Iatropedia

Ύπνος: Πως επηρεάζει τη λειτουργία του εγκεφάλου μια απογευματινή «σιέστα»

Beautiful young woman sleeping on the sofa at home.

Μια πρόσφατη μελέτη δείχνει ότι ακόμη και ένας σύντομος απογευματινός υπνάκος μπορεί να βοηθήσει τον εγκέφαλό σας να ανακάμψει.

Ο εγκέφαλός σας είναι συνεχώς ενεργός κατά τη διάρκεια της ημέρας. Νέες εντυπώσεις, σκέψεις και πληροφορίες υποβάλλονται σε επεξεργασία. Αυτό βοηθά στην ενίσχυση της σύνδεσης μεταξύ των νευρικών κυττάρων ή των συνάψεων. Μια μικρή νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε έδειξε ότι ακόμη και ένας σύντομος απογευματινός ύπνος μπορεί να βοηθήσει τον εγκέφαλό σας να ανακάμψει και να βελτιώσει την ικανότητά σας να μαθαίνετε.

Τα ευρήματα της μελέτης, η οποία δημοσιεύθηκε στο NeuroImage, δείχνουν ότι ένας υπνάκος μπορεί να είναι αρκετός για να αναδιοργανώσει τις συνδέσεις μεταξύ των νευρικών κυττάρων, επιτρέποντας στον εγκέφαλό σας να αποθηκεύει νέες πληροφορίες πιο αποτελεσματικά. Μέχρι τώρα, αυτό ήταν κάτι που πιστευόταν ότι συνέβαινε μόνο μετά από έναν πλήρη ύπνο το βράδυ.

Αυτή η νέα μελέτη διαπίστωσε ότι οι σύντομες περίοδοι ύπνου μπορούν να ανακουφίσουν τον εγκέφαλό σας και να τον επαναφέρουν σε κατάσταση ετοιμότητας για μάθηση. Αυτή η διαδικασία μπορεί να είναι ιδιαίτερα ωφέλιμη για όσους έχουν υψηλό φόρτο εργασίας.

«Τα αποτελέσματά μας υποδηλώνουν ότι ακόμη και σύντομες περίοδοι ύπνου ενισχύουν την ικανότητα του εγκεφάλου να κωδικοποιεί νέες πληροφορίες», δήλωσε σε δελτίο τύπου ο Κριστόφ Νίσσεν, καθηγητής και επικεφαλής ιατρός στο Τμήμα Ψυχιατρικής του Πανεπιστημίου και Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Γενεύης (HUG) στην Ελβετία, και μέλος της ερευνητικής ομάδας.

Η απογευματινή σιέστα βοηθά στη ρύθμιση της υπερβολικής εγκεφαλικής δραστηριότητας

Οι ενισχυμένες συνδέσεις των νευρικών κυττάρων που προέρχονται από τη δραστηριότητα του εγκεφάλου κατά τη διάρκεια της ημέρας αποτελούν μια σημαντική βάση για τη διαδικασία μάθησης.

Ωστόσο, οι ερευνητές σημειώνουν ότι μπορούν επίσης να οδηγήσουν σε κορεσμό, κάτι που μπορεί να μειώσει την ικανότητα του εγκεφάλου να μαθαίνει με την πάροδο του χρόνου.

Ο ύπνος μπορεί να βοηθήσει στη ρύθμιση αυτής της υπερβολικής δραστηριότητας χωρίς να χαθούν σημαντικές πληροφορίες.

«Η μελέτη δείχνει ότι αυτή η ‘συναπτική επαναφορά’ μπορεί να συμβεί με έναν μόνο απογευματινό υπνάκο, απελευθερώνοντας χώρο για να σχηματιστούν νέες αναμνήσεις», δήλωσε ο Νίσεν.

Δείτε επίσης: Ύπνος: Ποιο φρούτο περιέχει σεροτονίνη και σας βοηθά να κοιμηθείτε καλύτερα

Ο σύντομος υπνάκος ενισχύει τη δύναμη του εγκεφάλου

Η μελέτη παρατήρησε 20 υγιείς ενήλικες, με μέσο όρο ηλικίας 25 ετών, οι οποίοι είτε κοιμόντουσαν είτε παρέμεναν ξύπνιοι δύο απογεύματα. Για όσους κοιμόντουσαν, ο ύπνος διαρκούσε κατά μέσο όρο 45 λεπτά.

Τα αποτελέσματα των δοκιμών έδειξαν ότι μετά από έναν υπνάκο, η συναπτική δύναμη στον εγκέφαλο μειώθηκε.

Αυτό αποτελεί ένδειξη αναζωογονητικού ύπνου. Ταυτόχρονα, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η ικανότητα του εγκεφάλου να σχηματίζει νέες συνδέσεις βελτιώθηκε σημαντικά. Αυτό σημαίνει ότι ο εγκέφαλος ήταν καλύτερα προετοιμασμένος να μάθει νέο περιεχόμενο από ό,τι μετά από μια εξίσου μεγάλη περίοδο που κάποιος έμενε ξύπνιος.

Άλλα οφέλη του απογευματινού ύπνου

Άλλα οφέλη ενός απογευματινού υπνάκου μπορεί να περιλαμβάνουν:

Πιθανά μειονεκτήματα των απογευματινών υπνακίων

Αν και ένας σύντομος απογευματινός ύπνος μπορεί να είναι ωφέλιμος, υπάρχουν ορισμένα μειονεκτήματα που ίσως πρέπει να λάβετε υπόψη.

Μια μελέτη του 2023, σημείωσε ότι όσοι κοιμόντουσαν για περισσότερο από 30 λεπτά ήταν πιθανό να έχουν υψηλότερο σωματικό βάρος.

Δείτε επίσης: Ύπνος: Γιατί μια «κακή» νύχτα μπορεί να αυξήσει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο τις επόμενες 48 ώρες

Διαπίστωσε επίσης ότι αυτά τα άτομα είχαν 41% περισσότερες πιθανότητες να έχουν υψηλή αρτηριακή πίεση, υψηλό σάκχαρο στο αίμα και μεγαλύτερη περιφέρεια μέσης.

Αυτό δείχνει ότι οι σιέστες μπορούν να είναι ωφέλιμες, αλλά ίσως είναι καλύτερο να διαρκούν 30 λεπτά ή λιγότερο.

Φωτογραφία iStock