Το πέταγμα του χαρταετού την Καθαρή Δευτέρα, είναι η κλασική περίπτωση εθίμου που συνδυάζει, θα λέγαμε, το τερπνόν μετά του ωφελίμου. Η διασκέδαση γίνεται αφορμή για κίνηση, το παιχνίδι μετατρέπεται σε ήπια άσκηση και η έξοδος στη φύση λειτουργεί ευεργετικά για την ψυχική μας ισορροπία. Ταυτόχρονα, η κοινή εμπειρία γονιών και παιδιών ενισχύει τη σύνδεση μέσα στην οικογένεια. Με αυτόν τον τρόπο, η παράδοση γίνεται αφορμή για διασκέδαση, σωματική δραστηριότητα και εσωτερική ευεξία.
Παιχνίδι και άσκηση στη φύση
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), ως φυσική δραστηριότητα ορίζεται κάθε κίνηση που παράγεται από τους σκελετικούς μύες και οδηγεί σε ενεργειακή δαπάνη πέρα από τα επίπεδα ηρεμίας. Ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι ακόμη και οι δραστηριότητες αναψυχής και το παιχνίδι σε εξωτερικούς χώρους συμβάλλουν στη μείωση του καρδιαγγειακού κινδύνου, στη βελτίωση του μεταβολισμού και στη συνολική υγεία.
Με αυτό το πλαίσιο, το πέταγμα του χαρταετού εντάσσεται στις μορφές ήπιας έως μέτριας έντασης δραστηριότητας, καθώς περιλαμβάνει περπάτημα, τρέξιμο, ενεργοποίηση των άνω άκρων και σταθεροποίηση του κορμού.
Αν το καλοσκεφτείτε, η διαδικασία για να σηκωθεί ο αετός ψηλά απαιτεί μια σειρά από συντονισμένες κινήσεις. Ξεκινάμε με το απαραίτητο τρέξιμο που ανεβάζει τους παλμούς της καρδιάς. Μόλις ο αετός σταθεροποιηθεί στον ουρανό, η «δουλειά» περνάει στα χέρια και στον κορμό. Στη συνέχεια, η αντίσταση του αετού, ειδικά όταν φυσάει δυνατά, αναγκάζει τους μύες της πλάτης, τους ώμους και τους δικέφαλους να βρίσκονται σε διαρκή εγρήγορση. Παράλληλα, το γεγονός ότι προσπαθούμε να ισορροπήσουμε σε ανώμαλο έδαφος, όπως ένας λόφος ή μια αμμουδιά, ενεργοποιεί τους μυς των ποδιών και του κορμού πολύ περισσότερο από ένα απλό περπάτημα στην άσφαλτο.
Δραστηριότητα στη φύση και ψυχική ευεξία
Η σημασία δεν περιορίζεται στη σωματική διάσταση. Η επιστημονική βιβλιογραφία χρησιμοποιεί τον όρο «green exercise» για να περιγράψει τη σωματική δραστηριότητα που πραγματοποιείται σε φυσικό περιβάλλον.
Σύμφωνα με ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στο International Journal of Environmental Research and Public Health, η άσκηση σε εξωτερικούς χώρους συνδέεται με μεγαλύτερη βελτίωση της διάθεσης, υψηλότερα επίπεδα ζωτικότητας και μείωση φυσιολογικών δεικτών στρες σε σύγκριση με την αντίστοιχη άσκηση σε κλειστό χώρο.
Επιπλέον, συστηματική ανασκόπηση στο περιοδικό Behavioral Sciences καταγράφει ότι η έκθεση σε φυσικό περιβάλλον σχετίζεται με βελτίωση της ψυχολογικής ευεξίας, ενίσχυση της προσοχής και αίσθηση αποκατάστασης από τη νοητική κόπωση. Η παραμονή σε ανοιχτό πεδίο, το φυσικό φως και η οπτική επαφή με τον ουρανό αποτελούν στοιχεία που φαίνεται να ενεργοποιούν αυτούς τους μηχανισμούς.
Παιχνίδι γονιών και παιδιών σε φυσικό περιβάλλον
Το πέταγμα του χαρταετού είναι κατεξοχήν δραστηριότητα παιχνιδιού. Η συμμετοχή των παιδιών και των γονιών σε κοινή εξωτερική δραστηριότητα συνδέεται με οφέλη που υπερβαίνουν τη σωματική κίνηση.
Η συστηματική ανασκόπηση «Associations between Nature Exposure and Health: A Review of the Evidence» δείχνει ότι τα παιδιά που περνούν περισσότερο χρόνο σε φυσικούς χώρους εμφανίζουν καλύτερους δείκτες ψυχικής υγείας, χαμηλότερα επίπεδα συναισθηματικών δυσκολιών και βελτιωμένη συναισθηματική ρύθμιση.
Παράλληλα, η κοινή δραστηριότητα γονιών και παιδιών ενισχύει τη συναισθηματική σύνδεση και την οικογενειακή συνοχή, παράγοντες που η βιβλιογραφία αναγνωρίζει ως προστατευτικούς για την ψυχική υγεία σε όλες τις ηλικίες.
Ας είναι λοιπόν αυτή η Καθαρή Δευτέρα η αφορμή να αφήσουμε στην άκρη την κούραση της καθημερινότητας και να επενδύσουμε σε αυτό που λέμε «ποιοτικό χρόνο»: παιχνίδι στη φύση, κίνηση και ουσιαστική σύνδεση με τους ανθρώπους μας.
Φωτογραφία istock