Η φυσιολογική θερμοκρασία του σώματος δεν είναι ίδια για όλους, ούτε παραμένει σταθερή καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας. Μπορεί να μεταβάλλεται ανάλογα με την ηλικία, το φύλο, την ώρα της ημέρας, τη σωματική δραστηριότητα, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο μετράται.
Μια θερμοκρασία λίγο χαμηλότερη από το συνηθισμένο δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα υγείας.
Όταν όμως η θερμοκρασία είναι επίμονα χαμηλή ή συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα, μπορεί να αποτελεί ένδειξη μιας υποκείμενης πάθησης ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, μιας επείγουσας κατάστασης.
Τι σημαίνει χαμηλή θερμοκρασία σώματος;
Η συνηθισμένη αντίληψη ότι η φυσιολογική θερμοκρασία του σώματος είναι ακριβώς 37°C δεν είναι απολύτως σωστή. Υπάρχει ένα φυσιολογικό εύρος θερμοκρασιών και η μέτρηση μπορεί να διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Μάλιστα, ορισμένες έρευνες δείχνουν ότι η μέση θερμοκρασία του ανθρώπινου σώματος έχει μειωθεί ελαφρώς με την πάροδο των χρόνων. Έτσι, μια θερμοκρασία γύρω στους 36,4°C ή 36,5°C μπορεί να είναι απολύτως φυσιολογική για κάποιον, ιδιαίτερα εάν αισθάνεται καλά.
Ανησυχία προκαλεί περισσότερο μια ασυνήθιστα χαμηλή ή επίμονα χαμηλή θερμοκρασία, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από συμπτώματα.
Η υποθερμία, για παράδειγμα, είναι κατάσταση κατά την οποία η θερμοκρασία του σώματος πέφτει κάτω από τους 35°C και χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση.
Δείτε επίσης: Αλτσχάιμερ: «Καμπανάκι» τα προειδοποιητικά σημάδια – Τα συγχέουμε με αφηρημάδα, σύμφωνα με ειδικό
Ποιες είναι, λοιπόν, οι πιθανές αιτίες μιας χαμηλής θερμοκρασίας;
1. Υποθερμία
Η θερμοκρασία του σώματος εξαρτάται από την ισορροπία μεταξύ της θερμότητας που παράγει ο οργανισμός και εκείνης που χάνει. Η παρατεταμένη έκθεση σε χαμηλές θερμοκρασίες μπορεί να οδηγήσει σε υπερβολική απώλεια θερμότητας και, τελικά, σε υποθερμία.
Τα βρέφη και οι ηλικιωμένοι είναι περισσότερο ευάλωτοι, καθώς ο οργανισμός τους μπορεί να δυσκολεύεται περισσότερο να διατηρήσει σταθερή τη θερμοκρασία του.
Εάν κάποιος έχει εκτεθεί στο κρύο και εμφανίζει συμπτώματα υποθερμίας, θα πρέπει να μεταφερθεί σε ζεστό χώρο, να αφαιρεθούν τα βρεγμένα ρούχα και να καλυφθεί με ζεστές κουβέρτες. Μπορεί επίσης να καταναλώσει ένα ζεστό, μη αλκοολούχο ρόφημα, εφόσον είναι σε θέση να καταπιεί με ασφάλεια.
Η άμεση εφαρμογή πολύ έντονης θερμότητας, όπως καυτό νερό ή θερμαντικό σώμα απευθείας στο δέρμα, θα πρέπει να αποφεύγεται.
2. Υποθυρεοειδισμός
Ο θυρεοειδής αδένας παράγει ορμόνες που επηρεάζουν πολλές λειτουργίες του οργανισμού, μεταξύ άλλων και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα παράγει και διατηρεί θερμότητα.
Στον υποθυρεοειδισμό, η παραγωγή θυρεοειδικών ορμονών είναι μειωμένη. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλότερη θερμoκρασία σώματος ή σε αυξημένη ευαισθησία στο κρύο.
Άλλα συμπτώματα του υποθυρεοειδισμού μπορεί να περιλαμβάνουν κόπωση, αύξηση βάρους, ξηροδερμία, δυσκοιλιότητα και μειωμένη αντοχή στο κρύο.
3. Διαταραχές του νευρικού συστήματος
Ο οργανισμός διαθέτει έναν πολύπλοκο μηχανισμό για τη ρύθμιση της θερμοκρασίας. Κεντρικό ρόλο σε αυτόν παίζει ο υποθάλαμος, μια περιοχή του εγκεφάλου που λειτουργεί ως «θερμοστάτης» του σώματος.
Ορισμένες παθήσεις ή βλάβες του νευρικού συστήματος μπορούν να επηρεάσουν αυτή τη διαδικασία και να δυσκολέψουν τη διατήρηση της φυσιολογικής θερμοκρασίας.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- εγκεφαλικό επεισόδιο
- τραυματισμός του νωτιαίου μυελού
- νόσος του Πάρκινσον
- πολλαπλή σκλήρυνση
Σε αυτές τις περιπτώσεις, η χαμηλή θερμοκρασία συνήθως δεν αποτελεί το μοναδικό σύμπτωμα, αλλά μπορεί να εμφανίζεται μαζί με άλλα νευρολογικά σημάδια.
