Μια νέα θεραπευτική επιλογή για παιδιά και εφήβους με πρόσφατα διαγνωσμένο διαβήτη τύπου 1 ενέκρινε η αμερικανική FDA (Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ). Πρόκειται για ένα μονοκλωνικό αντίσωμα (με τη δραστική ουσία τεπλιζουμάμπη -teplizumab) που δρα στο ανοσοποιητικό σύστημα, με στόχο να διατηρήσει για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα την παραγωγή ινσουλίνης. Δεν θεραπεύει τη νόσο, αλλά στοχεύει να διατηρήσει για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα την ικανότητα του οργανισμού να παράγει τη δική του ινσουλίνη.
Ο διαβήτης τύπου 1 εμφανίζεται όταν το ανοσοποιητικό σύστημα, δηλαδή η φυσική άμυνα του οργανισμού, επιτίθεται λανθασμένα στα β-κύτταρα του παγκρέατος. Τα κύτταρα αυτά παράγουν την ινσουλίνη, την ορμόνη που βοηθά το σώμα να χρησιμοποιεί τη γλυκόζη για ενέργεια και να ρυθμίζει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Πώς δρα η νέα θεραπεία
Όταν γίνεται η διάγνωση, συνήθως ένα μέρος των β-κυττάρων εξακολουθεί να λειτουργεί. Η teplizumab στοχεύει τα κύτταρα του ανοσοποιητικού που προκαλούν τη βλάβη, επιβραδύνοντας την καταστροφή τους και βοηθώντας στη διατήρηση της φυσικής παραγωγής ινσουλίνης για περισσότερο χρόνο.
Με απλά λόγια, η θεραπεία δεν απαλλάσσει τους ασθενείς από τις ενέσεις ινσουλίνης, αλλά μπορεί να βοηθήσει τον οργανισμό να συνεχίσει να παράγει ένα μέρος της ινσουλίνης που χρειάζεται. Αυτό μπορεί να διευκολύνει τη ρύθμιση του σακχάρου και να μειώσει ορισμένους κινδύνους που σχετίζονται με τη νόσο.
Τι έδειξε η μελέτη
Η έγκριση βασίστηκε στη μεγάλη κλινική μελέτη PROTECT, στην οποία συμμετείχαν 328 παιδιά και έφηβοι με πρόσφατη διάγνωση διαβήτη τύπου 1.
Έπειτα από περίπου ενάμιση χρόνο παρακολούθησης, τα παιδιά που έλαβαν teplizumab διατήρησαν σημαντικά μεγαλύτερη ικανότητα παραγωγής ινσουλίνης σε σύγκριση με εκείνα που έλαβαν εικονικό φάρμακο. Σχεδόν το 95% των παιδιών που έλαβαν τη θεραπεία διατήρησε κλινικά σημαντικά επίπεδα παραγωγής ινσουλίνης, έναντι περίπου 79% στην ομάδα ελέγχου.
Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι όταν ο οργανισμός εξακολουθεί να παράγει έστω και μικρές ποσότητες ινσουλίνης, οι ασθενείς εμφανίζουν λιγότερα επεισόδια σοβαρής υπογλυκαιμίας, χρειάζονται συχνά μικρότερες δόσεις ινσουλίνης και ενδέχεται να έχουν χαμηλότερο κίνδυνο ορισμένων επιπλοκών στο μέλλον.
Η σημασία της έγκαιρης διάγνωσης
Οι ειδικοί τονίζουν ότι ο χρόνος είναι καθοριστικής σημασίας. Η θεραπεία πρέπει να ξεκινήσει μέσα στις πρώτες οκτώ εβδομάδες από τη διάγνωση, καθώς τότε εξακολουθούν να υπάρχουν αρκετά λειτουργικά β-κύτταρα που μπορούν να προστατευθούν.
Η χορήγησή της γίνεται με ενδοφλέβια έγχυση σε δύο κύκλους θεραπείας διάρκειας 12 ημερών ο καθένας, με μεσοδιάστημα περίπου έξι μηνών.
Παρότι μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες, όπως πονοκέφαλο, ναυτία ή δερματικό εξάνθημα, οι επιστήμονες θεωρούν ότι αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς πιο στοχευμένες θεραπείες που αντιμετωπίζουν την αιτία της νόσου και όχι μόνο τα συμπτώματά της. Για τον λόγο αυτό, η teplizumab θεωρείται από πολλούς ειδικούς μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις των τελευταίων ετών στον διαβήτη τύπου 1.
Φωτογραφία: istock