Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία: Οδηγίες προστασίας από τον καπνό της φωτιάς και τα επικίνδυνα σωματίδια

Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία απευθύνει συστάσεις στους κατοίκους και τους εργαζόμενους που βρίσκονται σε περιοχές κοντά σε πυρκαγιές, αλλά και σε όσους εκτίθενται στον καπνό και στα αιωρούμενα σωματίδια.

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η εισπνοή καπνού μπορεί να προκαλέσει προβλήματα όχι μόνο στο αναπνευστικό σύστημα, αλλά και στο καρδιαγγειακό, ιδιαίτερα σε άτομα με υποκείμενα νοσήματα, ηλικιωμένους, παιδιά και εγκύους.

• Διαβάστε επίσης – Τι να κάνετε αν η φωτιά πλησιάζει το σπίτι σας και πώς να προστατευτείτε από τον καπνό

Οι βασικές οδηγίες προστασίας

Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία συνιστά:

• άμεση απομάκρυνση από την εστία της φωτιάς,
• αποφυγή μετακινήσεων από ηλικιωμένους, παιδιά, εγκύους και άτομα με σοβαρά υποκείμενα νοσήματα,
• παραμονή σε κλειστούς χώρους, με κλειστά παράθυρα και πόρτες,
• αποφυγή άθλησης και έντονης σωματικής δραστηριότητας,
• χρήση μάσκας υψηλής αναπνευστικής προστασίας (FFP2 ή FFP3), εφόσον η μετακίνηση είναι απαραίτητη.

Οι ειδικοί διευκρινίζουν ότι οι χειρουργικές και οι υφασμάτινες μάσκες δεν προστατεύουν από την εισπνοή καπνού και στάχτης. Παράλληλα, οι μετακινήσεις θα πρέπει να γίνονται κατά προτίμηση τις ώρες με χαμηλότερο θερμικό φορτίο, όπως αργά το απόγευμα ή το βράδυ.

Πώς να προστατεύσετε τον αέρα μέσα στο σπίτι

• Συστήνεται η παραμονή σε προστατευμένους εσωτερικούς χώρους.
• Η χρήση κλιματιστικού μπορεί να βοηθήσει, καθώς ανακυκλώνει τον αέρα του δωματίου, αρκεί ο χώρος να είναι καλά απομονωμένος από τον εξωτερικό αέρα.
• Εάν αυτό δεν είναι εφικτό, προτείνεται η δημιουργία ενός ξεχωριστού, κλιματιζόμενου δωματίου μέσα στο σπίτι.

Επιπλέον, πρέπει να αποφεύγονται δραστηριότητες που επιβαρύνουν περαιτέρω την ατμόσφαιρα στο εσωτερικό του σπιτιού, όπως:

• το κάπνισμα,
• η χρήση κεριών,
• το μαγείρεμα σε ανοιχτή εστία,
• τα προϊόντα αεροζόλ,
• η χρήση ηλεκτρικής σκούπας.

Τι πρέπει να προσέξουν οι ασθενείς με άσθμα και ΧΑΠ

Οι ασθενείς με χρόνια αναπνευστικά ή καρδιαγγειακά νοσήματα δεν θα πρέπει να μετακινούνται, ιδιαίτερα όταν δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν μάσκα υψηλής προστασίας. Για τα άτομα με άσθμα και χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), η αυστηρή τήρηση της φαρμακευτικής αγωγής είναι απαραίτητη.

Σε περίπτωση επιδείνωσης των συμπτωμάτων, απαιτείται άμεση επικοινωνία με τον θεράποντα πνευμονολόγο, ώστε να αξιολογηθεί αν χρειάζεται τροποποίηση της θεραπείας.

Παρακολουθείτε τις επίσημες ανακοινώσεις

Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία καλεί τους πολίτες να ενημερώνονται από τις ανακοινώσεις των αρμόδιων αρχών σχετικά με την ποιότητα του αέρα και να μην βασίζονται μόνο στην οσμή ή στην ορατότητα.

Στο διαδίκτυο υπάρχουν δυναμικοί χάρτες που ανανεώνονται σε πραγματικό χρόνο και καταγράφουν τα επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης, ιδιαίτερα των μικροσωματιδίων PM2.5.

Ποια συμπτώματα μπορεί να προκαλέσει ο καπνός

Η βραχυχρόνια έκθεση στον καπνό μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα από το ανώτερο αναπνευστικό σύστημα, όπως:

• ρινική συμφόρηση,
• καταρροή,
• ξηρότητα στον λαιμό,
• ξηρό και ερεθιστικό βήχα,
• δύσπνοια.

Παράλληλα, μπορεί να εμφανιστούν:

• ζάλη,
• ναυτία,
• πονοκέφαλος,
• έντονη κόπωση,
• αδυναμία.

Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να εμφανιστούν ακόμη και σε υγιή άτομα, ωστόσο είναι συνήθως πιο έντονα σε όσους πάσχουν από αναπνευστικά ή καρδιαγγειακά νοσήματα.

Πότε υπάρχει κίνδυνος δηλητηρίασης από μονοξείδιο του άνθρακα

Η εμφάνιση ζάλης, ναυτίας, καταβολής ή κεφαλαλγίας μπορεί να αποτελεί ένδειξη τοξικότητας από μονοξείδιο του άνθρακα. Σε αυτή την περίπτωση απαιτείται άμεση ιατρική αξιολόγηση και ενημέρωση του θεράποντος γιατρού.

Πώς προκαλείται η βλάβη στους πνεύμονες

Η εισπνοή προϊόντων καύσης μπορεί να προκαλέσει δύο βασικούς τύπους βλάβης:

Θερμική βλάβη

Προκαλείται από την εισπνοή θερμού αέρα ή ατμού κοντά στην εστία της φωτιάς και επηρεάζει κυρίως τους ανώτερους αεραγωγούς.

Χημική βλάβη

Οφείλεται στην εισπνοή μικροσωματιδίων και χημικών ουσιών που παράγονται κατά την καύση και μπορεί να επηρεάσει τόσο τους αεραγωγούς όσο και τον πνευμονικό ιστό.

Γιατί η ασφυξία είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος

Η συχνότερη αιτία θανάτου σε μια πυρκαγιά είναι η ασφυξία, η οποία προκαλείται από τον συνδυασμό δύο παραγόντων:

• της μείωσης του διαθέσιμου οξυγόνου κοντά στη φωτιά,
• της εισπνοής μεγάλων ποσοτήτων καπνού.

Συχνά συνυπάρχει και χημική ασφυξία, η οποία προκαλείται από προϊόντα ατελούς καύσης, όπως:

• το μονοξείδιο του άνθρακα,
• το υδροκυάνιο, που απελευθερώνεται από την καύση πλαστικών και άλλων υλικών που περιέχουν άζωτο.

Οι επιπτώσεις ακόμη και μακριά από το πύρινο μέτωπο
Ακόμη και σε μεγαλύτερη απόσταση από τη φωτιά, η εισπνοή μικροσωματιδίων και τοξικών αερίων μπορεί να επηρεάσει σημαντικό αριθμό ανθρώπων.

Η σοβαρότητα των επιπτώσεων εξαρτάται από:

• το μέγεθος των σωματιδίων,
• τη διάρκεια της έκθεσης,
• τη χημική σύσταση των αερίων,
• την ύπαρξη υποκείμενων νοσημάτων.

Οι βλάβες μπορεί να αφορούν τον ανώτερο αεραγωγό, το τραχειοβρογχικό δέντρο, αλλά και το πνευμονικό παρέγχυμα.

Φωτογραφία: EUROKINISSI