τα ίδια:

• Η φυσιολογική αρτηριακή πίεση είναι μικρότερη από 120/80 mm Hg
• Η αυξημένη αρτηριακή πίεση είναι 120-129/80 mm Hg
• Η υψηλή αρτηριακή πίεση είναι 130/80 mm Hg ή υψηλότερη

Εάν η συστολική σας πίεση είναι υψηλότερη από 180 ή/και η διαστολική σας είναι υψηλότερη από 120, θα μπορούσε να είναι απειλητική για τη ζωή. Ζητήστε άμεση ιατρική βοήθεια εάν έχετε οποιοδήποτε από αυτά τα συμπτώματα:

• Πόνος στο στήθος
• Δύσπνοια
• Πόνος στην πλάτη
• Μούδιασμα
• Αδυναμία
• Αλλαγή στην όραση
• Δυσκολία στην ομιλία.

Έξι βασικά συμπεράσματα από τις νέες οδηγίες

• Ξεκινήστε τα φάρμακα νωρίτερα

Οι νέες οδηγίες συμβουλεύουν τους γιατρούς να συνταγογραφούν φάρμακα σε ασθενείς με υψηλή αρτηριακή πίεση νωρίτερα, ειδικά εάν τρεις έως έξι μήνες αλλαγών στον τρόπο ζωής δεν μειώσουν τον αριθμό τους.

Ένας βασικός λόγος για την πιο άμεση παρέμβαση είναι ότι νέα έρευνα επιβεβαίωσε ότι η υψηλή αρτηριακή πίεση είναι επίσης ένας παράγοντας στη γνωστική παρακμή.

Ωστόσο, ακόμη και αν ξεκινήσετε φαρμακευτική αγωγή, καλό θα ήταν να ακολουθείτε υγιεινές συνήθειες όπως η τακτική άσκηση και μια ισορροπημένη διατροφή, σύμφωνα πάντα με τις οδηγίες του γιατρού σας.

• Μειώστε ακόμη περισσότερο την πρόσληψη αλατιού

Όπως και οι παλιές οδηγίες, οι νέες συμβουλές εξακολουθούν να απαιτούν περιορισμό του νατρίου σε λιγότερο από 2.300 mg την ημέρα (περίπου ένα κουταλάκι του γλυκού αλάτι).

Η AHA συμβουλεύει να ελέγχετε τις ετικέτες των τροφίμων, καθώς το μεγαλύτερο μέρος του νατρίου λαμβάνεται από συσκευασμένα τρόφιμα.

Όταν μαγειρεύετε στο σπίτι, δοκιμάστε υποκατάστατα αλατιού με κάλιο και προσθέστε περισσότερες τροφές πλούσιες σε κάλιο, όπως μπανάνες, σπανάκι, μανιτάρια και πεπόνι.

Διαβάστε επίσης: Νέες οδηγίες για την υπέρταση: Ποια είναι η νέα φυσιολογική πίεση για ενήλικες και εγκύους

• Προσπαθήστε να κόψετε ή να περιορίσετε το αλκοόλ

Οι νέες οδηγίες συμβουλεύουν την αποχή από το αλκοόλ. Για όσους πίνουν, η συμβουλή είναι να μην πίνουν περισσότερα από δύο ποτά την ημέρα για τους άνδρες και όχι περισσότερο από ένα ποτό την ημέρα για τις γυναίκες.

Μια ανασκόπηση επτά μελετών για την υπέρταση το 2023 διαπίστωσε ότι κάθε επιπλέον αλκοολούχο ποτό μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση με την πάροδο των ετών, ακόμη και σε άτομα χωρίς υψηλή αρτηριακή πίεση.

• Διαχειριστείτε το άγχος

Το άγχος συνδέεται με καρδιακές παθήσεις. Οι οδηγίες συμβουλεύουν την άσκηση και την ενσωμάτωση τεχνικών μείωσης του άγχους, όπως η γιόγκα, οι βαθιές αναπνοές και ο διαλογισμός.

Όπως και οι οδηγίες του 2017, η ενημέρωση εξακολουθεί να συνιστά 75-150 λεπτά εβδομαδιαίας άσκησης, συμπεριλαμβανομένων αερόβιων δραστηριοτήτων, όπως γρήγορο περπάτημα και προπόνηση ενδυνάμωσης με λάστιχα ή βάρη.

• Χάστε τουλάχιστον το 5% του σωματικού σας βάρους

Οι νέες οδηγίες συνιστούν την απώλεια τουλάχιστον 5% του σωματικού βάρους σε ενήλικες που έχουν υπερβολικό βάρος ή παχυσαρκία.

• Δίαιτα DASH

Οι οδηγίες του 2025 συνεχίζουν να συμβουλεύουν να ακολουθείτε μια υγιεινή διατροφή, ειδικά τη δίαιτα DASH, η οποία επικεντρώνεται σε λιγότερο αλάτι και περισσότερα προϊόντα, δημητριακά ολικής αλέσεως, όσπρια, ξηρούς καρπούς, σπόρους, γαλακτοκομικά προϊόντα χαμηλών ή χωρίς λιπαρά, πουλερικά και ψάρια.

Αυτή η δίαιτα, η οποία ενθαρρύνει την πρόσληψη τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε κάλιο, μαγνήσιο και ασβέστιο, ονομάζεται DASH – «Dietary Approaches to Stop Hypertension (Διαιτητικές Προσεγγίσεις για να Σταματήσει η Υπέρταση)».

Για παράδειγμα, τα βατόμουρα, οι ψητές πατάτες, τα παντζάρια και το αποβουτυρωμένο γάλα θεωρούνται όλα υπερτροφές DASH. Στη δίαιτα αυτή, τα τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε πρόσθετα λιπαρά και ζάχαρη, επεξεργασμένους υδατάνθρακες, εξαλείφονται, ή μειώνονται δραστικά.

Πηγή: VeryWellHealth / Φωτογραφία iStock