Εξετάσεις αίματος: Τι δείχνουν, πότε γίνονται και πως να προετοιμαστούμε σωστά

Οι εξετάσεις αίματος (ή γενική αίματος) είναι από τις πιο συχνά πραγματοποιούμενες εργαστηριακές εξετάσεις, που παρέχουν μια συνολική εικόνα της υγείας του οργανισμού.

Μέσα από τη μέτρηση διαφόρων παραμέτρων του αίματος, ο γιατρός μπορεί να εντοπίσει ενδείξεις φλεγμονής, αναιμίας, λοιμώξεων ή άλλων προβλημάτων.

Τα αποτελέσματα από τα εργαστήρια μπορούν να ερμηνευθούν μόνο από τον γιατρό, καθώς οι φυσιολογικές τιμές μπορεί να διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Εκτός από τις εξετάσεις αίματος, οι γυναίκες και οι άνδρες – ειδικά άνω των 40 ετών – πρέπει να κάνουν μια σειρά από προληπτικές ιατρικές εξετάσεις (γνωστές και ως check-up) για την ανίχνευση προβλημάτων υγείας πριν αυτά γίνουν σοβαρά ή απειλητικά για τη ζωή.

Τι δείχνουν οι εξετάσεις αίματος

• Ερυθρά αιμοσφαίρια (RBC) – Μετρούν τον αριθμό των κυττάρων που μεταφέρουν οξυγόνο. Χαμηλές τιμές μπορεί να υποδηλώνουν αναιμία. – Η Ταχύτητα Καθίζησης Ερυθρών Αιμοσφαιρίων (ΤΚΕ) μπορεί να δείξει κάποια φλεγμονή.
• Αιμοσφαιρίνη (Hb) – Η πρωτεΐνη που δεσμεύει το οξυγόνο στο αίμα.
• Αιματοκρίτης (Hct) – Η αναλογία ερυθρών αιμοσφαιρίων σε σχέση με τον συνολικό όγκο αίματος.
• Λευκά αιμοσφαίρια (WBC) – Υπεύθυνα για την άμυνα του οργανισμού. Αυξημένα επίπεδα μπορεί να δείχνουν λοίμωξη ή φλεγμονή.
• Αιμοπετάλια (PLT) – Σημαντικά για την πήξη του αίματος.
• Δείκτες όγκου και μεγέθους ερυθρών – Όπως MCV, MCH, MCHC, που δίνουν πληροφορίες για την ποιότητα των ερυθρών αιμοσφαιρίων.

Άλλοι δείκτες που θεωρούνται βασικοί για τον έλεγχο της γενικότερης υγείας, αλλά είναι πιο ειδικοί και χρειάζονται συνταγογράφηση είναι:

• Βιταμίνη Β12, φυλλικό οξύ, σίδηρος και φερριτίνη, βιταμίνη D.
• Λιπιδαιμικό προφίλ (Ολική χοληστερίνη, HDL, LDL, τριγλυκερίδια)
• Ορμονικός έλεγχος θυρεοειδούς αδένος (TSH).
• Έλεγχος ηπατικής και νεφρικής λειτουργίας (ουρία, κρεατινίνη, ηλεκτρολύτες, τρανσαμινάσες SGOT και SGPT, λευκωματίνη).

Κάθε πότε πρέπει να γίνονται εξετάσεις αίματος;

Ο γιατρός σας θα σας γράψει τις εξετάσεις αίματος, είτε για προληπτικό έλεγχο είτε για να παρακολουθήσει την πορεία της υγείας σας σε περίπτωση πάθησης ή φαρμακευτικής αγωγής.

• Σε ετήσια βάση, σε άτομα χωρίς χρόνιες παθήσεις – Δεν πρέπει να αμελούμε το ετήσιο «τσεκ».
• Σε τακτά χρονικά διαστήματα, σε όσους λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή
• Μετά από συμπτώματα – όπως κόπωση, απώλεια βάρους ή ζάλη
• Πριν ή κατά τη διάρκεια θεραπείας, π.χ. ορμονοθεραπείες, χημειοθεραπείες
• Σε περιόδους έντονου στρες ή αλλαγών στον τρόπο ζωής.

Δείτε επίσης: Εξετάσεις αίματος και ούρων: Πώς να κάνετε τη σωστή προετοιμασία

Προετοιμασία

• Οι εξετάσεις αίματος θα πρέπει να γίνονται νωρίς το πρωί και να μην έχουμε φάει από το προηγούμενο βράδυ από τις 19.00 κι έπειτα.
• Γενικότερα η διατροφή μας κατά την προηγούμενη μέρα θα πρέπει να μην περιέχει πολλά λιπαρά, ιδιαίτερα εάν επιθυμούμε να ελέγξουμε τα χοληστερίνης και τριγλυκεριδίων.
• Εάν παίρνουμε συγκεκριμένη φαρμακευτική αγωγή, ο γιατρός μας είναι εκείνος που θα καθορίσει εάν θα πρέπει να πάρουμε τα φάρμακά μας πριν πραγματοποιηθεί η αιμοληψία.
• Σε περίπτωση που λαμβάνουμε κάποια συμπληρώματα βιταμινών διακοπή της λήψης 24 ώρες πριν την αιμοληψία.
• Αποφύγετε την έντονη άσκηση για τουλάχιστον ένα 24ωρο.
• Ενυδατωθείτε επαρκώς.

Φωτογραφία iStock