Στην εποχή της διαρκούς ταχύτητας και των υψηλών απαιτήσεων, έχουμε μάθει να περιμένουμε την ευτυχία μόνο από τα «μεγάλα γεγονότα»: μια προαγωγή, ένα μεγάλο ταξίδι ή ό,τι θεωρεί ο καθένας μας πολύ σημαντικό. Όμως, η σύγχρονη ψυχολογία προτείνει μια πιο ρεαλισική και βιώσιμη λύση: το Micro-Joy Hunting (το κυνήγι των μικρο-χαρών ). Πρόκειται για την ικανότητα του να «ξεκλειδώνει» κανείς την απόλαυση μέσα από μικρές, καθημερινές στιγμές.
- Διαβάστε επίσης – Τι σαμποτάρει την ευτυχία μας και πώς να το υπερβούμε
Γιατί οι μεγάλες χαρές ξεθωριάζουν γρήγορα
Η επιστήμη εξηγεί ότι οι άνθρωποι παθαίνουμε αυτό που οι ερευνητές Μπρίκμαν και Κάμπελ ονόμασαν «ηδονική προσαρμογή». Τείνουμε δηλαδή να επιστρέφουμε γρήγορα σε ένα σταθερό επίπεδο διάθεσης μετά από μεγάλα ευχάριστα γεγονότα. Έτσι, παρά την έντασή τους, σταματούν γρήγορα να μας τροφοδοτούν με χαρά. Αντίθετα, οι μικρές, επαναλαμβανόμενες δόσεις χαράς, λειτουργούν ως «συναισθηματικά σνακ» που διατηρούν τη διάθεσή μας σε υψηλά επίπεδα και με διάρκεια.
Τι είναι τα «glimmers» (λαμπερά σημάδια);
Στον αντίποδα των πραγμάτων που μας προκαλούν άγχος (triggers), υπάρχουν τα glimmers. Ο όρος αυτός αναπτύχθηκε από την Ντεμπ Ντάνα, κορυφαία θεραπεύτρια, συγγραφέα και ομιλήτρια και αναφέρεται σε εκείνα τα μικρά ερεθίσματα που μπορούν να δώσουν νόημα στις στιγμές μας. Όπως το φως του ήλιου που πέφτει στο γραφείο ή ένα μήνυμα από έναν φίλο. Μικρά ερεθίσματα που στέλνουν σήμα στο νευρικό μας σύστημα ότι είμαστε ασφαλείς και όλα είναι καλά.
Πώς να εφαρμόσετε το Micro-Joy Hunting
Η συνειδητή απόλαυση: Το savoring που λέμε, είναι μια έννοια της Θετικής Ψυχολογίας που αναφέρεται στην ικανότητα να εστιάζει κανείς, να εκτιμά και να επιμηκύνει τις θετικές εμπειρίες της ζωής. Μας προτείνει να ρουφάμε την κάθε ευχάριστη στιγμή, παρατείνοντας τη διάρκειά της και αυξάνοντας την έντασή της.
Δώστε λίγο χρόνο στις στιγμές: Ο εγκέφαλός μας τείνει να συγκρατεί τα άσχημα και να ξεχνά τα καλά. Για να «γράψει» μια μικρή χαρά μέσα σας, πρέπει να την απολαύσετε για 15 έως 30 δευτερόλεπτα. Για παράδειγμα, όταν πίνετε τον πρωινό καφέ σου, μη σκέφτεστε τη δουλειά. Αφεθείτε να νιώσετε τη γεύση, το άρωμα και την ηρεμία της στιγμής. Κάντε πρωινές ξέγνοιαστες αγκαλιές με το κατοικίδιό σας, και σκαλίστε λίγο τα λουλούδια στη βεράντα. Αυτά τα δευτερόλεπτα, όσο κι αν ακούγεται περίεργο, αλλάζουν τη χημεία του εγκεφάλου σας.
Σταματήστε να φυλάτε τα «καλά» για μετά: Μη χρησιμοποιείται τα όμοφα πράγματα του σπιτιού σας ή το ακριβό σας άρωμα μόνο σε γιορτές ή σε ιδιαίτερες γενικά περιστάσεις. Η λογική των «ειδικών περιστάσεων» μας στερεί τη χαρά. Φτιάξτε ένα περιβάλλον γεμάτο ομορφιά, σήμερα.
Η «λίστα των μικρών νικών»: Πριν κοιμηθείτε, σκεφτείτε τρία μικρά πράγματα που σας προκάλεσαν ένα χαμόγελο μέσα στη μέρα. Δεν χρειάζεται να είναι σπουδαία. Μάλιστα ακριβώς αυτό είναι το νόημα. Να μην είναι σπουδαία. Ακόμα και το ότι βρήκατε μια καλή θέση για παρκάρισμα μετράει. Εντάξει, ίσως η καλή θέση για παρκάρισμα να είναι αρκετά παραπάνω από μικρή νίκη.
Η κοινή απόλαυση: Ένας από τους πιο δυνατούς τρόπους για να αντλήσετε χαρά και μάλιστα να της δώσετε και διάρκεια, είναι να τη μοιραστείτε. Όταν επικοινωνούμε μια χαρά μας σε άλλους, η απόλαυση «πολλαπλασιάζεται». Αυτό στην ψυχολογία ονομάζεται Capitalization (κεφαλαιοποίηση της χαράς).
Η ευτυχία θέλει εξάσκηση
Η ευτυχία δεν είναι κάτι που απλώς μας συμβαίνει, αλλά μια ικανότητα που καλλιεργείται με την επανάληψη. Όπως ένας αθλητής προπονεί το σώμα του για να δυναμώσει, έτσι κι εμείς μπορούμε να «εκπαιδεύσουμε» τον εγκέφαλό μας να εντοπίζει το καλό.
Η καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, Σόνια Λιουμπομίρσκι, απέδειξε με τις μελέτες της ότι το 40% της ευτυχίας μας δεν εξαρτάται από τα γονίδια ή τις συνθήκες της ζωής μας, αλλά από τις δικές μας καθημερινές επιλογές.
Σύμφωνα, μάλιστα, με τη θεωρία «Broaden-and-Build» της Μπάρμπαρα Φρέντρικσον, καθηγήτριας Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας και μία από τις κορυφαίες ερευνήτριες στον κόσμο στον τομέα των θετικών συναισθημάτων, αυτά τα μικρά θετικά συναισθήματα κάνουν κάτι μαγικό. «Ανοίγουν» το μυαλό μας (broaden) και μας βοηθούν να χτίσουμε (build) ψυχικά αποθέματα. Έτσι, το να «κλέβεις» λίγα δευτερόλεπτα χαράς από ένα χαμόγελο ή μια όμορφη εικόνα, δεν είναι απλώς μια ευχάριστη στιγμή. Είναι η «προπόνηση» που κάνει την ψυχή σου πιο δυνατή και ανθεκτική στις δυσκολίες.
Φωτογραφία: istock