Ο ιός του Δυτικού Νείλου προκαλεί δυσανάλογα πολλά κρούσματα εφέτος στη χώρα μας, ιδίως στην Αττική όπου έως στιγμής έχει καταγραφεί το σχεδόν 60% των κρουσμάτων όλης της χώρας.
Ο κ. Γκίκας Μαγιορκίνης, αναπληρωτής καθηγητής Υγιεινής & Επιδημιολογίας στο ΕΚΠΑ, μιλώντας στο Orange Press Agency, εξήγησε που οφείλεται αυτή η πρωτόγνωρη επιδημιολογική εικόνα της χώρας.
«Ο ιός του Δυτικού Νείλου και φέτος, όπως κάθε καλοκαίρι, βρίσκεται στη φάση της έξαρσης, η οποία να θυμίσουμε ότι ξεκινάει από περίπου μέσα προς τέλη Ιουνίου μέχρι μέσα προς τέλη Σεπτεμβρίου», είπε. «O ιός μεταδίδεται αποκλειστικά από κουνούπια που έχουν μολυνθεί από μολυσμένα πτηνά, δηλαδή μολυσμένα κοράκια, καρακάξες, κίσσες».
Αντιθέτως, ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν μεταδίδεται μεταξύ των ανθρώπων, ούτε τα κουνούπια μπορούν να μολυνθούν από τους ανθρώπους.
«Φέτος είναι μία χρονιά που φαίνεται ότι υπάρχει μια αυξημένη κυκλοφορία, χωρίς να μπορούμε να πούμε ότι είναι η χρονιά που είναι η κυκλοφορία στο μέγιστο. Σε σχέση με πέρυσι σίγουρα είμαστε πιο αυξημένοι», πρόσθεσε.
Η διαφορά που καταγράφεται σε σύγκριση με την προηγούμενη δεκαετία τουλάχιστον είναι τα κρούσματα στην Αττική και ιδίως στην Ανατολική Αττική «όπου φαίνεται υπάρχει υψηλότερη δραστηριότητα στα Σπάτα και στο Μαρκόπουλο», συμπλήρωσε.
Για να υπάρχουν μολυσμένα κουνούπια σε μία περιοχή, όμως, πρέπει να υπάρχουν μολυσμένα πτηνά. Τα κορακοειδή δεν αγαπάνε πολύ τον αστικό ιστό, τόνισε. Υπάρχουν όμως σε αγροτικού τύπου περιοχές. Επειδή λοιπόν η Ανατολική Αττική έχει ακόμα σε μεγάλο ποσοστό αγροτικές περιοχές, ο ιός του Δυτικού Νείλου έχει υψηλότερη κυκλοφορία σε αυτήν, εξήγησε.
«Το κουνούπι δεν πετάει πολύ μακριά, οπότε πρέπει να είναι κοντά και στο πτηνό και στον άνθρωπο», υπογράμμισε.
Η κλιματική αλλαγή και η μετανάστευση των πτηνών
Τί μπορεί όμως να επηρέασε την μετατόπιση του ιού εφέτος; Ο κ. Μαγιορκίνης άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο φαινόμενα, εν δυνάμει καταστροφικά, όπως ο Daniel, να ωθούν πληθυσμούς πτηνών σε άλλες περιοχές.
«Σίγουρα μπορεί να έχει παίξει κάποιο ρόλο η κλιματική μεταβολή, σε συνδυασμό με τη μετατόπιση πτηνών από άλλες περιοχές. Μία πιθανότητα που δεν μπορούμε να την επαληθεύσουμε, επειδή αρχίσαμε να βλέπουμε κρούσματα στην Αττική σταδιακά από το 2023 και μετά, ενώ πριν είχαμε να δούμε από το 2012, είναι να το δούμε σε αντιπαράθεση με τον τυφώνα Daniel στη Θεσσαλία», είπε.
Και πρόσθεσε πως «η Θεσσαλία για πολλά χρόνια ξέρουμε ότι ήταν το επίκεντρο του ιού. Πιθανολογούμε ότι μπορεί να έπαιξε κάποιο ρόλο στη μετατόπιση πληθυσμού πτηνών σε άλλες περιοχές και σταδιακά τη διάχυση της μόλυνσης».
1 στα 150 κρούσματα εμφανίζει εγκεφαλίτιδα
Ο ιός του Δυτικού Νείλου προσβάλλει πολλούς ανθρώπους, σύμφωνα με τον καθηγητή. Αυτά που αναφέρονται όμως είναι τα βαριά περιστατικά, τα οποία αντιστοιχούν περίπου σε 1 στα 140 έως 1 στα 150.
«Οι υπόλοιποι ασθενείς είτε θα το περάσουν τελείως στο πόδι, δεν θα το καταλάβουν καν, ή θα το περάσουν με πολύ ήπια συμπτώματα, όπως έναν ήπιο πυρετό, μία κούραση, συμπτώματα που δεν μπορούμε να ξεχωρίσουμε από άλλες ήπιες ιώσεις», είπε.
Ωστόσο, σε 1 στα 150 περίπου άτομα θα εμφανιστεί εκδήλωση από το κεντρικό νευρικό σύστημα, δηλαδή εγκεφαλίτιδα με:
- Ληθαργικότητα
- Σύγχυση
- Υπνηλία
- Υψηλό πυρετό
- Πονοκέφαλο
- Δυσκαμψία αυχένα
- Φωτοφοβία
- Επιληπτικούς σπασμούς
- Ακόμα και παράλυση
«Οι εγκεφαλίτιδες έχουν πάντα μία αρκετά θορυβώδη εικόνα και χρειάζεται η αντιμετώπισή τους στο νοσοκομείο», πρόσθεσε
Όσον αφορά τις ευπαθείς ομάδες, διευκρίνισε ότι «μηδενικός κίνδυνος για να πάθει κάποιος εγκεφαλίτιδα από τον ιό του Δυτικού Νείλου δεν υπάρχει. Ωστόσο, είναι εξαιρετικά σπάνιο να εμφανιστεί σε άτομα που δεν ανήκουν στους άνω των 65 ή δεν έχουν υποκείμενα νοσήματα. Πρόκειται για την εξαίρεση στον κανόνα».
Σημειώνεται πως η πλειονότητα των σοβαρών περιστατικών αφορά ηλικιωμένους. Ωστόσο προβληματισμό προκάλεσε η νοσηλεία 13χρονου αγοριού με βαριά συμπτώματα, το οποίο ευτυχώς έλαβε εξιτήριο.
Τα ατομικά μέτρα το 90% της προστασίας
Όσον αφορά την προστασία μας από τη λοίμωξη που προκαλεί ο ιός του Δυτικού Νείλου, ο κ. Μαγιορκίνης τόνισε πως σε ποσοστό σχεδόν 90% βασίζεται στα ατομικά μέτρα που συνιστώνται σε όλους μας:
- Χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών στο δέρμα
- Σήτες στα παράθυρα
- Ανν υπάρχουν στάσιμα νερά στο μπαλκόνι, στον κήπο ή κοντά στο σπίτι μας, πρέπει να τα στραγγίξουμε γιατί εκεί πολλαπλασιάζονται τα κουνούπια
- Αν πρέπει να πάμε σε χώρο με πολλά κουνούπια (π.χ. για αγροτική ή κτηνοτροφική εργασία), καλό είναι να χρησιμοποιούμε μακρυμάνικα και μακριά παντελόνια.
Φωτογραφία: iStock