Placeholder partner: Μήπως είσαι «λύση ανάγκης» στη σχέση σου; – Αυτά είναι τα σημάδια για να βεβαιωθείς

Οι όροι όπως «situationship» και «ghosting» έχουν περάσει πλέον από τα social media στην καθημερινή μας γλώσσα, ενώ ένας ακόμη όρος που κερδίζει έδαφος είναι ο «placeholder partner». Πρόκειται για τις σχέσεις όπου ο ένας βλέπει τον άλλον ως υποκατάστατο ή προσωρινή επιλογή, μέχρι να εμφανιστεί ο «ιδανικός» σύντροφος, χωρίς όμως αυτό να το έχει ξεκαθαρίσει στον… αναλώσιμο.

Είναι μια δυναμική που θυμίζει γνωστές τηλεοπτικές ιστορίες, όπως αυτή του Ρος και της Έμιλι στη σειρά «Τα Φιλαράκια», που αλλού ήταν η καρδιά και αλλού το σώμα.

Placeholder partner – Γιατί το φαινόμενο εμφανίζεται όλο και πιο συχνά

Δεν είναι ασυνήθιστο να θέλει κάποιος να βρίσκεται σε σχέση απλώς για να μην είναι μόνος. Η ανάγκη για συντροφικότητα, η κοινωνική πίεση ή η επιθυμία για μια σταθερή παρουσία στη ζωή, μπορεί να οδηγούν σε τέτοιες επιλογές.

Το πρόβλημα ξεκινά όταν ένας από τους δύο δεν είναι ειλικρινής σχετικά με τις προθέσεις του. Συμπεριφέρεται σαν να επενδύει σε μια μακροχρόνια σχέση, χωρίς όμως να νιώθει πραγματικά έτσι.

Οι λόγοι μπορεί να διαφέρουν:

• προσπαθεί να ξεπεράσει μια προηγούμενη σχέση
• φοβάται τη μοναξιά
• πιστεύει ότι μπορεί να βρει κάτι «καλύτερο»

Η σύγχρονη κουλτούρα των γνωριμιών φαίνεται, άλλωστε, να ενισχύει αυτό το μοτίβο. Οι εφαρμογές γνωριμιών δημιουργούν την αίσθηση ότι υπάρχουν ατελείωτες επιλογές. Όπως εξηγεί η Μαρίσα Κόεν, διδάκτωρ και ερευνήτρια σχέσεων, στη Νέα Υόρκη, πολλοί άνθρωποι αισθάνονται ότι «πρέπει να είναι στις εφαρμογές», αλλά τελικά βιώνουν εξάντληση λόγω της συνεχούς αναζήτησης.

Μια μελέτη έδειξε ότι όσο περισσότερες επιλογές είχαν οι συμμετέχοντες σε προφίλ γνωριμιών, τόσο πιο πιθανό ήταν να απορρίπτουν εύκολα υποψήφιους συντρόφους. Το φαινόμενο αυτό συνδέεται με την οικονομική έννοια των «φθινουσών αποδόσεων», όπου κάθε επιπλέον επιλογή μειώνει την ικανοποίηση.

Αντίστοιχα, ο Νίκολας Έπλεϊ, καθηγητής συμπεριφορικής επιστήμης στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο, επισημαίνει ότι οι εφαρμογές μάς κάνουν να σκεφτόμαστε πως «ίσως υπάρχει κάποιος καλύτερος εκεί έξω», κάτι που αυξάνει τη δυσαρέσκεια από τη σχέση που ήδη έχουμε.

