Όπως αναφέρουν, κάθε Σεπτέμβριο δέχονται λιγότερες κλήσεις για κατ’ οίκον επισκέψεις. Οπότε, οι γιατροί συμπεραίνουν ότι τον Σεπτέμβριο αρρωσταίνουμε λιγότερο. Όπως αναφέρει ο Γεώργιος Θεοχάρης, Παθολόγος και Πρόεδρος των SOS ΙΑΤΡΩΝ, με βάση αυτή την παρατήρηση η ομάδα των γιατρών, σε συνεργασία με το ΑΙΒΕ, μελέτησαν την εποχικότητα της θνησιμότητας στις αναπτυγμένες χώρες του κόσμου:
«Στη δική μας ιατρική πρακτική, έχουμε παρατηρήσει μια σταθερή μείωση στον αριθμό των ιατρικών επισκέψεων κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου για τα τελευταία δέκα (10) έτη. Υποθέσαμε ότι η νοσηρότης και κατ’ επέκταση η θνητότης πρέπει να είναι μειωμένη κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου στην Ελλάδα και σε άλλες χώρες με παρόμοιες κλιματολογικές και κοινωνικό-οικονομικές συνθήκες», αναφέρει συγκεκριμένα.
Οι γιατροί προχώρησαν σε μια μεγάλη έρευνα για να τεκμηριώσουν επιστημονικά τα συμπεράσματα που είχαν βγάλει στην κλινική πρακτική.
Στην έρευνά τους μελέτησαν όλα τα στοιχεία που ήταν διαθέσιμα από το παλαιότερο ως το πλέον πρόσφατο έτος και συγκαικριμένα, τη μηνιαία θνητότητα από όλες τις αιτίες, σε πέντε ευρωπαϊκές μεσογειακές χώρες-Κύπρο, Γαλλία, Ελλάδα, Ιταλία, Ισπανία- και επίσης, σε Σουηδία, Βόρειο Αμερική (Η.Π.Α., Καναδά) Αυστραλία, Νέα Ζηλανδία και Ιαπωνία.
Τα συμπεράσματά τους, δημοσιεύθηκαν στο έγκριτο περιοδικό Canadian Medical Association Journal (CMAJ) με τον τίτλο «Εποχικότητα της θνησιμότητας: το φαινόμενο Σεπτεμβρίου στις μεσογειακές χώρες». Διαπίστωσαν, λοιπόν, πώς στις μεσογειακές χώρες -σε σύγκριση με άλλες- ο Σεπτέμβριος έχει τη χαμηλότερη μακράν θνησιμότητα από όλους τους άλλους μήνες.
Γιατί μειώνεται η νοσηρότητα κάθε Σεπτέμβριο;
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της μελέτης, στη μείωση της νοσηρότητας τον Σεπτέμβριο, συντελούν :
- οι διακοπές του Αυγούστου,
- η έκθεση στον ήλιο με την ευεργετική δράση της βιταμίνης D,
- η επιστροφή των παιδιών κοντά στους ηλικιωμένους γονείς τους καθώς και
- η μη ύπαρξη επιδημιών σε σχολεία και παιδικούς σταθμούς.
«Θεωρούμε ότι οι καλοκαιρινές διακοπές ίσως συνεισφέρουν στη χαμηλότερη θνητότητα που παρατηρείται το Σεπτέμβριο στις μεσογειακές χώρες. Οι διακοπές μπορούν να έχουν επίπτωση από πλευράς φυσιολογίας και ψυχολογίας. Μεγαλύτερη έκθεση στον ήλιο έχει σαν αποτέλεσμα σε αυξημένη σύνθεση βιταμίνης D, η οποία με τη σειρά της έχει ευνοϊκή επίδραση σε καρδιαγγειακές νόσους , νεφρική ανεπάρκεια, ορισμένες κακοήθειες, αυτοάνοσες νόσους και λοιμώξεις όπως η γρίπη», αναφέρουν οι γιατροί στα συμπεράσματα της έρευνά τους.
