Τάσος Χατζής: «Πρέπει να προστατεύσουμε πιο αποτελεσματικά τα παιδιά, από τη βία άλλων παιδιών»

Ο γνωστός Παιδίατρος – Εντατικολόγος, πρώην Διευθυντής Παιδιατρικών ΜΕΘ, Τάσος Χατζής γράφει στο iatropedia.gr.

Κακώσεις στα παιδιά από βίαια κτυπήματα κι άλλες επικίνδυνες πράξεις

Είναι πολλά χρόνια που γράφω για τις κακώσεις που μπορούν να προκληθούν από τα ατυχήματα σε παιδιά κι εφήβους και πώς αυτά θα προληφθούν!

Όμως όλο και πιο συχνά τελευταία ακούμε για κακώσεις από βίαια κτυπήματα που προκαλούν παιδιά σε άλλα παιδιά. Τα πρόσφατα αλλά και τα παλιότερα περιστατικά βίας ανάμεσα σε παιδιά κι εφήβους είναι πλέον γνωστά, καθόσον καθημερινά απασχολούν τα ΜΜΕ.

Όχι πως τα ατυχήματα έχουν λείψει! Το αντίθετο και μάλιστα πολλά από αυτά έχουν ως συνέπεια σοβαρούς τραυματισμούς ακόμη και θανάτους παιδιών.

Αν κάποιος ανατρέξει σε προηγούμενες δημοσιεύσεις μου θα βρει πλούσιο υλικό για τα παιδικά ατυχήματα. Ως εκ τούτου δεν θα πρέπει να σταματήσουμε να ενημερώνουμε γι’ αυτά.

• Δείτε επίσης: Τάσος Χατζής – Πότε θα σταματήσουμε να λέμε ότι «το όπλο εκπυρσοκρότησε»

Όμως τώρα θα πρέπει να επικεντρωθούμε στις κακώσεις από τα βίαια κτυπήματα κι από τις άλλες επικίνδυνες πράξεις για τρεις κυρίως λόγους:

• Πρώτον γιατί αποτελούν το νέο κυρίαρχο πρόβλημα δημόσιας υγείας και γιατί φαίνεται να αυξάνονται με ιλιγγιώδη ρυθμό.
• Δεύτερον γιατί πολλά από αυτά συμβαίνουν στο σχολικό και αθλητικό περιβάλλον, εκεί δηλαδή που τα παιδιά και οι έφηβοι συνυπάρχουν μαζικά και καθημερινά!
• Τρίτο και το κυριότερο, γιατί οι κακώσεις από τα βίαια κτυπήματα είναι ιδιαίτερα επικίνδυνες για ανεπανόρθωτες βλάβες ακόμη και για το θάνατο παιδιών.

Ο λόγος είναι προφανής!

Τα βίαια κτυπήματα έχουν αυξημένη δύναμη, αυτήν που αναπτύσσεται από την ανάγκη του θύτη να εκδηλώσει προς το θύμα τη μεγαλύτερη «εχθρότητα» που νιώθει γι’ αυτό. Η εχθρότητα αυτή, μεταφραζόμενη σε βίαια κτυπήματα, είναι επαναλαμβανόμενη και συνήθως ανεξέλεγκτη. Το θύμα αποτελεί ένα συνολικό στόχο του θύτη χωρίς μέτρο και όριο. Πολλές φορές μάλιστα το θύμα είναι πιο αδύναμο σε σχέση με τον ή τους θύτες, γιατί κάποιες φορές η επίθεση είναι ομαδική. Τέλος μπορούν ακόμη να χρησιμοποιηθούν και «όπλα» (πέτρες, ξύλα κλπ), τα οποία προκαλούν ακόμη πιο σοβαρές κακώσεις.

Με κύρια βίαια κτυπήματα τις πλήξεις με τα χέρια (γροθιές) και τα πόδια (κλωτσιές), οι βλάβες που μπορούν να προκληθούν είναι πάρα πολλές και ιδιαίτερα επικίνδυνες!

Κτυπήματα στο κεφάλι μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις, τόσο από τα ίδια τα κτυπήματα όσο κι από την πιθανότατη πτώση στο έδαφος, που συχνά προηγείται ή ακολουθεί.

Σε παλιότερο άρθρο μου με θέμα την πυγμαχία είχα περιγράψει τις σοβαρές κακώσεις που μπορούν να συμβούν από τα κτυπήματα στο κεφάλι. Στην περίπτωση των βίαιων κτυπημάτων αυτονόητο είναι ότι οι κακώσεις είναι ακόμη πιο σοβαρές.

