Έκζεμα: Τι πρέπει να προσέχουν οι ασθενείς

Ο χειμώνας είναι η κατεξοχήν εποχή που «φουντώνει» το έκζεμα, επειδή ευνοεί την ξηροδερμία και οι πάσχοντες εκτίθενται περισσότερο στους παράγοντες που το πυροδοτούν.

Περισσότεροι από ένας στους έξι ανθρώπους ταλαιπωρούνται από έκζεμα, μία δερματική αντίδραση που προκαλείται από διάφορες αιτίες και εκδηλώνεται με φλεγμονή ή ερεθισμό στο δέρμα.

Οι περισσότεροι ασθενείς πάσχουν από ατοπική δερματίτιδα, η οποία σε πολλούς από αυτούς πρωτοεμφανίστηκε στην παιδική ηλικία. Στην πραγματικότητα, το 40-60% των παιδιών με ατοπική δερματίτιδα θα την έχουν και μετά την ενηλικίωση.

Ειδικοί από την Ελληνική Δερματολογική & Αφροδισιολογική Εταιρεία (ΕΔΑΕ) εξηγούν τι πρέπει να ξέρουμε για την συνηθέστερη μορφή εκζέματος, την ατοπική δερματίτιδα.

Τι είναι η ατοπική δερματίτιδα

Ο όρος «ατοπία» σημαίνει εκδήλωση αλλεργικών αντιδράσεων εξαιτίας κληρονομικής προδιάθεσης.

Στην προκειμένη περίπτωση, η ατοπία προκαλεί δερματικές αντιδράσεις, δηλαδή ξηροδερμία με κόκκινες και ερεθισμένες βλάβες (εξάνθημα). Οι βλάβες αυτές προκαλούν πολύ έντονο, σχεδόν ανυπόφορο κνησμό (φαγούρα).

Στη χρόνια μορφή της, η ατοπική δερματίτιδα μπορεί να προκαλέσει πάχυνση του δέρματος (ιατρικά λέγεται λειχηνοποίηση).

Η ατοπική δερματίτιδα αποκαλείται και ατοπικό έκζεμα, ενώ ο περισσότερος κόσμος όταν μιλάει για το «έκζεμα» αναφέρεται σε αυτήν.

Ωστόσο υπάρχουν και άλλα είδη εκζέματος, όπως η ερεθιστική δερματίτιδα, η αλλεργική δερματίτιδα εξ επαφής κ.λπ.

Που αναπτύσσεται

Η ατοπική δερματίτιδα ή έκζεμα συνήθως αναπτύσσεται σε συγκεκριμένα σημεία του σώματος. Τα πιο συνηθισμένα σημεία εκδήλωσης στα μωρά είναι το κρανίο και το πρόσωπο (ιδιαίτερα τα μάγουλα), το πρόσθιο τμήμα των γονάτων και οι αγκώνες.

Στα παιδιά εμφανίζεται συχνότερα στον αυχένα, τους καρπούς, τα πόδια, τους αστραγάλους, στις πτυχές των αγκώνων ή των γονάτων και ανάμεσα στους γλουτούς.

Στους ενήλικες το εξάνθημα συχνά εκδηλώνεται στους αγκώνες και τα γόνατα, καθώς και στον αυχένα. Μερικές φορές συνοδεύεται από κρούστα με χρώμα κιτρινωπό έως  ανοικτό καφέ ή με φλύκταινες γεμάτες πύον.

Πως εκδηλώνεται

Το έκζεμα ή ατοπική δερματίτιδα εκδηλώνεται με εξάρσεις και υφέσεις. Ο χειμώνας είναι μία κατ’ εξοχήν εποχή για εξάρσεις του εκζέματος αφού ευνοεί την ξηροδερμία.

Επιπλέον, τον χειμώνα ο κόσμος είθισται να εκτίθεται περισσότερο στους ερεθιστικούς παράγοντες που πυροδοτούν τις εξάρσεις. Τέτοιοι παράγοντες είναι το ψύχος, τα μάλλινα και συνθετικά ρούχα, η υγρασία, η μούχλα στο σπίτι, το στρες κ.λπ.

Μολονότι, εξάλλου, οι χαρακτηριστικές βλάβες του εκζέματος είναι εμφανείς μόνο στο δέρμα, μπορεί να δημιουργήσει και άλλα προβλήματα.

Για παράδειγμα, έρευνα που δημοσιεύθηκε το 2015 στο επιστημονικό περιοδικό Annals of Nutrition and Metabolism έδειξε ότι τα άτομα με έκζεμα έχουν αυξημένη πιθανότητα να εκδηλώσουν άσθμα και δυσανεξίες ή αλλεργίες σε τρόφιμα και αλλεργιογόνα που μεταφέρονται με τον αέρα.

Για παράδειγμα, ένα στα δύο παιδιά με δερματικό έκζεμα έχουν ευαισθησία και στην πρωτεΐνη του αγελαδινού γάλακτος.

Επιπρόσθετα, όταν το έκζεμα είναι πολύ σοβαρό και εκδηλωθεί σε αρθρώσεις, μπορεί να οδηγήσει σε δυσκαμψία (π.χ. λόγω του πόνου που προκαλεί).

Μπορεί επίσης να διαταράξει και άλλες πλευρές της ζωής, όπως τον ύπνο, καθώς και την καθημερινότητα του πάσχοντος. Ο ασθενής μπορεί, λ.χ., να αισθάνεται άσχημα για τις δερματικές βλάβες του και να περιορίζει την κοινωνική ζωή του.