Επίσης, «Η θετική ψυχολογική επίδραση των διακοπών συνίσταται στη βελτίωση της διάθεσης, τη μείωση του πνευματικού στρες και στην παροχή της αίσθησης του καλώς «έχειν» που θα μπορούσε να διαρκεί για τουλάχιστον ένα μήνα μετά τη λήξη των διακοπών», λένε.
Αν και οι υποκείμενοι μηχανισμοί παραμένουν ασαφείς, η κατάθλιψη, η απογοήτευση και στρεσογόνα γεγονότα έχουν συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο θανάτου ειδικά από καρδιαγγειακές αιτίες, τονίζουν.
Δείτε το σχετικό σχεδιάγραμμα:
Σχήμα 1: Μηνιαία μεταβολή του ποσοστού θνησιμότητας σε σύγκριση με τον ετήσιο μέσο όρο θνησιμότητας, κατά τα τελευταία χρόνια, στις ευρωπαϊκές χώρες της Μεσογείου και σε άλλες επιλεγμένες χώρες ανά τον κόσμο. Οι χώρες στο υπόμνημα κατατάσσονται ανάλογα με τον απόλυτο αριθμό των θανάτων που παρατηρήθηκαν μέσο όρο ανά ημέρα, κατά φθίνουσα σειρά.
Η ημερήσια θνητότητα στις Μεσογειακές και τις υπόλοιπες χώρες
Στα τελευταία 2 έως 52 χρόνια (αναλόγως των διαθέσιμων δεδομένων) για κάθε μια από τις 5 μεσογειακές χώρες, η χαμηλότερη μέση ημερήσια θνητότητα παρατηρήθηκε το Σεπτέμβριο κατά τη διάρκεια της περιόδου που υπήρχαν δεδομένα.
Ειδικά, η χαμηλότερη παρατηρούμενη μέση ημερήσια θνητότητα συνέβη το Σεπτέμβριο για 4 από τα 9 (44%) έτη που μελετήθηκαν για την Κύπρο, 3 από τα 11 (27%) έτη για τη Γαλλία, 42 από τα 47 (89%) έτη για την Ελλάδα, 41 από τα 57 (72%) έτη για την Ιταλία και 34 από τα 44 (80%) έτη για την Ισπανία.
Συγκρίνοντας τα αποτελέσματα αυτά με άλλες χώρες εκτός Μεσογείου βρέθηκε:
Στην Σουηδία -μια βορειοευρωπαϊκή χώρα δηλαδή- από την άλλη, η μικρότερη παρατηρηθείσα μέση ημερήσια θνητότητα ήταν κατά τον Αύγουστο για 14 από τα 20 (70%) έτη που μελετήθηκαν.
Τόσο για τον Καναδά όσο και για τις Η.Π.Α., η χαμηλότερη παρατηρηθείσα μέση ημερήσια θνητότητα βρέθηκε κατά το μήνα Αύγουστο για την περίοδο που υπήρχαν δεδομένα.
Στην Αυστραλία η χαμηλότερη παρατηρηθείσα μέση ημερήσια θνητότητα ήταν κατά το μήνα Μάρτιο για το 70% για τα έτη που μελετήθηκαν (7 από 10 έτη).
Στη Νέα Ζηλανδία η χαμηλότερη παρατηρηθείσα μέση ημερήσια θνητότητα ήταν για το μήνα Φεβρουάριο για όλη την περίοδο 24 ετών που υπήρχαν δεδομένα. Στοιχεία για τη μηναία θνητότητα για κάθε έτος δεν ήταν δημοσίως διαθέσιμα.
Στην Ιαπωνία η χαμηλότερη παρατηρηθείσα μέση ημερήσια θνητότητα ήταν κατά το μήνα Ιούλιο για την περίοδο των 2 ετών που υπήρχαν στοιχεία {2 από 2 έτη (100%)}.
«H ανθρώπινη συμπεριφορά, κοινωνικό-οικονομικοί παράγοντες και περιβαλλοντικές παράμετροι θεωρούνται ότι παίζουν ρόλο στην εποχική διακύμανση της θνητότητας. Η διαλεύκανση τέτοιων συσχετίσεων μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη οργάνωση των σχετιζόμενων υπηρεσιών δημόσιας υγείας», καταλήγουν οι γιατροί.