Δόντια: 9 συχνά λάθη που κάνουμε όταν τα βουρτσίζουμε, σύμφωνα με δύο οδοντιάτρους

Τα δόντια χρειάζονται καθημερινή φροντίδα για να διατηρούνται υγιή, αλλά τα λάθη που κάνουμε όταν τα βουρτσίζουμε είναι πολλά και απρόσμενα.

Ανασκόπηση της ιατρικής βιβλιογραφίας που δημοσιεύθηκε το 2025 στην ιατρική επιθεώρηση Healthcare έδειξε ότι τα λάθη αυτά έχουν σοβαρές συνέπειες αφού:

• Αποδυναμώνουν τα δόντια
• Τραυματίζουν τα ούλα
• Συμβάλλουν στην υποχώρηση των ούλων

Να λοιπόν ποια είναι τα συχνότερα λάθη που οι περισσότεροι κάνουμε όταν βουρτσίζουμε τα δόντια μας.

1. Ξεβγάζουμε αμέσως το στόμα μας

Το ξέπλυμα του στόματος αμέσως μετά την ολοκλήρωση του βουρτσίσματος ξεπλένει λίγο από το φθόριο της οδοντόπαστας. Αυτό μπορεί να έχει ως συνέπεια μείωση της αποτελεσματικότητάς του, λέει ο οδοντίατρος Dr. Andrew Zucker, εκπρόσωπος της Αμερικανικής Οδοντιατρικής Εταιρείας (ADA).

Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθεώρηση BMC Oral Health, διαπιστώθηκε ότι χωρίς ξέπλυμα του στόματος, τα επίπεδα φθορίου στο σάλιο παραμένουν αυξημένα για μισή ώρα. Το φθόριο ενισχύει το εξωτερικό περίβλημα των δοντιών (την αδαμαντίνη ουσία) και προστατεύει από την τερηδόνα.

2. Τρίβουμε δυνατά τα δόντια μας

Η δύναμη κατά το βούρτσισμα δεν καθαρίζει, ούτε λευκαίνει περισσότερο τα δόντια. Αντιθέτως, με την πάροδο του χρόνου έχει συνέπειες, τονίζει ο Dr. Arthur Glosman, αισθητικός και επανορθωτικός οδοντίατρος στο Μπέβερλι Χιλς, της Καλιφόρνιας. Ειδικότερα, αυξάνει τον κίνδυνο για:

• Υποχώρηση των ούλων
• Ευαισθησία των δοντιών
• Φθορά κοντά στη γραμμή των ούλων

Οι σκληρές οδοντόβουρτσες είναι εξίσου επιζήμιες, προσθέτει. Μπορεί να φθείρουν την αδαμαντίνη ουσία των δοντιών και να διευκολύνουν την υποχώρηση των ούλων, γεγονός που αυξάνει την ευαισθησία των δοντιών.

Ποια είναι η λύση; Να βουρτσίζετε προσεκτικά τα δόντια σας και όχι επιθετικά, συνιστά ο Dr. Glosman.

Πώς θα καταλάβετε ότι βουρτσίζετε δυνατά τα δόντια σας; Κοιτάξτε την οδοντόβουρτσά σας, συνιστά ο Dr. Zucker. Οι τρίχες δεν πρέπει να «ανοίγουν» προς τα έξω, ούτε να είναι λυγισμένες. Αν έχουν τέτοιου είδους παραμόρφωση, τρίβετε δυνατά τα δόντια σας κατά το βούρτσισμα.

3. Χρησιμοποιούμε λάθος ώρα το στοματικό διάλυμα

Αν το χρησιμοποιείτε αμέσως μετά το βούρτσισμα των δοντιών, μειώνεται το φθόριο που έχει απομείνει από την οδοντόπαστα. Να περιμένετε 15-20 λεπτά πριν ξεπλύνετε το στόμα σας με στοματικό διάλυμα, λέει ο Dr. Zucker.

4. Βάζουμε περισσότερη οδοντόπαστα απ’ όση χρειάζεται

Μπορεί να έχουμε επηρεαστεί από τις διαφημίσεις, αλλά η αλήθεια είναι ότι δεν χρειάζεται να γεμίζει η οδοντόβουρτσα με οδοντόπαστα απ’ άκρη σ’ άκρη για να καθαρίσει τα δόντια μας. Μία ποσότητα μεγέθους όσο ένα μπιζέλι (αρακάς) είναι αρκετή, λένε οι ειδικοί.

