Σας έχουν πει ότι ροχαλίζετε όταν κοιμάστε; Αν ναι δεν είστε οι μόνοι. Το ροχαλητό είναι πολύ συνηθισμένο, καθώς το εκδηλώνουν εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο.
Μελέτες έχουν δείξει ότι το σχεδόν 40% των ανδρών και το 30% των γυναικών ροχαλίζουν το βράδυ. Στους παράγοντες που παίζουν ρόλο στην ανάπτυξή του συμπεριλαμβάνονται, σύμφωνα με ειδικούς από την Cleveland Clinic στο Οχάιο:
- Η ηλικία. Το ροχαλητό είναι πιο συχνό καθώς μεγαλώνουμε, διότι μειώνεται ο μυϊκός τόνος. Το γεγονός αυτό μπορεί να οδηγήσει σε συρρίκνωση του αεραγωγού.
- Η ανατομία. Οι διογκωμένες αδενοειδείς εκβλαστήσεις (κρεατάκια), οι μεγάλες αμυγδαλές και η μεγάλη γλώσσα μπορεί να περιορίζουν την ροή του αίματος. Το στραβό διάφραγμα στη μύτη (σκολίωση ρινικού διαφράγματος) επίσης μπορεί να έχει την ίδια συνέπεια.
- Το οικογενειακό ιστορικό. Το ροχαλητό τείνει να εμφανίζεται σε πολλά μέλη της ίδιας οικογένειας. Εάν ροχαλίζει ένας βιολογικός γονέας σας, είναι πιθανό να ροχαλίζετε και εσείς.
- Η κατάσταση της υγείας. Η ρινική συμφόρηση, λόγω αλλεργίας ή ιογενούς λοίμωξης, μπορεί να εμποδίσει τη ροή του αέρα, ευνοώντας την εμφάνιση ροχαλητού. Οι ορμονικές αλλαγές της εγκυμοσύνης επίσης μπορεί να συμβάλλουν. Το ίδιο και το κάπνισμα.
- Η μυϊκή χαλάρωση. Το αλκοόλ, τα ηρεμιστικά, ακόμα και η έλλειψη ύπνου μπορεί να χαλαρώσουν τους μυς στο ανώτερο τμήμα της αεροφόρου οδού, όταν τελικά κοιμηθείτε. Η χαλάρωση αυτή μειώνει τη ροή του αέρα, οδηγώντας στο ροχαλητό.
- Το φύλο. Οι άνδρες που ροχαλίζουν είναι περισσότεροι από τις γυναίκες.
- Η θέση του ύπνου. Όσοι κοιμούνται ξαπλωμένοι ανάσκελα είναι πιθανότερο να ροχαλίζουν απ’ ό,τι όσοι κοιμούνται στο πλάι.
- Το σωματικό βάρος. Το ροχαλητό και οι σχετιζόμενες με τον ύπνο διαταραχές της αναπνοής είναι πιο συχνές στους υπέρβαρους και στους παχύσαρκους ανθρώπους.
Πότε είναι ανησυχητικό
Μολονότι υπάρχουν πολλοί αθώοι λόγοι που εξηγούν γιατί ροχαλίζουμε το βράδυ, συχνά αποτελεί ένδειξη μιας πιο σοβαρής διαταραχής.
«Πολλοί άνθρωποι ροχαλίζουν, διότι αυτός είναι ο ήχος που κάνει ο αέρας καθώς διέρχεται από την αναπνευστική οδό, όταν οι ιστοί της είναι χαλαροί και κοιμόμαστε», αναφέρει ο Dr. Brian Chen, ιατρός ύπνου στο Κέντρο Διαταραχών Ύπνου της Cleveland Clinic.
Σε πολλές περιπτώσεις, όμως, «αποτελεί ένδειξη πως υπάρχει κάποιο εμπόδιο ή απόφραξη στον αεραγωγό, που μπορεί να διακόψει την αναπνοή», συνεχίζει. «Σε τέτοια περίπτωση η αιτία του είναι η αποφρακτική υπνική άπνοια, η οποία χαρακτηρίζεται από δυνατό ροχαλητό που διακόπτεται αιφνιδίως για λίγο και ύστερα ξαναρχίζει».
Η διακοπή της αναπνοής μπορεί να συμβαίνει δεκάδες και εκατοντάδες φορές κάθε βράδυ, αφήνοντας κάθε φορά για λίγα δευτερόλεπτα με μειωμένο οξυγόνο τον οργανισμό. Δίχως θεραπεία, μπορεί μακροπρόθεσμα να οδηγήσει σε σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως:
- Υπέρταση
- Σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2
- Καρδιοπάθεια
- Κατάθλιψη ή διακυμάνσεις της ψυχικής διάθεσης
- Αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου
Βραχυπρόθεσμα η υπνική άπνοια μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο σοβαρού ατυχήματος, επειδή προκαλεί κόπωση και υπνηλία στη διάρκεια της ημέρας. Δυσκολεύει επίσης τη συγκέντρωση και την απόδοση στη δουλειά ή και στο σχολείο ακόμα. Και αυτό διότι με την αύξηση της παχυσαρκίας, δυνατό ροχαλητό και άπνοιες παρουσιάζουν πλέον ακόμα και παιδιά.
Τι μπορείτε να κάνετε
Τι μπορείτε να κάνετε για να βελτιώσετε την αναπνοή σας το βράδυ και να μειωθεί το ροχαλητό; Ο Dr. Chen λέει πως υπάρχουν αρκετές θεραπευτικές επιλογές, αναλόγως με την αιτία. Μπορείτε να δοκιμάστε ρινικές ταινίες ή διαστολείς, φάρμακα για τις αλλεργίες ή στοματικές συσκευές.
Μπορείτε επίσης να δοκιμάστε αλλαγές στον τρόπο ζωής, όπως να κόψετε το κάπνισμα και να μειώσετε την κατανάλωση αλκοόλ. Η απώλεια βάρους επίσης μπορεί να σας βοηθήσει, εάν έχετε περιττά κιλά.
Ενδεχομένως θα σας βοηθήσει και να βελτιώσετε την στάση του ύπνου σας. Μπορείτε π.χ. να βελτιώσετε τη στάση του αυχένα σας, για να απελευθερώσετε το ανώτερο τμήμα της αναπνευστικής οδού. Ή να αρχίσετε να κοιμάστε στο πλάι, διότι όταν κοιμάστε ανάσκελα συμπιέζονται οι ιστοί της αναπνευστικής οδού λόγω της βαρύτητας και είναι πιο εύκολο να αποφραχθεί.
Αν αυτά δεν αποδώσουν και παρουσιάζετε συμπτώματα υπνικής άπνοιας, συμβουλευθείτε έναν ειδικό στον ύπνο. Αν όντως πάσχετε από αυτήν, είναι σημαντικό να την αντιμετωπίσετε.
Φωτογραφία: iStock