Iatropedia

Χυμός πορτοκαλιού ή ολόκληρο το φρούτο; Ποιο είναι καλύτερο για να ρίξετε την πίεσή σας

Glass of orange juice on a wooden table with bottle and orange sections. Tree and field background with evening sun. Horizontal composition. Front view

Τα ευρήματα πρόσφατης μελέτης και τι λένε οι ειδικοί. Ο ρόλος του καλίου και των σακχάρων σε ολόκληρα φρούτα και χυμό.

Τα πορτοκάλια είναι περισσότερο γνωστά για την βιταμίνη C που περιέχουν, αλλά πρόσφατη μελέτη έδειξε πως η καθημερινή κατανάλωση του χυμού τους θα μπορούσε να μειώσει την αρτηριακή πίεση.

Αιτία γι’ αυτό είναι το γεγονός ότι τα πορτοκάλια περιέχουν κάλιο και αντιοξειδωτικές ουσίες, οι οποίες μπορεί να μας προστατεύουν από την υπέρταση. Το μεγάλο ερωτηματικό, όμως, είναι η περιεκτικότητά τους σε σάκχαρα.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε τον Οκτώβριο του 2025 στην ιατρική επιθεώρηση Molecular Nutrition & Food Research. Επιστήμονες από ΗΠΑ και Βραζιλία ενέταξαν σε αυτήν 20 υγιείς εθελοντές, ηλικίας 21 έως 36 ετών.

Οι ερευνητές τους ζήτησαν να πίνουν καθημερινά, επί 60 ημέρες, 500 ml φυσικό χυμό πορτοκαλιού. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε περίπου δύο ποτήρια την ημέρα.

Ύστερα τους υπέβαλλαν σε αναλύσεις αίματος, οι οποίες έδειξαν ότι είχαν κατασταλεί ορισμένα γονίδια που σχετίζονται με την υπέρταση και τη φλεγμονή.

Όπως εξηγούν οι ερευνητές στο άρθρο τους, σε προγενέστερη δημοσίευση με τους ίδιους εθελοντές είχαν συσχετίσει την κατανάλωση του χυμού από πορτοκάλια με μειωμένη αρτηριακή πίεση και ποσοστό λίπους στο σώμα. Στην παρούσα μελέτη είχαν θελήσει να βρουν τον πιθανό βιολογικό μηχανισμό πίσω από αυτές τις επιδράσεις.

Απαραίτητες περαιτέρω μελέτες

«Τα γονίδια είναι σαν εγχειρίδια χρήσεως», σχολίασε η διατροφολόγος Dr. Katie Ellison, από το Τμήμα Επιστήμης της Διατροφής του Πανεπιστημίου της Αλαμπάμα στο Μπέρμιγχαμ. «Η έκφραση των γονιδίων μάς δείχνει ποιες οδηγίες από αυτές που περιέχουν χρησιμοποιεί περισσότερο ή λιγότερο ο οργανισμός».

Στην προκειμένη περίπτωση, «ο χυμός πορτοκαλιού φαίνεται να αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο ερμηνεύει ο οργανισμός μερικές από τις οδηγίες. Αυτό θα μπορούσε δυνητικά, αλλά όχι υποχρεωτικώς, να έχει οφέλη για την υγεία», πρόσθεσε.

Η Dr. Ellison επισήμανε ότι απαιτούνται περαιτέρω μελέτες για να επαληθευτούν τα προαναφερθέντα ευρήματα. Στις έως τώρα μελέτες συμμετείχε πολύ μικρός αριθμός εθελοντών και ήσαν όλοι υγιείς, εξήγησε. Επιπλέον, δεν έγινε σύγκριση με ανάλογη ομάδα εθελοντών που δεν έπιναν χυμό. Η, δε, καταστολή ή  ενεργοποίηση των γονιδίων της πίεσης, δεν συνεπάγεται αυτομάτως αλλαγές σε αυτήν.

