Νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι οι υδατάνθρακες που επιλέγουμε στη διατροφή μας μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης άνοιας, περισσότερο λόγω της ποιότητάς τους και λιγότερο λόγω της ποσότητάς τους.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τροφές που προκαλούν απότομη αύξηση του σακχάρου στο αίμα συνδέονται με υψηλότερη πιθανότητα γνωστικής έκπτωσης. Αντίθετα, τρόφιμα που απελευθερώνουν τη γλυκόζη πιο αργά φαίνεται να σχετίζονται με καλύτερη προστασία του εγκεφάλου σε βάθος χρόνου.
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό International Journal of Epidemiology.
Άνοια και υδατάνθρακες – Δεν λειτουργούν όλοι οι υδατάνθρακες με τον ίδιο τρόπο
Οι υδατάνθρακες αποτελούν βασικό στοιχείο της καθημερινής διατροφής, καλύπτοντας περίπου το 55% της ημερήσιας ενεργειακής πρόσληψης.
Ωστόσο, η επίδρασή τους στον οργανισμό διαφέρει σημαντικά ανάλογα με το είδος τους.
Τρόφιμα όπως το λευκό ψωμί, οι πατάτες και τα επεξεργασμένα δημητριακά οδηγούν σε γρήγορη άνοδο της γλυκόζης στο αίμα, ενώ επιλογές όπως τα φρούτα, τα όσπρια και τα προϊόντα ολικής άλεσης προκαλούν πιο σταδιακή αύξηση, προσφέροντας πιο σταθερή ενέργεια.
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι αυτές οι διαφορές δεν επηρεάζουν μόνο το σώμα, αλλά ενδέχεται να σχετίζονται και με τον τρόπο που εξελίσσεται η λειτουργία του εγκεφάλου με την ηλικία.
Τι είναι ο γλυκαιμικός δείκτης
Βασικό εργαλείο της έρευνας ήταν ο γλυκαιμικός δείκτης (GI), ένας δείκτης που δείχνει πόσο γρήγορα ανεβάζει ένα τρόφιμο τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα μετά την κατανάλωσή του. Η κλίμακα κυμαίνεται από το 0 έως το 100. Τρόφιμα με υψηλές τιμές προκαλούν απότομη αύξηση, ενώ όσα έχουν χαμηλότερες τιμές οδηγούν σε πιο ήπια και σταθερή αύξηση.
Οι ερευνητές εξέτασαν κατά πόσο αυτές οι διατροφικές επιλογές, όταν επαναλαμβάνονται για πολλά χρόνια, μπορούν να επηρεάσουν τη γνωστική υγεία.
Άνοια και υδατάνθρακες: Μελέτη μεγάλης κλίμακας
Στην έρευνα συμμετείχαν περισσότερα από 200.000 άτομα στο Ηνωμένο Βασίλειο, τα οποία δεν είχαν άνοια στην αρχή της παρακολούθησης. Οι συμμετέχοντες κατέγραψαν αναλυτικά τις διατροφικές τους συνήθειες, επιτρέποντας στους επιστήμονες να εκτιμήσουν τόσο τον γλυκαιμικό δείκτη όσο και το γλυκαιμικό φορτίο των γευμάτων τους.
Η παρακολούθηση διήρκεσε κατά μέσο όρο 13,25 χρόνια. Στο διάστημα αυτό, 2.362 άτομα διαγνώστηκαν με άνοια.
Ποια ήταν τα αποτελέσματα
Η ανάλυση έδειξε σαφή συσχέτιση ανάμεσα στον τύπο των υδατανθράκων και στον κίνδυνο άνοιας. Άτομα που ακολουθούσαν διατροφή χαμηλού ή μέτριου γλυκαιμικού δείκτη εμφάνιζαν περίπου 16% μικρότερη πιθανότητα εκδήλωσης άνοιας. Αντίθετα, όσοι κατανάλωναν συστηματικά τρόφιμα υψηλού γλυκαιμικού δείκτη είχαν περίπου 14% μεγαλύτερο κίνδυνο.
Με απλά λόγια, φάνηκε ότι η ποιότητα των υδατανθράκων παίζει καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση της μνήμης και της πνευματικής λειτουργίας.
Τι σημαίνουν αυτά για την καθημερινή διατροφή
Η επικεφαλής της μελέτης, καθηγήτρια Μόνικα Μπουγιό από το Πανεπιστήμιο Rovira i Virgili, επισημαίνει ότι τα αποτελέσματα δείχνουν πως μια διατροφή που βασίζεται σε τρόφιμα χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη, όπως φρούτα, όσπρια και δημητριακά ολικής άλεσης, μπορεί να συμβάλλει ουσιαστικά στη μείωση του κινδύνου άνοιας.
Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι η ηλικία παραμένει ο σημαντικότερος παράγοντας κινδύνου. Ωστόσο, οι καθημερινές επιλογές τρόπου ζωής, και κυρίως η διατροφή, μπορούν να επηρεάσουν τη συνολική πορεία της εγκεφαλικής υγείας.
Φωτογραφία: istock