Iatropedia

Καρκίνος: Όταν η παραπληροφόρηση εμποδίζει τη θεραπεία

Ο καρκίνος δημιουργεί πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη πολλών παραπλανητικών αντιλήψεων, επισημαίνει ο δρ. Μάριο Ντι Πάλμα, ογκολόγος στο Ινστιτούτο Gustave-Roussy στο Βιλζουίφ,

Ο καρκίνος πλαισιώνεται συχνά από μύθους, όπως η «άχρηστη» χημειοθεραπεία, η δαιμονοποίηση της ζάχαρης και οι λεγόμενες «εναλλακτικές» θεραπείες. Παραπληροφόρηση που μπορεί να οδηγήσει σε καθυστέρηση της φροντίδας, σοβαρές επιπλοκές ή και θάνατο, όπως προειδοποιούν ειδικοί και φορείς υγείας.

Σύμφωνα με τον δρ. Μάριο Ντι Πάλμα, ογκολόγο στο Ινστιτούτο Gustave-Roussy στο Βιλζουίφ, αυτή η κατάσταση αποτελεί καθημερινό φαινόμενο. Όπως εξηγεί, συχνά καλείται να καταρρίψει μύθους που σχετίζονται κυρίως με θέματα διατροφής, νηστείας και διατροφικών συμπληρωμάτων.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η δημοφιλής, αλλά λανθασμένη, πεποίθηση πως η ζάχαρη «θρέφει» τους καρκινικούς όγκους. Πολλοί ασθενείς διακόπτουν τη λήψη σακχάρων βασιζόμενοι σε αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα, χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση.

Η δρ. Εμιλί Γκρουαγέ, βιολόγος και διευθύντρια του περιοδικού Rose Up, τονίζει ότι η διατροφή είναι μεν ένας τομέας στον οποίο οι ασθενείς νιώθουν πως έχουν έλεγχο, αλλά οι παρεμβάσεις πρέπει να γίνονται με μέτρο και υπευθυνότητα.

Αυστηρές δίαιτες ή νηστεία μπορεί να οδηγήσουν σε υποσιτισμό, με αποτέλεσμα οι ασθενείς να μην αντέχουν τις θεραπείες, να απαιτείται μείωση δόσεων και να επηρεάζεται αρνητικά η πρόγνωση της νόσου. Ένα παράδειγμα αποτελεί ασθενής που διέκοψε τη θεραπεία εξαιτίας υπερβολικής κόπωσης λόγω νηστείας.

Καρκίνος – Απώλεια ευκαιρίας

«Στο Gustave-Roussy έχουμε κάθε χρόνο πολλά άτομα που κάνουν νεφρικές ανεπάρκειες ή ηπατίτιδες εξαιτίας κάποιας αλληλεπίδρασης ανάμεσα σε ένα διατροφικό συμπλήρωμα και ένα αντικαρκινικό φάρμακο», λέει ο δρ. Ντι Πάλμα, επιμένοντας στην ανάγκη να υπάρχει κλίμα εμπιστοσύνης με τον ασθενή.

«Αυτά που δεν είχα ήταν εμπιστοσύνη και συνοδεία για μια συνολική ογκολογική αντιμετώπιση», λέει στο Γαλλικό Πρακτορείο η 57χρονη Κριστίν, η οποία είχε προσβληθεί από καρκίνο στο στήθος.

Όταν το 2021 πληροφορήθηκε την ύπαρξη μεταστάσεων, δέχθηκε να υποβληθεί σε αφαίρεση ωοθηκών, αλλά στη συνέχεια αρνήθηκε μια στοχευμένη ορμονοθεραπεία επειδή αισθανόταν «υπερβολικά αδύναμη».

Δοκίμασε τότε άλλες μεθόδους, οι οποίες δεν ήταν επιστημονικά αποδεδειγμένες. «Άλλαξα τη διατροφή μου, σταμάτησα τη ζάχαρη, έπινα χυμους λαχανικών», περιγράφει. Έπειτα από δύο χρόνια που «πήγαινα καλύτερα», εξηγεί, η κατάστασή της επιδεινώθηκε και πάλι, με αποτέλεσμα να ξαναρχίσει τις ιατρικές θεραπείες.

«Προσοχή στον παράγοντα χρόνο», προειδοποιεί η Καρολίν Μερσιέ, γενική διευθύντρια της Rose Up, «όταν περνάτε μήνες ασκώντας ιατρική στον εαυτό σας και αρνούμενοι τις θεραπείες, η απώλεια ευκαιρίας είναι πολύ σημαντική».

Καθώς είναι πιο ευάλωτοι, οι άνθρωποι που προσβάλλονται από καρκίνο είναι επίσης «οι στόχοι που προτιμούν κακόβουλα άτομα ή περισσότερο δομημένες κινήσεις», προειδοποιεί ο Ιγκ Γκασκάν, πρόεδρος της Ομάδας Μελέτης της Ψυχικής Χειραγώγησης (GéPS).

Εξαγνισμοί και ωμοφαγία

Ο Γκασκάν επικαλείται το παράδειγμα του Ρίκε Γκέερντ Χάμερ, εμπνευστή της λεγόμενης «νέας γερμανικής ιατρικής» που βασίζεται στην ψευδή ιδέα ότι ο καρκίνος απορρέει από κάποιο «ψυχολογικό κόμπο».

Ο Χάμερ, ο οποίος πέθανε το 2017, είχε καταδικασθεί το 2004 για συνέργεια στην παράνομη άσκηση της ιατρικής μετά την προσφυγή ένος άνδρα, η σύζυγος του οποίου «έπασχε από καρκίνο του μαστού και απεβίωσε αφού αρνήθηκε δοκιμασμένες θεραπείες». Αυτό αναφέρεται στην τελευταία έκθεση της Διυπουργικής Αποστολής για την Παρακολούθηση και την Καταπολέμηση Λατρευτικών Αποκλίσεων (Miviludes).

Η Καμίλ ήταν θύμα κάτι παρόμοιου, αφηγείται στο Γαλλικό Πρακτορείο η εξαδέλφη της, η Λορά (τα ονόματα έχουν τροποποιηθεί).

Αφού διαγνώσθηκε με καρκίνο του μαστού, η Καμίλ συμβουλεύθηκε έναν ειδικό της λεγόμενης φυσικοπαθητικής (Naturopathy). «Της είπε ότι ο καρκίνος δεν υπάρχει, ότι είναι μόνο τοξίνες, από τις οποίες θα μπορούσε να απαλλαγεί με εξαγνισμούς, αιθέρια έλαια και ωμοφαγία», λέει η Λορά.

Η Καμίλ πήρε μια «ψευδοσυνταγή για έλαια και μια συγκεκριμένη δίαιτα», όμως η κατάστασή της γρήγορα επιδεινώθηκε, έχασε βάρος, οι πόνοι έγιναν αφόρητοι. Έπειτα από δύο χρόνια, επέστρεψε στην ιατρική, όμως «ήταν ήδη πολύ αργά», λέει η Λορά, της οποίας η εξαδέλφη κατέληξε μερικά χρόνια αργότερα.

Εξ ου και η βούλησή της να προειδοποιεί για τους κινδύνους των αποκλίσεων: «Τα θύματα δεν είναι ένοχοι, αλλά θύματα επαγγελματιών της απάτης».

Φωτογαφία: istock