Iatropedia

Πόνος στο γόνατο: Σε ποιες περιπτώσεις γίνεται αρθροσκόπηση

Με την αρθροσκόπηση μπορούν να αντιμετωπιστούν πολλά προβλήματα που προκαλούν πόνο στο γόνατο, μεταξύ των οποίων και η οστεοαρθρίτιδα σε αρχικό στάδιο.

Ένας στους τέσσερις ανθρώπους ηλικίας άνω των 50 ετών υποφέρει από επίμονους πόνους στα γόνατα, οι οποίοι άλλοτε οφείλονται σε εκφύλιση της άρθρωσης και άλλοτε σε χρόνιους τραυματισμούς και κακώσεις. Η αρθροσκόπηση είναι μία ελάχιστα επεμβατική τεχνική που μπορεί να βοηθήσει σε πολλές περιπτώσεις.

Όπως εξηγεί ο δρ Φώτης Τσούκας, ορθοπεδικός χειρουργός εξειδικευμένος στην Ρομποτική και Αρθροσκοπική Χειρουργική, αναλόγως με την βαρύτητα των συμπτωμάτων, την αιτιολογία του πόνου αλλά και το ιατρικό ιστορικό του ασθενούς, οι πόνοι στο γόνατο μπορεί να αντιμετωπιστούν με διάφορους τρόπους. Άλλοι από αυτούς είναι συντηρητικοί και άλλοι πιο παρεμβατικοί.

Στις συντηρητικές θεραπείες συμπεριλαμβάνονται:

Όταν αυτές δεν επαρκούν, τότε μπορεί να γίνουν εγχύσεις φαρμάκων μέσα στην άρθρωση, αρθροσκόπηση γόνατος ή ολική αρθροπλαστική γόνατος, δηλαδή αλλαγή της άρθρωσης του γόνατος.

Ο συνδυασμός ή η αλληλουχία των θεραπειών που προτείνεται σε κάθε ασθενή είναι εξατομικευμένος, αλλά η ολική αρθροπλαστική γόνατος είναι η τελευταία μέθοδος που εφαρμόζεται.

«Έχουμε στη διάθεσή μας άλλες, πολύ λιγότερο παρεμβατικές αλλά εξίσου αποτελεσματικές επιλογές, όπως την αρθροσκόπηση, για να αντιμετωπίσουμε τον πόνο στο γόνατο και πολλές από τις αιτίες του», λέει ο κ. Τσούκας. «Η αρθροσκόπηση είναι μία ελάχιστα επεμβατική μέθοδος η οποία, σε αντίθεση με την ονομασία της, δεν εφαρμόζεται για να δούμε το εσωτερικό της άρθρωσης, αλλά για να θεραπεύσουμε πολλά προβλήματα σε αυτήν, αποτρέποντας ή έστω καθυστερώντας σημαντικά την ανάγκη για αντικατάσταση της άρθρωσης με αρθροπλαστική».

Δύο εκατομμύρια τον χρόνο

Η αρθροσκόπηση είναι μία από τις πιο συχνά εφαρμοζόμενες ορθοπεδικές επεμβάσεις στον κόσμο. Υπολογίζεται ότι κάθε χρόνο εκτελούνται παγκοσμίως σχεδόν δύο εκατομμύρια αρθροσκοπήσεις, με το 80% να αφορούν το γόνατο.

Το μεγάλο της πλεονέκτημα είναι ότι εκτελείται μέσω μικρών τομών, χωρίς να προκαλούνται βλάβες στους υγιείς ιστούς που περιβάλλουν την πονεμένη άρθρωση. Είναι επίσης λιγότερο επεμβατική από την αρθροπλαστική γόνατος, με αποτέλεσμα να επιτυγχάνεται λιγότερος μετεγχειρητικός πόνος και ταχύτερη ανάρρωση.

Ωστόσο «δεν παύει να είναι και αυτή μία επέμβαση, επομένως απαιτείται προσοχή και σωστή μετεγχειρητική αποκατάσταση», τονίζει ο κ. Τσούκας.

Ο γιατρός μπορεί να συστήσει την αρθροσκόπηση γόνατος όταν ο πόνος του ασθενούς δεν ανταποκρίνεται στις μη επεμβατικές θεραπείες. Με την αρθροσκόπηση μπορούν να αντιμετωπιστούν πολλά επώδυνα προβλήματα που προκαλούν βλάβη στην άρθρωση του γόνατος.

Πότε γίνεται αρθροσκόπηση στο γόνατο

Μερικές χαρακτηριστικές ενδείξεις για την εκτέλεσή της είναι:

Η οστεοαρθρίτιδα στο γόνατο

«Η αρθροσκόπηση μπορεί να εφαρμοστεί και για να αντιμετωπιστεί η οστεοαρθρίτιδα του γόνατος», λέει ο κ. Τσούκας. «Ωστόσο δεν είναι όλοι οι πάσχοντες από οστεοαρθρίτιδα γόνατος κατάλληλοι υποψήφιοι γι’ αυτήν».

Μελέτες έχουν δείξει ότι η αποτελεσματικότητά της εξαρτάται από το στάδιο της οστεοαρθρίτιδας και την βλάβη που ευθύνεται για τον πόνο. Ειδικότερα, έχει βρεθεί ότι οι ασθενείς που ωφελούνται περισσότερο από την αρθροσκόπηση είναι εκείνοι με αρχική οστεοαρθρίτιδα, των οποίων ο πόνος και η δυσκαμψία οφείλονται σε χαλάρωση ή ρήξη του αρθρικού χόνδρου.

Αντιθέτως, όταν η οστεοαρθρίτιδα οφείλεται σε φθορά των οστών (δηλαδή είναι προχωρημένη), είναι απίθανο να βελτιωθεί με την αρθροσκόπηση. Επομένως, «πρέπει πριν την αρθροσκόπηση να γίνει ενδελεχής έλεγχος, ούτως ώστε να εντοπιστεί η αιτία του πόνου και να μπορέσουμε να εκτιμήσουμε με ακρίβεια τις πιθανότητες βελτίωσης του ασθενούς», προσθέτει.

Η διάρκεια της νοσηλείας

Αναλόγως με την βαρύτητα του περιστατικού, η αρθροσκόπηση γόνατος μπορεί να διαρκέσει από 5 λεπτά έως 1,5 ώρα. Έτσι, μπορεί να γίνει σε εξωνοσοκομειακή βάση (χωρίς νοσηλεία) ή να απαιτήσει νοσηλεία για 24-48 ώρες. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο ασθενής περπατά μέσα σε λίγες ώρες από την ολοκλήρωσή της. Η διάρκεια της αποκατάστασής του όμως θα εξαρτηθεί από τις δομές του γόνατος (π.χ. μηνίσκο, συνδέσμους, χόνδρο) που είχαν βλάβη.

Η αρθροσκόπηση διενεργείται μέσω μικρών τομών, που διανοίγονται γύρω από το γόνατο. Η αναισθησία συνήθως είναι τοπική ή «μέθη». Οι πιθανές επιπλοκές εξαιτίας της αρθροσκόπησης είναι ασυνήθεις και γενικώς «θεωρείται μία χαμηλού κινδύνου θεραπεία», καταλήγει ο ειδικός.