Τα σημάδια ότι μπορεί να είστε «placeholder»

Σύμφωνα με τους ειδικούς, υπάρχουν ενδείξεις που δείχνουν ότι μια σχέση δεν έχει πραγματική προοπτική:

• Αποφεύγεται (από το έναν σύντροφο) η συζήτηση για το μέλλον: Κάθε αναφορά σε σχέδια του/ της προκαλεί αμηχανία ή αλλάζει θέμα.
• Δεν είναι πραγματικά ο ένας «μέσα» στη ζωή του άλλου: Δεν έχετε γνωρίσει φίλους ή οικογένεια, ακόμη και μετά από καιρό.
• Συμπεριφορά που δείχνει «ανοιχτές επιλογές»: Φλερτ ή στάση που δείχνει ότι κάποιος δεν είναι πλήρως παρών. Για αφοσιωμένος, ούτε κουβέντα
• Ασυνέπεια και έλλειψη προσπάθειας: Απόσταση, επιστροφή, ξανά απόσταση,  ένας κύκλος που επαναλαμβάνεται.

Η Αλεξάνδρα Σόλομον, κλινική ψυχολόγος και καθηγήτρια στο Northwestern University, σημειώνει ότι δεν είναι πάντα κακόβουλη μια τέτοια συμπεριφορά. Μερικές φορές οι δύο άνθρωποι απλώς βρίσκονται σε διαφορετικά στάδια ετοιμότητας για δέσμευση. Οπότε αυτός είναι ένας παράγοντας που πρέπει να συνυπολογιστεί, πριν νιώσει κανείς αναλώσιμος. Ή τουλάχιστον θα έπρεπε να έχει συζητηθεί από την αρχή της σχέσης.

Η σημασία της ξεκάθαρης επικοινωνίας

Οι ειδικοί συμφωνούν ότι ο μόνος τρόπος να καταλάβει κανείς τι συμβαίνει είναι να ρωτήσει ευθέως. Η Σόλομον τονίζει ότι είναι σημαντικό να επιδιώκετε να δείτε αν σας εκτιμούν, προσπαθώντας να μαζέψετε αποδείξεις μέσα από τα γεγονότα και τη συνολική συμπεριφορά, αλλά στο τέλος της μέρας αυτό δεν αρκεί. Και δεν αρκεί, γιατί όλη η συλλογιστική καταλήγει στην ερμηνεία. Και ως γνωστόν η ερμηνεία δεν είναι βεβαιότητα.

Άρα η ανοιχτή και ειλικρινής συζήτηση, είναι ο μόνος δρόμος ώστε κάποιος να είναι βέβαιος για τις προθέσεις του συντρόφου του. Αν και αυτές οι συζητήσεις είναι δύσκολες, είναι προτιμότερες από την αβεβαιότητα.

Τι συμβαίνει όταν κρατάμε κάποιον «σε αναμονή»

Μια σχέση όπου ο ένας σύντροφος κρατάει τον άλλον σε αναμονή ή τον αντιμετωπίζει ως αναλώσιμο, φυσικά δεν είναι υγιής για κανέναν από τους δύο. Όπως εξηγεί ο Έπλεϊ, μπορεί να στερήσει και από τους δύο την ευκαιρία να βρουν κάτι ουσιαστικό.

Επιπλέον, υπάρχει μια σημαντική παρανόηση: συχνά πιστεύουμε ότι πρώτα έρχεται η αγάπη και μετά η δέσμευση. Στην πραγματικότητα, όπως δείχνει η ψυχολογική έρευνα, πολλές φορές η δέσμευση προηγείται και οδηγεί στην ανάπτυξη βαθύτερων συναισθημάτων. Με άλλα λόγια, αν κάποιος δώσει πραγματικά μια ευκαιρία στη σχέση, μπορεί να ανακαλύψει μια σύνδεση που δεν περίμενε.

Πώς σπάει αυτός ο κύκλος

Η αλλαγή απαιτεί ειλικρίνεια και αυτογνωσία και από τις δύο πλευρές. Όπως επισημαίνει η Καρμπίνο, χρειάζεται μια μορφή «εσωτερικού απολογισμού». Να αναγνωρίσει κανείς τι θέλει πραγματικά και να το επικοινωνήσει.

ΠΗΓΗ: Washington Post

Φωτογραφία: istock