Δείτε επίσης: Το φαρμακείο των διακοπών: Τι να πάρετε μαζί σας για πονοκέφαλο, αλλεργίες, δυσπεψία και τραύματα
4. Σοβαρή λοίμωξη ή άλλη ασθένεια
Ο πυρετός είναι ένα από τα πιο γνωστά σημάδια λοίμωξης, όμως δεν προκαλούν όλες οι σοβαρές λοιμώξεις υψηλή θερμοκρασία.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους ή ανθρώπους με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, μια σοβαρή λοίμωξη μπορεί να συνοδεύεται από ασυνήθιστα χαμηλή θερμοκρασία.
Αυτό μπορεί να συμβεί, για παράδειγμα, σε σοβαρές λοιμώξεις όπως η πνευμονία και μπορεί να αποτελεί ένδειξη σήψης.
Η σήψη είναι μια δυνητικά απειλητική για τη ζωή κατάσταση κατά την οποία η αντίδραση του οργανισμού σε μια λοίμωξη προκαλεί δυσλειτουργία οργάνων.
Εάν η χαμηλή θερμοκρασία συνοδεύεται από γρήγορη αναπνοή, ταχυκαρδία, σύγχυση, έντονη αδυναμία ή άλλα σημάδια σοβαρής λοίμωξης, χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση.
5. Ορισμένα φάρμακα
Ορισμένα φάρμακα μπορούν να επηρεάσουν τη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος και, σε κάποιες περιπτώσεις, να προκαλέσουν χαμηλότερη θερμοκρασία.
Μεταξύ αυτών έχουν αναφερθεί ορισμένα αντιψυχωσικά φάρμακα, αλλά και άλλες κατηγορίες φαρμάκων μπορούν να επηρεάσουν τη θερμορρύθμιση.
Εάν παρατηρήσετε επίμονη αλλαγή στη θερμοκρασία σας μετά την έναρξη μιας νέας φαρμακευτικής αγωγής, μην διακόψετε μόνοι σας το φάρμακο. Συζητήστε το με τον γιατρό σας.
6. Άλλες παθήσεις
Υπάρχουν και λιγότερο συχνές καταστάσεις που μπορεί να συνδέονται με χαμηλή θερμοκρασία σώματος.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- νευρική ανορεξία
- σοβαρή ανεπάρκεια θειαμίνης (βιταμίνης Β1)
- ορισμένες σοβαρές δερματικές παθήσεις, όπως η ερυθροδερμική ψωρίαση
Σε αυτές τις περιπτώσεις, η χαμηλή θερμοκρασία συνδέεται συνήθως με τη συνολική κατάσταση της υγείας και δεν αποτελεί μεμονωμένο εύρημα.
Πώς να μετρήσετε σωστά τη θερμoκρασία σας
Πριν ανησυχήσετε για μια ασυνήθιστα χαμηλή ένδειξη, είναι σημαντικό να βεβαιωθείτε ότι η μέτρηση είναι σωστή.
Χρησιμοποιήστε ένα ψηφιακό θερμόμετρο και ακολουθήστε τις οδηγίες του κατασκευαστή. Ανάλογα με τον τύπο του θερμομέτρου, η μέτρηση μπορεί να γίνει από το στόμα, το αυτί, τη μασχάλη ή το μέτωπο.
Η θερμοκρασία μπορεί επίσης να διαφέρει ανάλογα με το σημείο μέτρησης, επομένως είναι προτιμότερο να χρησιμοποιείτε σταθερά την ίδια μέθοδο όταν θέλετε να συγκρίνετε τις μετρήσεις.
Εάν μια ένδειξη φαίνεται ασυνήθιστα χαμηλή, μπορείτε να επαναλάβετε τη μέτρηση για να επιβεβαιώσετε το αποτέλεσμα.
Πότε χρειάζεται να επισκεφθείτε γιατρό;
Δεν χρειάζεται να ανησυχείτε κάθε φορά που η θερμοκρασία σας είναι έναν βαθμό χαμηλότερη από τους 37°C. Για πολλούς ανθρώπους, μια θερμοκρασία γύρω στους 36°C ή 36,5°C μπορεί να είναι απολύτως φυσιολογική.
Εάν, όμως, η θερμοκρασία σας είναι συστηματικά χαμηλότερη από το συνηθισμένο, ιδιαίτερα εάν συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα, καλό είναι να συμβουλευτείτε γιατρό.
Αντίθετα, όταν υπάρχει υποψία υποθερμίας ή σοβαρής λοίμωξης, η κατάσταση μπορεί να είναι επείγουσα.
Σημάδια που χρειάζονται άμεση ιατρική βοήθεια περιλαμβάνουν:
- έντονο και επίμονο ρίγος
- σύγχυση ή αποπροσανατολισμό
- δυσκολία στην ομιλία
- έντονη υπνηλία
- αδυναμία ή απώλεια συντονισμού
- αργή, ρηχή ή ασυνήθιστα γρήγορη αναπνοή
- αδύναμο ή πολύ γρήγορο σφυγμό
- απώλεια συνείδησης
Πηγή: Everyday Health / Φωτογραφία iStock