Ωφέλιμες μεταβολικές αλλαγές

Ανεξαρτήτως των ευρημάτων για την πίεση, πάντως, γεγονός παραμένει ότι τα πορτοκάλια περιέχουν κάλιο, το οποίο είναι γνωστό ότι την μειώνει. Περιέχουν επίσης και άλλα συστατικά που ασκούν ωφέλιμες επιδράσεις στην καρδιαγγειακή υγεία.

Μάλιστα μελέτες έχουν συσχετίσει τα πορτοκάλια και τον χυμό τους με αρκετές ωφέλιμες μεταβολικές αλλαγές, όπως:

«Τα πορτοκάλια περιέχουν πολλά υγιεινά συστατικά, όπως το κάλιο, οι φλαβανόνες (ιδίως η εσπεριδίνη), η βιταμίνη C και άλλα αντιοξειδωτικά. Τα συστατικά αυτά μειώνουν τη φλεγμονή και μπορεί να επηρεάσουν την λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων», αναφέρει η διατροφολόγος Dr. Melissa Mroz-Planells, εκπρόσωπος της Αμερικανικής Ακαδημίας Διατροφής & Διαιτητικής (AND).

Ειδικότερα, «μπορεί να βοηθήσουν τα αιμοφόρα αγγεία να χαλαρώσουν, ελαττώνοντας έτσι την πίεση», συμπλήρωσε.

Ο ρόλος των σακχάρων

Το κάλιο, λ.χ., που περιέχουν τα πορτοκάλια είναι σημαντικό. Είναι επίσης παραπλήσιο στα ολόκληρα φρούτα και στον χυμό τους.

Στην πραγματικότητα, ένα πορτοκάλι παρέχει 166 mg καλίου ανά 100 γραμμάρια καρπού. Αντίστοιχα, 100 ml χυμού από φρεσκοστυμμένα πορτοκάλια περιέχει 188 mg καλίου.

Για ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης συνιστώνται 3.500 έως 5.000 mg (χιλιοστά του γραμμαρίου) κάλιο την ημέρα, με ταυτόχρονη μείωση του άλατος στο φαγητό.

Τα ολόκληρα πορτοκάλια και ο χυμός τους περιέχουν επίσης την ίδια ποσότητα σακχάρων. Η διαφορά είναι ότι τα ολόκληρα φρούτα περιέχουν και 2 γραμμάρια φυτικών ινών, που απουσιάζουν από τον χυμό τους.

Έτσι τα ολόκληρα φρούτα αυξάνουν με πιο βραδύ ρυθμό το σάκχαρο στο αίμα, ενώ ο χυμός το αυξάνει απότομα. Επιπλέον, οι φυτικές ίνες των ολόκληρων φρούτων συμβάλλουν και στον κορεσμό της πείνας.  Εάν, εξ άλλου, κάποιος δεν πίνει φρεσκοστυμμένο χυμό πορτοκαλιού ή έστω 100% φυσικό χυμό, αλλά φρουτοποτά ή νέκταρ, τότε καταναλώνει και πρόσθετη ζάχαρη.

«Ο 100% χυμός πορτοκαλιού είναι υγιεινός, αλλά η υπερκατανάλωσή του μας τροφοδοτεί με σάκχαρα, δίχως τις φυτικές ίνες και τα οφέλη τους που παρέχουν τα ολόκληρα πορτοκάλια», τονίζει η Dr. Mroz-Planells. «Επομένως, αν σας αρέσει ο χυμός πορτοκαλιού θα συνιστούσα μία μικρή μερίδα 100% φυσικού χυμού στο πλαίσιο μίας υγιεινής διατροφής. Θα έδινα όμως πολύ μεγαλύτερη έμφαση στα ολόκληρα πορτοκάλια και γενικώς στα ολόκληρα φρούτα και λαχανικά και όχι στους χυμούς».

Φωτογραφία: iStock