Καρδιοχειρουργική: Έγινε το πρώτο bypass χωρίς τομή στον θώρακα στον κόσμο

Επιστήμονες στις ΗΠΑ πραγματοποίησαν την πρώτη επέμβαση αορτοστεφανιαίας παράκαμψης (bypass) χωρίς τομή στον θώρακα στον κόσμο, ανοίγοντας τον δρόμο στην διαδερμική αποκατάσταση των αποφραγμένων στεφανιαίων αρτηριών.

Η επέμβαση bypass εκτελείται για να παρακαμφθεί κάποια αποφραγμένη αρτηρία και να δημιουργηθεί νέα οδός αιμάτωσης της καρδιάς. Έως τώρα αυτό απαιτούσε είτε να γίνει εγχείρηση ανοικτής καρδιάς με μεγάλη τομή στο στέρνο, είτε μέσω μικρών τομών στον θώρακα.

Με τη νέα μέθοδο όμως, οι χειρουργοί φθάνουν έως τις αρτηρίες της καρδιάς μέσω των αρτηριών των ποδιών. Δηλαδή με τρόπο παρόμοιο με αυτόν με τον οποίο γίνεται η διαδερμική αντικατάσταση των βαλβίδων της καρδιάς.

Η νέα επέμβαση ονομάζεται VECTOR ή αλλιώς κοιλιοστεφανιαία διακαθετηριακή προς τα έξω πλοήγηση και επανείσοδος (ventriculo-coronary transcatheter outward navigation and re-entry).

Κατ’ αυτήν, οι χειρουργοί διανοίγουν μία τομή σε αρτηρία του ποδιού και από εκεί οδηγούν έναν καθετήρα στην αορτή. Η αορτή είναι η μεγαλύτερη αρτηρία του σώματος. Μέσω της αορτής φθάνουν έως την αποφραγμένη στεφανιαία αρτηρία όπου στη συνέχεια, με σειρά λεπτών χειρισμών, κάνουν το bypass.

Η διαδερμική επέμβαση αορτοστεφανιαίας παράκαμψης δοκιμάστηκε πολλές φορές σε ζώα, πριν εφαρμοστεί για πρώτη φορά σε άνθρωπο. Η έκβασή της δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθεώρηση Circulation: Cardiovascular Interventions.

Ο πρώτος ασθενής

Ο ασθενής ήταν ένας 67χρονος άνδρας, ο οποίος κατά το παρελθόν είχε υποβληθεί σε αντικατάσταση δύο βαλβίδων της καρδιάς (της αορτικής και της μιτροειδούς). Είχε βεβαρημένο ιατρικό ιστορικό, καθώς μεταξύ άλλων έπασχε από σοβαρή καρδιακή ανεπάρκεια και τελικού σταδίου νεφρική νόσο.

Ο ασθενής είχε σοβαρή στένωση της τεχνητής αορτικής βαλβίδας λόγω συσσώρευσης ασβεστίου. Επομένως αυτή έπρεπε να αντικατασταθεί.

Ωστόσο το άνοιγμα της αριστερής στεφανιαίας αρτηρίας του είχε τέτοια στένωση, ώστε πιθανότατα θα αποφρασσόταν εντελώς εάν υποβαλλόταν σε κλασική αντικατάσταση αορτικής βαλβίδας. Σε τέτοια περίπτωση θα πάθαινε σοβαρό έμφραγμα στη διάρκεια της αντικατάστασης.

Έτσι οι γιατροί του σκέφτηκαν να παρακάμψουν πρώτα το άνοιγμα της στενωμένης στεφανιαίας αρτηρίας.

«Ο ασθενής μας είχε εκτεταμένο ιστορικό προγενέστερων επεμβάσεων, αγγειακής νόσου και άλλων συννοσηροτήτων. Το γεγονός αυτό καθιστούσε εντελώς αδύνατη την εκτέλεση επέμβασης ανοικτής καρδιάς», δήλωσε ο επικεφαλής της ιατρικής ομάδας Dr. Adam Greenbaum, αναπληρωτής καθηγητής Καρδιολογίας στο Πανεπιστήμιο Emory της Ατλάντα.

Η δυνατότητα να εφαρμοστεί ένα ελάχιστα επεμβατικό, διαδερμικό bypass «ήταν υψίστης σημασίας», πρόσθεσε.

Η έκβαση

Η επέμβαση έγινε με γενική αναισθησία και τους γιατρούς σε αυξημένη επιφυλακή, διότι υπήρχε κίνδυνος σοβαρών επιπλοκών. Ωστόσο όλα πήγαν κατ’ ευχήν.

Έξι μήνες μετά το bypass, ο 67χρονος δεν έχει καμία ένδειξη καρδιολογικού προβλήματος στις στεφανιαίες αρτηρίες του. Λαμβάνει όμως αντιπηκτική αγωγή, την οποία θα συνεχίσει δια βίου.

«Η επιτυχής διενέργεια της επέμβασης απαιτούσε πολλές καινοτομίες. Πιστεύω όμως ότι αναπτύξαμε μία πολύ πρακτική λύση», δήλωσε ο επεμβατικός καρδιολόγος Dr. Christopher Bruce, πρόσεδρος επίκουρος καθηγητής Καρδιολογίας στο Emory.

«Ήταν απίστευτα ικανοποιητικό να βλέπουμε αυτό το έργο να εξελίσσεται από την πρώτη σύλληψή του ως ιδέας έως τις δοκιμές σε ζώα και ύστερα στην κλινική πρακτική. Και μάλιστα σε σύντομο χρονικό διάστημα», πρόσθεσε.

Οι γιατροί του Πανεπιστημίου Emory τονίζουν ότι απαιτούνται πολλές ακόμα δοκιμές της μεθόδου τους σε ανθρώπους, πριν μπορέσει το διαδερμικό bypass να εφαρμοστεί ευρέως.

Φωτογραφία: iStock