Τέλος, μπορεί να διαταράξει την ικανότητα συγκέντρωσης του ατόμου και γενικότερα την ευεξία του.

Τι το επιδεινώνει

Τα άτομα με έκζεμα ή ατοπική δερματίτιδα νιώθουν ασίγαστη λαχτάρα να ξύσουν το δέρμα τους, αλλά αν υποκύψουν σε αυτήν ανοίγουν έναν φαύλο κύκλο.

Και αυτό γιατί το ξύσιμο παρέχει μεν παροδική ανακούφιση από τον κνησμό, αλλά δημιουργεί μικρορρήξεις στη συνέχεια του δέρματος. Προκαλεί επίσης φλεγμονή, η οποία εντείνει το αίσθημα του κνησμού.

Το έκζεμα επιδεινώνεται επίσης από ορισμένα συστατικά των προϊόντων περιποίησης.

Τα προϊόντα αυτά κατ’ αρχάς πρέπει να είναι κατάλληλα για ευαίσθητο δέρμα. Δεν πρέπει επίσης να περιέχουν γλυκολικό οξύ (glycolic acid), σαλικυλικό οξύ (salicylic acid) και ρετινόλη (retinol). Τα συστατικά αυτά εξασθενούν τον δερματικό φραγμό, επιτρέποντας την διαφυγή του νερού από την επιδερμίδα και την είσοδο ερεθιστικών χημικών.

Τα προϊόντα περιποίησης δεν πρέπει επίσης να περιέχουν τα συντηρητικά methylparaben και butylparaben, που μπορεί να εντείνουν την φλεγμονή.

Πρόβλημα μπορεί να δημιουργήσουν και τα προϊόντα με αρώματα, διότι μπορεί να πυροδοτήσουν μια έξαρση.

Επιπλέον, το έκζεμα επιβαρύνεται από τα καθαριστικά για τα ρούχα. Όταν κάποιος έχει έκζεμα, το δέρμα του είναι τόσο ευαίσθητο ώστε ακόμα και τα σαπούνια για τα ρούχα μπορεί να πυροδοτήσουν εξάρσεις.

Να προτιμάτε λοιπόν τα υποαλλεργικά καθαριστικά, χωρίς χρωστικές και αρώματα, και να αποφεύγετε τα μαλακτικά υφασμάτων.

Να θυμάστε ότι ακόμα και ορισμένα υφάσματα μπορεί να πυροδοτήσουν το έκζεμά σας (π.χ. τα μάλλινα, τα συνθετικά και όσα δημιουργούνται με σκούρες χρωστικές).

Τι το ωφελεί

Το έκζεμα ή ατοπική δερματίτιδα χαρακτηρίζεται από ξηροδερμία, επομένως η καλή ενυδάτωση είναι απαραίτητη για την αντιμετώπισή του.

Οι πάσχοντες πρέπει να ενυδατώνουν το δέρμα τους αρκετές φορές την ημέρα, ιδιαίτερα μετά από κάθε επαφή με σαπούνι και νερό.

Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι αν έχουν έκζεμα στα χέρια, πρέπει να τα αλείφουν με υδατική κρέμα μετά από κάθε πλύσιμο. Πρέπει επίσης να ενυδατώνουν όλο το δέρμα τους μετά από κάθε ντους.

Πολύ σημαντικό είναι ακόμα να μην τρίβουν δυνατά το δέρμα τους με σφουγγάρι ή/και με την πετσέτα. Δεν πρέπει επίσης να χρησιμοποιούν σκληρά σαπούνια, αλλά να προτιμούν ήπια καθαριστικά για ευαίσθητο δέρμα.

Υπάρχουν και μερικές άλλες καλές συνήθειες που μπορεί να το καταπραΰνουν:

* Να κάνουν σύντομο μπάνιο (η διάρκειά του να είναι το πολύ 5-10 λεπτά) και να αποφεύγουν το αφρόλουτρο

* Να πλένονται με χλιαρό νερό και όχι με καυτό

* Να μάθουν τρόπους διαχείρισης του στρες

* Να λαμβάνουν μέτρα για να αποφεύγουν την ξηροδερμία (μεταξύ άλλων, πρέπει να αποφεύγουν τις υπερβολές με την κεντρική θέρμανση).

* Να συμβουλευθούν έναν δερματολόγο. Για την αντιμετώπιση της ατοπικής δερματίτιδας έχουν γίνει σημαντικά βήματα προόδου, αν και δεν υπάρχει ακόμα τρόπος ίασης. Ευτυχώς όμως υπάρχουν φάρμακα που καταπραΰνουν τα συμπτώματά της και βελτιώνουν την ποιότητα ζωής των ασθενών. Ο δερματολόγος ιατρός θα καθορίσει την απαιτούμενη αγωγή κατά περίπτωση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

image description

ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΕΙΑ ΥΓΕΙΑΣ

Η ζάλη, ή αλλιώς ζαλάδα, είναι ένα σύμπτωμα που μπορεί να οριστεί ως το αίσθημα αστάθειας ή απώλειας της...

Κάντε αναζήτηση στην εγκυκλοπαίδεια υγείας του iatropedia.gr

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Όλες οι ειδήσεις

ΕΦΗΜΕΡΕΥΟΝΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ

image description

Δείτε ποιά νοσοκομεία εφημερεύουν