Τα οικονομικά προβλήματα πιο επιβαρυντικά για την καρδιά από το κάπνισμα

Τα οικονομικά προβλήματα μπορούν να γεράσουν την καρδιά όσο και οι κλασικοί παράγοντες κινδύνου για καρδιοπάθεια, αν όχι περισσότερο, προειδοποιούν επιστήμονες από την Κλινική Μάγιο, στο Ρότσεστερ της Μινεσότα.

Σε μελέτη που πραγματοποίησαν διαπίστωσαν πως η αγωνία για  την εξόφληση των οικονομικών υποχρεώσεων αποτελεί έναν από τους ισχυρότερους παράγοντες πρόωρης γήρανσης του καρδιαγγειακού συστήματος.

Στην πραγματικότητα είναι εξίσου επιβαρυντικός με παραδοσιακούς παράγοντες κινδύνου, όπως:

• Ο σακχαρώδης διαβήτης
• Η υπέρταση
• Το ιστορικό παλαιότερους εμφράγματος

Η γήρανση της καρδιάς είναι σοβαρή, καθώς αυξάνει τον κίνδυνο αναπτύξεως καρδιοπάθειας. Αυξάνει επίσης τις πιθανότητες να πεθάνει κάποιος από αίτια που σχετίζονται με την καρδιά.

Τα ευρήματα αυτά «υπογραμμίζουν τον κρίσιμης σημασίας ρόλο που έχουν κοινωνικοί παράγοντες στην υγεία και τη θνησιμότητα από καρδιολογικά αίτια», δήλωσε ο επιβλέπων ερευνητής Dr. Amir Lerman, καθηγητής Καρδιολογίας στην Κλινική.

Η μελέτη

Τα νέα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση Mayo Clinic Proceedings. Όπως γράφουν οι ερευνητές, θέλησαν να εξετάσουν κατά πόσον επηρεάζουν την καρδιά οι κοινωνικοί παράγοντες υγείας (social determinants of health – SDoH). 

Ως κοινωνικοί παράγοντες υγείας ορίζονται οι συνθήκες υπό τις οποίες γεννιέται, ζει, εργάζεται και μαθαίνει κάθε ένας εξ ημών.

Οι επιστήμονες εξέτασαν δεδομένα από 280.323 εθελοντές. Το 51% ήταν γυναίκες. Η μέση ηλικία τους ήταν τα 60 έτη (κυμαινόταν από 18 έως 90 ετών). Το σχεδόν 23% των συμμετεχόντων είχαν ιστορικό καπνίσματος. Το 33% είχαν ιστορικό υπέρτασης, το 12% διαβήτη και το 2,7% είχαν περάσει έμφραγμα.

Οι ερευνητές υπολόγισαν τη γήρανση της καρδιάς όλων των εθελοντών, χρησιμοποιώντας ηλεκτροκαρδιογράφημα καθοδηγούμενο από τεχνητή νοημοσύνη. Στόχος τους ήταν να εξακριβώσουν πόσο γερασμένη ήταν η καρδιά τους σε σύγκριση με την χρονολογική ηλικία τους.

Αποτύπωσαν επίσης τους κοινωνικούς παράγοντες υγείας, με τη βοήθεια ειδικού ερωτηματολογίου. Στους παράγοντες που ελήφθησαν υπ’ όψιν συμπεριλαμβάνονταν:

• Το στρες
• Η άσκηση
• Οι κοινωνικοί δεσμοί
• Οι συνθήκες διαβίωσης
• Τα οικονομικά προβλήματα
• Η επισιτιστική ανασφάλεια
• Οι ανάγκες μετακίνησης
• Η διατροφή
• Το μορφωτικό επίπεδο

Τα ευρήματα

Έπειτα από δύο χρόνια παρακολούθησης, οι 13.777 από τους εθελοντές είχαν χάσει τη ζωή τους από καρδιαγγειακά αίτια. Η θνησιμότητα ήταν υψηλότερη στους άνδρες (58% των απωλειών) και σε όσους είχαν υποκείμενα προβλήματα υγείας (π.χ. υπέρταση).

Ωστόσο και οι κοινωνικοί παράγοντες υγείας επιβάρυναν πολύ την καρδιά, με προεξάρχοντα τα οικονομικά προβλήματα. Στην πραγματικότητα, η συμβολή τους ήταν τόσο ισχυρή, ώστε μπορούσαν να αποτελέσουν προγνωστικό δείκτη του καρδιαγγειακού θανάτου εξίσου, αν όχι ισχυρότερο, από τους παραδοσιακούς παράγοντες κινδύνου.

Ειδικότερα, τα οικονομικά προβλήματα αύξαναν τον κίνδυνο θανάτου κατά 60%. Αντίστοιχα, η αβεβαιότητα για την διατήρηση της στέγης τον αύξανε κατά 18%.

Σε αντιδιαστολή αυτών, όμως, ένα προγενέστερο έμφραγμα τον αύξανε κατά 10% και το κάπνισμα κατά 27%!

Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι οι κοινωνικοί παράγοντες υγείας επηρέαζαν περισσότερο τη γήρανση της καρδιάς απ’ ό,τι οι παραδοσιακοί παράγοντες.

Τα ευρήματα αυτά υποδηλώνουν πως όταν οι γιατροί αξιολογούν τους ασθενείς που έχουν προβλήματα με την καρδιά τους, πρέπει να λαμβάνουν υπ’ όψιν και τις κοινωνικές συνθήκες της ζωής τους, λένε οι ερευνητές.

Φωτογραφία: iStock