Όταν ένας άνθρωπος παθαίνει έμφραγμα του μυοκαρδίου, ο κόσμος αυτομάτως το αποκαλεί καρδιακή προσβολή. Ωστόσο αυτή είναι μόνο ένας τύπος εμφράγματος, λένε οι καρδιολόγοι. Και προσθέτουν πως η σωστή ταξινόμησή του μπορεί να βελτιώσει τη διάγνωση και τη θεραπεία.
Για πρώτη φορά οι τέσσερις μεγαλύτερες επιστημονικές καρδιολογικές εταιρείες του κόσμου συνεργάσθηκαν για να εκδώσουν έναν κοινό ορισμό που θα χρησιμοποιείται παγκοσμίως. Οι τέσσερις εταιρείες είναι:
- Η Ευρωπαϊκή Εταιρεία Καρδιολογίας (ESC)
- Το Αμερικανικό Κολλέγιο Καρδιολογίας (ACC)
- Η Αμερικανική Εταιρεία Καρδιάς (AHA)
- Η Παγκόσμια Ομοσπονδία Καρδιάς (WHF)
Εκπρόσωποί τους θα παρουσιάσουν τον νέο ορισμό αύριο (30.08.2026) στο ετήσιο συνέδριο της ESC (ESC 2026), που διεξάγεται στο Μόναχο της Γερμανίας.
Κύρια αιτία θανάτου
Όπως αναφέρει η ESC σε δελτίο Τύπου που εξέδωσε, το έμφραγμα του μυοκαρδίου είναι μία από τις συχνότερες καρδιαγγειακές διαταραχές. Υπολογίζεται ότι το εκδηλώνουν:
- Το 3,8% των ανθρώπων ηλικίας κάτω των 60 ετών
- Το 9,5% των ανθρώπων ηλικίας άνω των 60 ετών
Αποτελεί επίσης κύρια αιτία θανάτου σε όλο τον κόσμο και σημαντικό πρόβλημα δημοσίας υγείας.
«Ο κόσμος νομίζει ότι το έμφραγμα είναι καρδιακή προσβολή που προκαλείται από απόφραξη σε μία στεφανιαία αρτηρία της καρδιάς. Ωστόσο έχει πολλές αιτίες», είπε ο Dr. Nicholas Mills, καθηγητής Καρδιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, στη Σκωτία.
Όπως εξήγησε, ο παγκόσμιος ορισμός που χρησιμοποιούν έως τώρα οι γιατροί κατά τη διάγνωση του εμφράγματος, βασίζεται σε ένα σύστημα αριθμών (π.χ. τύπου 2 ή τύπου 4). Ωστόσο στην καθημερινή πρακτική δεν είναι πάντοτε εύκολη η εφαρμογή του, με επακόλουθο ασυνέπειες στη διάγνωση και τη θεραπεία.
Οι τέσσερις εταιρείες συνεργάσθηκαν για να βρουν ένα απλοποιημένο σύστημα ταξινόμησης του εμφράγματος, που θα επιλύει αυτά τα προβλήματα.
Τριών ειδών
Το νέο σύστημα λαμβάνει υπ’ όψιν την υποκείμενη αιτία του εμφράγματος και την αντιστοιχεί με τις καθιερωμένες προσεγγίσεις αξιολόγησης. Με βάση αυτό το σύστημα, το έμφραγμα του μυοκαρδίου (ή κοινώς έμφραγμα) μπορεί να είναι:
- Πρωτοπαθές
- Δευτεροπαθές
- Σχετιζόμενο με ιατρική πράξη
Όλα τα εμφράγματα εντάσσονται σε μία από αυτές τις κατηγορίες. Στον νέο ορισμό που θα παρουσιασθεί αύριο στο ESC 2026, περιγράφονται οι διαγνωστικές εξετάσεις για το καθένα και η θεραπεία που πρέπει να ακολουθηθεί.
Αυτά που οι ασθενείς πρέπει να γνωρίζουν για τα τρία είδη, είναι συνοπτικά τα εξής:
- Πρωτοπαθές έμφραγμα. Είναι αυτό που εκδηλώνεται αυτόματα λόγω οξέος προβλήματος σε μία στεφανιαία αρτηρία της καρδιάς. Συχνότερα προκαλείται από ρήξη της αθηρωματικής πλάκας (δημιουργείται από τα λιπώδη ιζήματα, όπως το πουρί που συσσωρεύεται σε έναν σωλήνα του νερού). Μπορεί όμως να έχει και άλλες αιτίες, όπως ο αυτόματος διαχωρισμός της στεφανιαίας αρτηρίας (SCAD), που είναι ένα είδος ρήξης στο τοίχωμά της. Άλλες πιθανές αιτίες είναι σπασμός ή θρόμβος αίματος.
- Δευτεροπαθές έμφραγμα. Είναι αυτό που εγείρεται λόγω προβλήματος στην παροχή αίματος στην καρδιά, εξαιτίας άλλου καρδιαγγειακού προβλήματος. Τέτοιου είδους προβλήματα είναι η πολύ υψηλή ή πολύ χαμηλή αρτηριακή πίεση ή ο πολύ γρήγορος καρδιακός παλμός.
- Σχετιζόμενο με ιατρική πράξη έμφραγμα. Αυτού του είδους το «τριτογενές» έμφραγμα είναι εκείνο που εκδηλώνεται εντός 30 ημερών από μία επέμβαση στην καρδιά, όπως η τοποθέτηση στεντ ή το μπάι πας.
«Οι γιατροί συχνά δεν χρησιμοποιούν την προηγούμενη αριθμητική ορολογία όταν συζητούν με τους ασθενείς τους για το έμφραγμά τους, διότι είναι μάλλον πολύπλοκη», ανέφερε η Dr. Kristin Newby, καθηγήτρια Καρδιολογίας στο Πανεπιστήμιο Duke, στο Durham των ΗΠΑ.
Με τον νέο ορισμό «θα μπορούμε να συζητάμε μαζί τους για την αιτία του εμφράγματος με τρόπο τον οποίο θα κατανοούν. Θα κατανοούν επίσης γιατί είναι απαραίτητα τα επόμενα βήματα στη διάγνωση και τη θεραπεία», πρόσθεσε.
Η αλλαγή αυτή εκτιμάται ότι θα βελτιώσει τελικά και τη συμμόρφωση των ασθενών στην θεραπεία που τους χορηγείται.
Φωτογραφία: iStock