Το ίδιο επικίνδυνη για σοβαρότατες κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις είναι η πτώση στο έδαφος μετά από βίαιη απώθηση («σπρώξιμο»), πολύ πιο επικίνδυνη από την τυχαία πτώση λόγω απροσεξίας κλπ. Η βίαιη απώθηση αποτελεί την συνήθη πράξη επιβολής δύναμης και εξουσίας από τα μεγαλύτερα παιδιά κι εφήβους προς τους πλέον αδυνάμους.

Τα κτυπήματα στο πρόσωπο («χαστούκια» «μπουνιές» «γρατζουμιές» κλπ) μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή βλάβη των οφθαλμών, με κίνδυνο της απώλεια της οράσεως, κάταγμα ρινός και ρινορραγία, ρήξη τυμπάνου ώτων με συνέπεια την κώφωση, κατάγματα οστών του προσώπου και απώλεια δοντιών.

Από τις βίαιες πλήξεις στο θώρακα και την κοιλιακή χώρα με τα χέρια και κυρίως τα πόδια απειλούνται με ρήξη όλα τα συμπαγή όργανα (πχ ρήξη σπλήνα με ακατάσχετη αιμορραγία).

Επίσης δεν λείπουν τα κατάγματα ή οι εξαρθρώσεις από κτυπήματα και βίαιες συστροφές των άνω και κάτω άκρων.

Τέλος από άλλες επικίνδυνες πράξεις, όπως από τη ρίψη φωτοβολίδων ή μολότωφ, τα θύματα κινδυνεύουν από σοβαρά εγκαύματα και από την εισπνοή καπνού, η δε πλήξη με αιχμηρά όργανα (μαχαίρι, κατσαβίδι κλπ) μπορεί να οδηγήσει ακόμη και στον ακαριαίο θάνατο από την άμεση τρώση ζωτικών οργάνων (πνεύμονες, καρδια).

Η λεπτομερής αυτή περιγραφή δεν αποσκοπεί στην τρομοκράτηση παιδιών και γονέων, αλλά στην επισήμανση του σοβαρού κινδύνου που επικρέμεται καθημερινά πάνω από τα κεφάλια των παιδιών!

Άρα τί πρέπει να κάνουμε;

Από την αυτονόητη πρόληψη, ενημέρωση, διαπαιδαγώγηση, που τις θεωρώ απαραίτητες, προέχει η άμεση προφύλαξη κι όχι η αστυνόμευση των παιδιών.

Επειδή δεν έχουμε την πολυτέλεια να περιμένουμε τα αποτελέσματα από την σε βάθος αντιμετώπιση του προβλήματος, προτείνω την επείγουσα οργάνωση της προστασίας των παιδιών στο σχολικό και αθλητικό περιβάλλον.

Η παροχή προστασίας στα παιδιά, ιδιαίτερα τα μικρά και τα ευάλωτα, δεν είναι υποτιμητική ούτε για τα ίδια, ούτε για τους γονείς του. Το ίδιο ισχύει και για τους εκπαιδευτικούς.

Ο ρόλος αυτός επιμερίζεται για τους μεν γονείς κατά την προσέλευση και την αναχώρηση από το σχολείο, για τους δε εκπαιδευτικούς κατά την διάρκεια των διαλειμμάτων, από την έξοδο ήδη από την τάξη.

Η οργανωμένη και συστηματική προφύλαξη των παιδιών θα λειτουργήσει επί πλέον και ως αποτροπή, καθότι δεν θα είναι τόσο εύκολη η ελεύθερη πρόσβαση των θυτών προς τα θύματα.

Πολύ σύντομα και συμπυκνωμένα θα σχολιάσω την σεξουαλική παρενόχληση, επισημαίνοντας ότι δεν συμπεριλαμβάνει μόνο την σεξουαλική κακοποίηση αλλά και χειρονομίες που γίνονται εμφανώς προς τις γενετήσιες περιοχές, όπως γεννητικά όργανα, πρωκτός, στήθος κοριτσιών κλπ.   

• Γονείς, εκπαιδευτικοί, παιδαγωγοί, γυμναστές, επιτηρητές, είστε όλοι υποχρεωμένοι να προστατέψετε αποτελεσματικά «χθες» το κάθε παιδί ξεχωριστά από τη βία των άλλων παιδιών!

Αναστάσιος Δ. Χατζής
Παιδίατρος – Εντατικολόγος
Πρώην Διευθυντής Παιδιατρικών ΜΕΘ