Ο καφές θεωρείται ένα από τα ροφήματα με τα περισσότερα πιθανά οφέλη για την υγεία. Τι συμβαίνει όμως όταν προσθέτουμε ζάχαρη, κρέμες και διάφορα αρωματισμένα προϊόντα για να γίνει πιο γλυκός και απολαυστικός; Μπορεί τελικά όσα βάζουμε στο φλιτζάνι μας να περιορίζουν τα οφέλη του;
Μια νέα αμερικανική μελέτη δείχνει ότι, ενώ η ποσότητα καφέ που καταναλώνουν οι ενήλικες έχει παραμείνει σχετικά σταθερή, οι θερμίδες που προσλαμβάνουν από αυτόν έχουν αυξηθεί σχεδόν κατά 40%. Βασική αιτία είναι η ολοένα μεγαλύτερη χρήση πρόσθετων συστατικών, ιδιαίτερα των μη γαλακτοκομικών υποκατάστατων κρέμας, γνωστών ως nondairy creamers.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics.
Τι είναι τα nondairy creamers και τι περιέχουν
Τα nondairy creamers είναι υγρά προϊόντα ή σκόνες που προστίθενται στον καφέ αντί για γάλα ή κρέμα γάλακτος, προσφέροντας κρεμώδη υφή και συχνά γλυκιά γεύση. Κυκλοφορούν σε πολλές παραλλαγές, όπως βανίλια, φουντούκι και καραμέλα, και έχουν γίνει ιδιαίτερα δημοφιλή τα τελευταία χρόνια.
Δεν πρέπει, ωστόσο, να συγχέονται με τα συνηθισμένα φυτικά ροφήματα, όπως το γάλα σόγιας ή βρώμης. Πολλά από αυτά τα υποκατάστατα κρέμας περιέχουν πρόσθετη ζάχαρη, φυτικά έλαια, γαλακτωματοποιητές, σταθεροποιητές και αρώματα.
Ορισμένα περιέχουν περισσότερο από ένα κουταλάκι του γλυκού ζάχαρη ανά μερίδα, ενώ ανάλογα με τα έλαια που χρησιμοποιούνται μπορεί να είναι πλούσια και σε κορεσμένα λιπαρά.
Σύμφωνα με τη Washington Post, προβληματισμό προκαλούν επίσης ορισμένα πρόσθετα συστατικά των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, καθώς διερευνώνται πιθανές επιδράσεις τους στο μικροβίωμα του εντέρου. Οι ενδείξεις, ωστόσο, δεν αποδεικνύουν ότι η συνηθισμένη κατανάλωσή τους προκαλεί από μόνη της προβλήματα υγείας.
Έως και 500 θερμίδες την ημέρα από τον καφέ
Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου Tufts ανέλυσαν στοιχεία από 30.459 ενήλικες στις ΗΠΑ, που συμμετείχαν σε εθνική έρευνα υγείας και διατροφής την περίοδο 2003-2018.
Διαπίστωσαν ότι, ενώ η μέση κατανάλωση καφέ παρέμεινε σταθερή, περίπου ενάμισι φλιτζάνι την ημέρα, οι θερμίδες που προσλάμβαναν οι συμμετέχοντες από τον καφέ τους αυξήθηκαν σχεδόν κατά 40%, από 43 θερμίδες σε 60 ημερησίως.
«Βρήκαμε ανθρώπους που έπαιρναν έως και 500 θερμίδες την ημέρα από τον καφέ τους», ανέφερε στη Washington Post ο Yongyi Pan, ένας από τους ερευνητές.
Πώς επηρεάζονται τα οφέλη του καφέ
Ο καφές περιέχει πολυφαινόλες και άλλες ουσίες με αντιοξειδωτική δράση, ενώ πολυάριθμες μελέτες έχουν συνδέσει την κατανάλωσή του με χαμηλότερο κίνδυνο διαβήτη τύπου 2, καρδιαγγειακών και άλλων χρόνιων νοσημάτων.
Ωστόσο, τα οφέλη αυτά φαίνεται να εξαρτώνται και από τον τρόπο που τον πίνουμε.
Σε προηγούμενη μελέτη του 2025, η ίδια ερευνητική ομάδα ανέλυσε στοιχεία από περισσότερους από 46.000 ενήλικες. Διαπίστωσε ότι η κατανάλωση σκέτου καφέ ή καφέ με μικρές ποσότητες πρόσθετων συστατικών συνδεόταν με περίπου 14% χαμηλότερο κίνδυνο πρόωρου θανάτου.
Η αντίστοιχη συσχέτιση δεν παρατηρήθηκε σε όσους πρόσθεταν μεγάλες ποσότητες ζάχαρης ή κορεσμένων λιπαρών.
Τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν ότι αυτές οι προσθήκες ακυρώνουν τα οφέλη του καφέ, καθώς προέρχονται από μελέτη παρατήρησης. Αναδεικνύουν, όμως, τη σημασία της συνολικής σύνθεσης του ροφήματος.
Τι είναι καλύτερο να προσθέτουμε στον καφέ
Οι ειδικοί δεν προτείνουν να εγκαταλείψουμε τον καφέ, αλλά να επιλέγουμε προσεκτικότερα όσα προσθέτουμε.
Η Bethany Doerfler, κλινική διαιτολόγος στο Northwestern Medicine Digestive Health Center, προτείνει σε όσους δεν απολαμβάνουν τον σκέτο καφέ να χρησιμοποιούν λίγο αγελαδινό γάλα ή ρόφημα σόγιας χωρίς πρόσθετη ζάχαρη.
Και οι δύο επιλογές προσφέρουν πρωτεΐνη, ενώ τα εμπλουτισμένα ροφήματα σόγιας μπορούν να παρέχουν επιπλέον ασβέστιο και βιταμίνες. Αντίθετα, πολλά creamers έχουν περιορισμένη θρεπτική αξία.
Για όσους προτιμούν τον γλυκό καφέ, η Doerfler συστήνει να μειώνουν σταδιακά τη ζάχαρη. Η αλλαγή μπορεί να είναι δύσκολη τις πρώτες ημέρες, αλλά μέσα σε λίγες εβδομάδες η γεύση γίνεται πιο οικεία.
Στην πράξη, αυτό που αξίζει να προσέχουμε είναι η ποσότητα που προσθέτουμε σε κάθε φλιτζάνι και πόσους καφέδες πίνουμε καθημερινά. Έτσι μπορούμε να συνεχίσουμε να απολαμβάνουμε τον καφέ μας, χωρίς να επιβαρύνουμε άσκοπα τη διατροφή μας.
Φωτογραφία: istock