Ροδάκινα και καρπούζι είναι εκ φύσεως γλυκά φρούτα, αλλά επηρεάζουν με κάπως διαφορετικό τρόπο τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα. Και αυτό διότι έχουν διαφορετικό γλυκαιμικό δείκτη, αλλά και περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες. Οι υδατάνθρακες είναι τα συστατικά των τροφίμων που αυξάνουν το σάκχαρο.
Ο γλυκαιμικός δείκτης (GI) μετρά πόσο γρήγορα αυξάνουν τη γλυκόζη (δηλαδή το σάκχαρο) στο αίμα τα τρόφιμα με υδατάνθρακες. Σε γενικές γραμμές τα ροδάκινα έχουν χαμηλότερο γλυκαιμικό δείκτη απ’ ό,τι το καρπούζι, επομένως αυξάνουν με πιο αργό ρυθμό το σάκχαρο.
Τα ροδάκινα θεωρείται ότι έχουν χαμηλό GI, ενώ το καρπούζι μέτριο προς υψηλό. Και αυτό, μολονότι ανά φλιτζάνι τα πρώτα περιέχουν περισσότερους υδατάνθρακες (15,6 γραμμάρια έναντι 11,5 γραμμαρίων το καρπούζι).
Αυτό πιθανώς σχετίζεται με το γεγονός ότι περιέχουν και αισθητά περισσότερες φυτικές ίνες, ιδίως όταν τα τρώμε με τη φλούδα. Ανά 1 φλιτζάνι ψιλοκομμένου φρούτου έχουν 2,3 γραμμάρια, ενώ το καρπούζι έχει το σχεδόν ένα τέταρτο (0,6 γραμμάρια).
Οι φυτικές ίνες απορροφούν νερό και δημιουργούν μία γέλη (τζελ) που επιβραδύνει την κένωση του στομάχου και την απορρόφηση του σακχάρου. Έτσι εμποδίζουν την απότομη αύξηση του σακχάρου μετά το φαγητό (μεταγευματικό σάκχαρο) και της ινσουλίνης.
Εν τούτοις, οι ειδικοί τονίζουν πως δεν πρέπει να θεωρούνται οι φυτικές ίνες πανάκεια για την μεταγευματική αύξηση του σακχάρου. Και αυτό διότι η επίδρασή τους στο σάκχαρο εξαρτάται:
- Από τον τύπο τους
- Την ολική ποσότητα που θα καταναλώσει κάποιος
- Τα άλλα τρόφιμα που θα περιέχει το γεύμα
Και το γλυκαιμικό φορτίο
Επιπλέον, το γεγονός ότι ένα φρούτο έχει υψηλό γλυκαιμικό δείκτη, δεν σημαίνει αυτομάτως πως αυξάνει πολύ το σάκχαρο όταν καταναλώνεται σε φυσιολογικές ποσότητες. Και αυτό διότι ο γλυκαιμικός δείκτης (GI) δεν περιγράφει την ποσότητα των υδατανθράκων του τροφίμου.
Αυτό που περιγράφει τόσο την ταχύτητα αύξησης του σακχάρου όσο και την περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες, είναι το γλυκαιμικό φορτίο (GL).
Ένα τρόφιμο με σχετικό υψηλό γλυκαιμικό δείκτη μπορεί να έχει χαμηλό γλυκαιμικό φορτίο, εάν ανά μερίδα περιέχει σχετικά λίγους υδατάνθρακες. Η διαφορά αυτή είναι ιδιαιτέρως σημαντική όταν αξιολογούνται τρόφιμα όπως το καρπούζι, το οποίο έχει περιεκτικότητα 91% σε νερό.
Εφ’ όσον λοιπόν το καρπούζι περιέχει σχετικά λίγους υδατάνθρακες ανά φλιτζάνι (11,5 γραμμάρια, όπως προαναφέρθηκε) έχει χαμηλό γλυκαιμικό φορτίο.
Διαβάστε ακόμα Η κατανάλωση ροδάκινων είναι καλύτερη με ή χωρίς τη φλούδα; Τι πρέπει να ξέρουμε
Κομμένο καρπούζι: 5 σημάδια που δείχνουν ότι πρέπει να το πετάξετε
Το μέγεθος της μερίδας
Η ποσότητα του τροφίμου επίσης σημαντική. Ένα τρόφιμο με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη, όπως τα ροδάκινα, εάν υπερκαταναλωθεί, τροφοδοτεί τον οργανισμό με υπερβολικά πολλούς υδατάνθρακες.
Το ίδιο μπορεί να συμβεί και με τα άλλα καλοκαιρινά και πολύ δροσιστικά τρόφιμα, όπως το καρπούζι. Γι’ αυτό τον λόγο, οι πάσχοντες από διαβήτη πρέπει να ακολουθούν τις συστάσεις του θεράποντος ιατρού τους όσον αφορά τις ποσότητες των φρούτων που μπορούν να καταναλώνουν.
Ποιο να προτιμήσετε
Όλ’ αυτά πρακτικά σημαίνουν ότι για να ρυθμίσετε το σάκχαρό σας, ανεξάρτητα από το αν έχετε ή όχι σακχαρώδη διαβήτη, πρέπει να έχετε το νου σας:
- Το μέγεθος της μερίδας
- Την ποσότητα των υδατανθράκων
- Την περιεκτικότητα της υπόλοιπης διατροφής σε υδατάνθρακες
Πολύ σημαντικό είναι επίσης να καταναλώνετε ολόκληρα φρούτα και όχι χυμούς. Και αυτό διότι τα ολόκληρα φρούτα περιέχουν και τις φυτικές ίνες τους, ενώ οι χυμοί όχι.
Από κει και πέρα, η διαιτολόγος Dr. Aviv Joshua, ειδική σε θέματα γηριατρικής διατροφής στην Φλόριντα, συνιστά να προτιμήστε τα ροδάκινα εάν αναζητάτε:
- Ένα φρούτο με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη και
- Περισσότερες φυτικές ίνες (φροντίστε να τα τρώτε με την φλούδα)
Αντιθέτως, επιλέξτε το καρπούζι εάν αναζητάτε:
- Λιγότερους υδατάνθρακες και χαμηλότερο γλυκαιμικό φορτίο και
- Υψηλότερη περιεκτικότητα σε νερό για καλύτερη ενυδάτωση
Φωτογραφία: iStock