Ένα νέο χάπι που «αναφέρει» πότε το καταπίνει ο ασθενής, μπορεί να βελτιώσει την συμμόρφωση στις φαρμακευτικές θεραπείες, αναφέρουν επιστήμονες από το Ίδρυμα Τεχνολογίας της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ).
Το χάπι εκπέμπει ένα σήμα μόλις βρεθεί στο στομάχι, όπου στη συνέχεια διαλύεται. Διαθέτει ένα μίνι σύστημα αναφοράς, το οποίο αποτελείται από μία βιοδιασπώμενη κεραία ραδιοσυχνοτήτων και ένα μικροσκοπικό τσιπ.
Όταν το χάπι εκπέμψει το σήμα ότι έφτασε στο στομάχι, τα περισσότερα συστατικά του διαλύονται σε αυτό και αποβάλλονται από τον οργανισμό. Εξαίρεση αποτελεί το μικροτσίπ, το οποίο αποβάλλεται ακέραιο από την πεπτική οδό.
Όπως ανακοίνωσαν οι επιστήμονες του ΜΙΤ, η τεχνολογία που χρησιμοποιήθηκε για την παρασκευή του χαπιού, μπορεί να ενσωματωθεί στις υπάρχουσες κάψουλες.
Μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά χρήσιμη για την παρακολούθηση ασθενών, όπως ενδεικτικά οι μεταμοσχευθέντες που πρέπει να λαμβάνουν βαριά ανοσοκατασταλτικά φάρμακα. Μπορεί ακόμα να ωφελεί πάσχοντες από λοιμώξεις όπως η HIV/AIDS και η φυματίωση, οι οποίοι χρειάζονται μακροχρόνια φαρμακευτική αγωγή.
Πολύ χρήσιμο μπορεί να είναι επίσης για τους πάσχοντες από νευρολογικά προβλήματα ή διαταραχές ψυχικής υγείας που συχνά ξεχνούν τα φάρμακά τους. Ή για όσους κάνουν επεμβάσεις (π.χ. στην καρδιά) και ύστερα χρειάζονται μακροχρόνια φαρμακευτική αγωγή.
«Ο στόχος μας είναι να εξασφαλίσουμε ότι κάθε ασθενής θα λαμβάνει στην ώρα της την αγωγή που χρειάζεται, ώστε να αποκομίσει τα μέγιστα οφέλη», δήλωσε ο επιβλέπων ερευνητής Dr. Giovanni Traverso, αναπληρωτής καθηγητής Μηχανολογίας στο ΜΙΤ και γαστρεντερολόγος στο Νοσοκομείο Brigham and Women’s στη Βοστώνη.
Η έλλειψη συμμόρφωσης
Η έρευνα για το νέο χάπι δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Nature Communications. Όπως γράφουν οι ερευνητές, η έλλειψη συμμόρφωσης στη φαρμακευτική αγωγή αποτελεί διεθνώς μεγάλο πρόβλημα.
Υπολογίζεται ότι το σχεδόν 50% των πασχόντων από χρόνια προβλήματα υγείας δεν λαμβάνουν τα φάρμακά τους όπως θα έπρεπε. Οι συνέπειες μπορεί να είναι εξαιρετικά σοβαρές σε μερικές παθήσεις. Η φτωχή συμμόρφωση, λ.χ., στην αντιρετροϊκή αγωγή μπορεί να επιταχύνει την εξέλιξη της HIV λοίμωξης σε AIDS, αλλά και τον κίνδυνο μετάδοσης του επικίνδυνου ιού.
Η ελλιπής συμμόρφωση κοστίζει ζωές. Μόνον στις ΗΠΑ υπολογίζεται ότι πεθαίνουν ετησίως σχεδόν 125.000 άνθρωποι εξαιτίας της. Το δε οικονομικό κόστος για τη διαχείριση των συνεπειών της εκτιμάται σε 100 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως.
Από τι υλικά αποτελείται
Η βιοδιασπώμενη κεραία ραδιοσυχνοτήτων που περιέχει το νέο χάπι αποτελείται από κυτταρίνη και ψευδάργυρο. Τοποθετείται μέσα σε μία κάψουλα, μαζί με τη δραστική ουσία του φαρμάκου.
«Διαλέξαμε αυτά τα υλικά επειδή έχουν πολύ ευνοϊκό προφίλ ασφαλείας και δεν επιβαρύνουν το περιβάλλον», εξήγησε ο Dr. Traverso.
Όταν ο ασθενής καταπιεί το χάπι, το περίβλημά του διασπάται και απελευθερώνει τόσο την δραστική ουσία όσο και την κεραία. Η κεραία είναι εφοδιασμένη με το μικροτσίπ, το οποίο στέλνει σήμα ότι το χάπι έφτασε στο στομάχι.
Η μετάδοση του σήματος συμβαίνει εντός 10 λεπτών από τη στιγμή της κατάποσης, είπαν οι ερευνητές. Ύστερα η κεραία αρχίζει να διασπάται από τον οργανισμό. Το μικροτσίπ που έχει μέγεθος 400 επί 400 μικρόμετρα, δεν είναι βιοδιασπώμενο. Έτσι διέρχεται ακέραιο από την πεπτική οδό.
Ένα μικρόμετρο (ή μικρόν) ισούται με ένα εκατομμυριοστό του μέτρου. Σε αντιδιαστολή, μία τρίχα από τα μαλλιά μας έχει διάμετρο 70 μικρόμετρα.
Η κυτταρίνη και ο ψευδάργυρος είναι δύο υλικά που ήδη χρησιμοποιούνται ευρέως στην παρασκευή φαρμάκων, λένε οι επιστήμονες του ΜΙΤ.
Πειράματα σε ζώα έδειξαν ότι το σήμα που εκπέμπεται μέσα από το στομάχι μπορεί να ληφθεί από εξωτερικό δέκτη, σε απόσταση 60 εκατοστών από το σώμα. Επομένως, οι ασθενείς που θα λαμβάνουν το χάπι μπορούν να έχουν μαζί τους μία συσκευή που θα λαμβάνει το σήμα και θα το αναμεταδίδει στον γιατρό τους.
Φωτογραφία: iStock