Iatropedia

Πράσινο τσάι και βιταμίνη Β3: Πώς συνδέονται με την υγεία του εγκεφάλου – Νέα μελέτη

Μια νέα μελέτη δείχνει ότι ουσίες που βρίσκονται στο πράσινο τσάι και στη βιταμίνη Β3 μπορεί να επηρεάζουν τη λειτουργία των εγκεφαλικών κυττάρων. Οι ειδικοί όμως τονίζουν ότι τα αποτελέσματα βρίσκονται ακόμη σε πολύ πρώιμο στάδιο.

Το πράσινο τσάι και οι ουσίες που περιέχει, βρέθηκαν στο επίκεντρο μιας νέας επιστημονικής έρευνας που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό GeroScience. Οι ερευνητές εξέτασαν πώς ο συνδυασμός ενός αντιοξειδωτικού από το πράσινο τσάι και της νικοτιναμίδης, μιας μορφής της βιταμίνης Β3, μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία των εγκεφαλικών κυττάρων.

Συγκεκριμένα, η μελέτη επικεντρώθηκε σε ένα μόριο που ονομάζεται GTP (τριφωσφορική γουανοσίνη), το οποίο λειτουργεί σαν «καύσιμο» για τα κύτταρα και είναι απαραίτητο για τη σωστή λειτουργία τους. Στον εγκέφαλο, το μόριο αυτό παίζει σημαντικό ρόλο στην παραγωγή της ενέργειας που χρειάζονται τα νευρικά κύτταρα για να λειτουργούν κανονικά. Οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι με την ηλικία, τα επίπεδά του μειώνονται, ενώ οι χαμηλές συγκεντρώσεις του έχουν συνδεθεί με νευροεκφυλιστικές παθήσεις, όπως η νόσος Αλτσχάιμερ.

Το πειραματικό μοντέλο

Στο πειραματικό μοντέλο της μελέτης, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι μόλις 24 ώρες μετά τη χορήγηση του συνδυασμού των δύο ουσιών, τα επίπεδα του συγκεκριμένου μορίου στα εγκεφαλικά κύτταρα των ποντικών είχαν επανέλθει σε επίπεδα που θυμίζουν πολύ νεότερα κύτταρα.

Η αποκατάσταση αυτής της ενεργειακής ισορροπίας φαίνεται ότι βοήθησε τα κύτταρα να περιορίσουν το οξειδωτικό στρες και παράλληλα να απομακρύνουν επιβλαβείς συσσωρεύσεις πρωτεϊνών αμυλοειδούς, οι οποίες θεωρείται ότι συμβάλλουν στην ανάπτυξη της νόσου Αλτσχάιμερ.

Παρότι τα αποτελέσματα θεωρούνται ενθαρρυντικά, οι επιστήμονες τονίζουν ότι η έρευνα βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο και δεν σημαίνει ότι η κατανάλωση πράσινου τσαγιού ή η λήψη βιταμίνης Β3 μπορεί να προλάβει ή να θεραπεύσει τη νόσο.

Γιατί τα συμπληρώματα δεν αποτελούν λύση

Η λήψη συμπληρωμάτων EGCG (του βασικού αντιοξειδωτικού του πράσινου τσαγιού) ή βιταμίνης Β3 από το στόμα, πιθανότατα δεν μπορεί να προσφέρει τα ίδια αποτελέσματα που παρατηρήθηκαν στο εργαστήριο.

Ο Γκρέγκορι Τζ. Μπρούερ, καθηγητής βιοϊατρικής μηχανικής στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Ίρβαϊν και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, εξηγεί ότι σε πρόσφατη κλινική δοκιμή, τα συμπληρώματα βιταμίνης Β3 από το στόμα δεν έδειξαν αποτελεσματικότητα σε ασθενείς με πρώιμη νόσο Αλτσχάιμερ.