Η μεγάλη ποσότητα οδοντόπαστας μπορεί να στραφεί εις βάρος μας, προσθέτουν. Και αυτό διότι όταν γεμίζει το στόμα με αφρό, είναι πιθανότερο να το ξεβγάλουμε αμέσως με νερό. Έτσι όμως θα μειωθεί σημαντικά η ποσότητα του προστατευτικού φθορίου πάνω στα δόντια μας.

5. Βουρτσίζουμε αμέσως μετά την κατανάλωση καφέ

Αν και ακούγεται λογικό το βούρτσισμα αμέσως μετά το πρωινό γεύμα, είναι επιζήμιο εάν το γεύμα αυτό συμπεριλαμβάνει καφέ ή χυμό πορτοκαλιού.

Η Αμερικανική Οδοντιατρική Εταιρεία (ADA) συνιστά να γίνεται το βούρτσισμα τουλάχιστον 1 ώρα μετά την κατανάλωση όξινων τροφίμων και ροφημάτων.  Όπως εξηγεί, τα οξέα εξασθενούν την αδαμαντίνη ουσία των δοντιών και το βούρτσισμα της μαλακής αδαμαντίνης ουσίας μπορεί συμβάλλει στην διάβρωσή της.

Προτιμότερο είναι να ξεπλένετε καλά το στόμα σας με σκέτο νερό μόλις τελειώνετε τον καφέ, τον χυμό ή και τα γλυκά που τρώτε. Μπορείτε επίσης να πίνετε γάλα ή να τρώτε ένα μικρό σνακ με ασβέστιο, το οποίο εξουδευτερώνει τα οξέα. Ειδάλλως, βουρτσίστε τα δόντια σας πριν από τον πρωινό καφέ ή/και γεύμα.

6. Δεν τα βουρτσίζουμε για 2 λεπτά

Μελέτες έχουν δείξει ότι κατά μέσον όρο αφιερώνουμε λιγότερο από 1,5 λεπτό στο βούρτσισμα, ιδίως όταν δεν χρησιμοποιούμε ηλεκτρική οδοντόβουρτσα. Ωστόσο 2 λεπτά προσεκτικό καθάρισμα κάθε δοντιού είναι πολύ πιο αποδοτικό απ’ ό,τι 30 δευτερόλεπτα σκληρού βουρτσίσματος, τονίζουν οι ειδικοί.

7. Βουρτσίζουμε περισσότερο τα μπροστινά δόντια

Αυτά είναι που φαίνονται περισσότερο και σε αυτά εστιάζουν την προσοχή τους οι περισσότεροι από εμάς. Ωστόσο τα πίσω δόντια είναι εκείνα όπου συσσωρεύεται περισσότερο η οδοντική πλάκα. Αν και αυτή μπορεί να αναπτυχθεί σε κάθε δόντι, εντοπίζεται συχνότερα στους πίσω γομφίους και στα όρια των σφραγισμάτων, σύμφωνα με την Εθνική Βιβλιοθήκη Ιατρικής (NLM) των ΗΠΑ.

8. Ξεχνάμε να καθαρίσουμε την γραμμή των ούλων

Δεν αρκεί να καθαρίζετε μόνον την επιφάνεια των δοντιών. Πρέπει να φθάνετε έως τα σημεία όπου τα δόντια εφάπτονται με τα ούλα. Στα σημεία αυτά συσσωρεύεται συχνά η οδοντική πλάκα, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη φλεγμονής, δηλαδή στην ουλίτιδα.

9. Δεν χρησιμοποιούμε οδοντικό νήμα

Αν και το βούρτσισμα είναι σημαντικό, δεν αρκεί για να έχουμε υγιές στόμα, λένε οι ειδικοί. Και αυτό διότι δεν μπορεί να καθαρίσει όλες τις επιφάνειες των δοντιών. Για να καθαριστούν και αυτές ανάμεσα στα δόντια, χρειαζόμαστε το οδοντικό νήμα ή άλλη αντίστοιχη συσκευή. Ανάμεσα στα δόντια συσσωρεύονται πολλά υπολείμματα τροφίμων και βακτήρια που πρέπει να αφαιρούνται καθημερινά.

Φωτογραφία: iStock