Ουσία σε σταφύλια και μύρτιλλα βοηθά στην καύση λίπους στους μύες – Τι σημαίνει για τον μεταβολισμό

Μια φυσική ένωση που βρίσκεται στα μύρτιλλα και τα σταφύλια φαίνεται ότι μπορεί να βοηθά τα μυϊκά κύτταρα να διασπούν και να χρησιμοποιούν (να καίνε δηλαδή) περισσότερο από το λίπος που έχουν ήδη αποθηκεύσει.

Μια πολύτιμη πολυφαινόλη σε ουσία στα μύρτιλλα και τα σταφύλια

Η ουσία ονομάζεται πτεροστιλβένη και είναι μια φυσική πολυφαινόλη με αντιοξειδωτική δράση. Σε νέα μελέτη Ιαπώνων επιστημόνων, περιόρισε σημαντικά τη συσσώρευση λιπιδίων μέσα στα μυϊκά κύτταρα και ενίσχυσε την οξείδωση των λιπαρών οξέων, δηλαδή τη διαδικασία με την οποία το λίπος χρησιμοποιείται για την παραγωγή ενέργειας.

Το εύρημα έχει ενδιαφέρον επειδή η υπερβολική συσσώρευση λίπους μέσα στους σκελετικούς μυς δεν είναι ένα αθώο φαινόμενο. Μπορεί να διαταράξει τον τρόπο με τον οποίο οι μύες χρησιμοποιούν τη γλυκόζη και τα λιπαρά οξέα και έχει συνδεθεί με αντίσταση στην ινσουλίνη και άλλες μεταβολικές διαταραχές. Η ηλικία, η έλλειψη άσκησης και η διατροφή με πολλά λιπαρά συγκαταλέγονται στους παράγοντες που μπορούν να ευνοήσουν αυτή τη συσσώρευση.

Γιατί οι επιστήμονες αναζήτησαν λύση στα τρόφιμα

Η ερευνητική ομάδα του Shinshu University, με επικεφαλής τον αναπληρωτή καθηγητή Takakazu Mitani, ξεκίνησε από ένα συγκεκριμένο πρόβλημα: σήμερα δεν υπάρχουν εγκεκριμένες θεραπείες που να στοχεύουν ειδικά τη μυοστεάτωση, δηλαδή την υπερβολική εναπόθεση λίπους στους μυς.

Οι επιστήμονες εξέτασαν γι’ αυτό διαφορετικές φυτικές ουσίες που υπάρχουν φυσικά στα τρόφιμα, αναζητώντας κάποια που θα μπορούσε να επηρεάσει τον μεταβολισμό του λίπους στα μυϊκά κύτταρα. Να σημειωθεί ότι τα εν λόγω πειράματα έγιναν σε καλλιεργημένα μυϊκά κύτταρα ποντικού.

Ανάμεσα στις ενώσεις που δοκιμάστηκαν, η πτεροστιλβένη, η οποία υπάρχει σε μικρές ποσότητες στα μύρτιλλα, τα σταφύλια και άλλα μούρα, είχε την ισχυρότερη δράση στη μείωση της συσσώρευσης λίπους, χωρίς να εμποδίζει τη φυσιολογική ανάπτυξη και διαφοροποίηση των μυϊκών κυττάρων. Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Food Bioscience.

Πώς βοηθούσε τα κύτταρα να χρησιμοποιήσουν το λίπος

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η πτεροστιλβένη δεν εμπόδιζε τα λιπαρά οξέα να εισέλθουν στο μυϊκό κύτταρο. Αντίθετα, ενίσχυε τη διάσπαση του λίπους που είχε ήδη συσσωρευτεί και αύξανε τη δραστηριότητα γονιδίων που συμμετέχουν στην οξείδωση των λιπαρών οξέων.

Το επόμενο σημαντικό εύρημα ήταν ο τρόπος με τον οποίο συνέβαινε αυτό.

Στο επίκεντρο βρίσκεται μια πρωτεΐνη που ονομάζεται PPARδ (PPAR-delta) και λειτουργεί ως ρυθμιστής του μεταβολισμού των λιπαρών οξέων. Η πτεροστιλβένη δεν την ενεργοποιούσε απευθείας. Φάνηκε ότι εμπόδιζε την αποδόμησή της, με αποτέλεσμα να παραμένει μεγαλύτερη ποσότητά της μέσα στο κύτταρο και να ενισχύεται η λειτουργία των γονιδίων που βοηθούν στην κατανάλωση του λίπους.

Πρόκειται, σύμφωνα με τους ερευνητές, για έναν μέχρι σήμερα άγνωστο μηχανισμό δράσης.

Τι μπορεί να σημαίνει η ανακάλυψη

Ο Takakazu Mitani εκτιμά ότι τα ευρήματα δημιουργούν μια επιστημονική βάση για την ανάπτυξη λειτουργικών τροφίμων ή άλλων διατροφικών παρεμβάσεων που θα μπορούσαν μελλοντικά να στοχεύουν τον μεταβολισμό του λίπους στους μυς. Να σημειωθεί ότι λειτουργικά θεωρούνται τα τρόφιμα που είναι σχεδιασμένα ή εμπλουτισμένα, ώστε να προσφέρουν ένα συγκεκριμένο όφελος για την υγεία πέρα από τη βασική διατροφή.

Η σημασία δε της εν λόγω μελέτης, δεν περιορίζεται μόνο στην πτεροστιλβένη που περιέχεται σε σταφύλια και μύρτιλλα . Ο μηχανισμός που εντοπίστηκε μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για την αναζήτηση άλλων φυσικών ενώσεων που δρουν πάνω στην PPARδ.

Οι ερευνητές θεωρούν ότι αυτή η κατεύθυνση αξίζει να μελετηθεί περαιτέρω σε σχέση με την παχυσαρκία, τον διαβήτη τύπου 2 και τις μεταβολικές αλλαγές που συνοδεύουν τη γήρανση.

Οι περιορισμοί της μελέτης

Τα αποτελέσματα προέρχονται από πειράματα σε καλλιεργημένα μυϊκά κύτταρα ποντικού και επομένως δεν αποδεικνύουν ακόμη ότι το ίδιο αποτέλεσμα συμβαίνει στον ανθρώπινο οργανισμό.

Η διαιτολόγος Johannah Katz επισήμανε στο Fox News Digital ότι στον άνθρωπο η πτεροστιλβένη πρέπει να περάσει από την πέψη, να απορροφηθεί, να μεταβολιστεί και να φτάσει στους μυς σε επαρκή ποσότητα πριν μπορέσει να ασκήσει αντίστοιχη δράση.

Το επόμενο βήμα των ερευνητών είναι η μελέτη της ουσίας σε ζωντανούς οργανισμούς, ώστε να διαπιστωθεί εάν η επίδραση στον μεταβολισμό του μυϊκού λίπους επιβεβαιώνεται και εκτός εργαστηρίου.

Φωτογραφία: istock