Ένας βασικός λόγος είναι ότι η βιταμίνη αυτή διασπάται από τα βακτήρια του εντέρου πριν φτάσει στον εγκέφαλο. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι στο μέλλον ίσως αναπτυχθούν πιο αποτελεσματικοί τρόποι χορήγησης της ουσίας, όπως:

Ωστόσο, αυτές οι μέθοδοι βρίσκονται ακόμη υπό διερεύνηση.

Αρκεί απλώς να πίνουμε πράσινο τσάι;

Το πράσινο τσάι έχει απασχολήσει αρκετές επιστημονικές μελέτες τα τελευταία χρόνια. Ορισμένες έρευνες δείχνουν ότι μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της μνήμης, στη μείωση του άγχους, στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και ενδεχομένως στην προστασία από τη γνωστική έκπτωση.

Σε μια πρόσφατη  μελέτη που περιλάμβανε 8.766 ενήλικες χωρίς άνοια, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η τακτική κατανάλωση πράσινου τσαγιού συνδέθηκε με λιγότερες αλλοιώσεις της λευκής ουσίας στον εγκέφαλο. Υπενθυμίζεται, ότι οι αλλοιώσεις αυτές έχουν συσχετιστεί με γνωστική έκπτωση και με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης νόσου Αλτσχάιμερ.

Στην ίδια μελέτη, η κατανάλωση καφέ δεν εμφάνισε την ίδια συσχέτιση.

Ωστόσο, ο καθηγητής Μπρούερ επισημαίνει ότι το πράσινο τσάι από μόνο του δεν μπορεί να αναπαράγει τα αποτελέσματα που παρατηρήθηκαν στο εργαστήριο.

Όπως εξηγεί, για να διατηρηθούν οι νευρώνες υγιείς και λειτουργικοί, κάτι που είναι απαραίτητο για τη μνήμη, χρειάζεται τόσο προστασία από το οξειδωτικό στρες όσο και επαρκής ενεργειακή υποστήριξη των κυττάρων.

Τι σημαίνουν τα ευρήματα

Η νέα μελέτη ανοίγει ένα ενδιαφέρον πεδίο έρευνας για το πώς ορισμένα φυσικά συστατικά μπορεί να επηρεάζουν την ενεργειακή λειτουργία των εγκεφαλικών κυττάρων.

Ωστόσο, οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι απαιτούνται περισσότερες μελέτες σε ανθρώπους πριν εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα για την πρόληψη ή τη θεραπεία της νόσου Αλτσχάιμερ.

Μέχρι τότε, οι ειδικοί συμφωνούν ότι η καλύτερη στρατηγική για την υγεία του εγκεφάλου παραμένει ένας συνολικά υγιεινός τρόπος ζωής, που περιλαμβάνει ισορροπημένη διατροφή, σωματική δραστηριότητα και καλή ποιότητα ύπνου.

Μπορεί η διατροφή να επηρεάσει τον κίνδυνο Αλτσχάιμερ;

Ορισμένες μελέτες έχουν δείξει ότι υπάρχει σχέση ανάμεσα στην πρόσληψη βιταμίνης Β3 μέσω της διατροφής και στη γνωστική λειτουργία. Ωστόσο, οι ειδικοί τονίζουν ότι η προστασία του εγκεφάλου δεν εξαρτάται από ένα μόνο θρεπτικό συστατικό.

Η Βανέσα Κινγκ, διαιτολόγος – διατροφολόγος και εκπρόσωπος της Ακαδημίας Διατροφής και Διαιτολογίας των ΗΠΑ, επισημαίνει ότι είναι προτιμότερο να υιοθετείται ένα συνολικό διατροφικό πρότυπο που υποστηρίζει την υγεία του εγκεφάλου.

Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι η δίαιτα MIND, η οποία σχεδιάστηκε ειδικά για να μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου Αλτσχάιμερ.

Η συγκεκριμένη διατροφή περιλαμβάνει τρόφιμα όπως:

Πολλά από αυτά τα τρόφιμα αποτελούν επίσης καλές φυσικές πηγές βιταμίνης Β3.

Φωτογραφία: istock